Uzasadnienie
Pismem z dnia 25 marca 2024 r. (data wpływu do Sądu) A. J. (dalej jako: "skarżąca" lub "strona") złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej jako: "organ odwoławczy"), opisane w rubrum niniejszego wyroku. Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym:
Decyzją z dnia 3 października 2023 r. nr [...] Wojewoda Śląski (dalej jako: "organ I instancji") przyznał skarżącej prawo do zasiłku rodzinnego na dziecko – A. R., za okres od 1 grudnia 2016 r. do 31 grudnia 2016 r. oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego oraz odmówił przyznania skarżącej prawa do zasiłku rodzinnego na dziecko – A. R., za okres od 1 stycznia 2017 r. do 31 lipca 2017 r.
Jak wynika z zalegającego w aktach sprawy ZPO powyższa decyzja została doręczona skarżącej w dniu 25 października 2023 r.
Pismem z dnia 8 listopada 2023 r., nadanym w dniu 10 listopada 2023 r. (data pieczęci pocztowej na kopercie, w której przesłano pismo), skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji.
Zaskarżonym obecnie postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach stwierdziło uchybienie przez skarżącą terminowi do wniesienia odwołania od przywołanej na wstępie decyzji Wojewody Śląskiego. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że termin na wniesienie odwołania upływał w dniu 8 listopada 2023 r., zaś skarżąca wniosła je w dniu 10 listopada 2023 r., a więc po terminie na dokonanie tej czynności. W zaskarżonej decyzji znalazło się prawidłowe pouczenie co do trybu i terminu wniesienia odwołania.
W skardze sądowej na powyższe postanowienie skarżąca wskazała, że w pouczeniu zawartym w decyzji organu I instancji jako termin na wniesienie odwołania wskazano termin 14 dni bez wyszczególnienia, czy chodzi o dni robocze, czy kalendarzowe. Podniosła też, że co prawda z odwołaniem spóźniła się o dwa dni, jednak sprawa jest rozpatrywana przez organy od kilku lat. Podkreśliła swój zły stan zdrowia oraz sytuację materialną, w jakiej się znajduje oraz podniosła szereg zarzutów o charakterze merytorycznym w odniesieniu do prowadzonego przez organy pomocy społecznej postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał twierdzenia i wnioski, zawarte w treści zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (por. art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.".
Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w oparciu o akta sprawy Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej przez organ I instancji stronie przysługuje odwołanie. Tryb i termin wniesienia odwołania reguluje art. 129 § 1 i 2 k.p.a. który stanowi, że odwołanie od decyzji organu I instancji wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie.
Zasady obliczania terminów w postępowaniu administracyjnym reguluje art. 57 k.p.a., który w § 1 stanowi, że jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Jednocześnie, zgodnie z treścią art. 57 § 4 k.p.a., jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą.
Jak wynika z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., termin uważa się za zachowany m.in. gdy przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.
Jednocześnie, zgodnie z treścią art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe. Z akt administracyjnych wynika, że decyzja organu I instancji została doręczona skarżącej w dniu 25 października 2023 r. Czternastodniowy termin na wniesienie odwołania od tej decyzji upływał zatem w dniu 8 listopada 2023 r. (środa). Skarżąca wniosła odwołanie w dniu 10 listopada 2023 r. (piątek), na co wskazuje data na pieczęci pocztowej na kopercie, w której odwołanie wniesiono. Dokonała zatem tej czynności z uchybieniem ustawowego terminu, co obligowało organ odwoławczy do wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, na podstawie art. 134 k.p.a. Wskazać w tym miejscu wypadnie, że decyzja organu I instancji zawierała prawidłowe pouczenie co do trybu i terminu do wniesienia odwołania.
Podnoszone przez skarżącą w treści skargi zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Długość prowadzonego przez organy postępowania, czy też domniemana przewlekłość tego postępowania w żaden sposób nie zwalniają stron z obowiązku dochowania terminów na dokonanie czynności procesowych, takich jak wniesienie odwołania. Także nieświadomość skarżącej co do sposobu obliczania terminu na złożenie odwołania i jej błędne przekonanie, że chodzi o 14 dni roboczych, a nie 14 dni kalendarzowych, jak również jej zły stan zdrowia i sytuacja materialna, na które wskazuje w skardze, nie mają wpływu na uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Okoliczności te mogłyby podlegać ocenie w ramach ewentualnego postępowania w sprawie przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia odwołania pod kątem zawinienia bądź braku winy skarżącej w uchybieniu temu terminowi. Nie mogą jednak stanowić okoliczności wyłączającej stosowanie przepisów o terminie do wniesienia odwołania i jako takie nie mogą też podlegać ocenie w niniejszym postępowaniu. Nadmienić należy, że z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
W konsekwencji powyższego zaskarżone postanowienie należało uznać za odpowiadające prawu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.