Uzasadnienie
Informacją roczną z dnia [...] r. Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w G. ustalił dla Gminy B. opłatę stałą za okres od 1 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2018 r. w wysokości 383,25 zł za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej.
Od powyższej informacji Gmina wniosła reklamację. Wskazała, iż na obecnym etapie inwestycji nie prowadzi się robót budowlanych związanych z odprowadzaniem wód opadowych z ulic objętych opracowaniem projektowym do cieku [...], na które zostało wydane pozwolenie wodnoprawne. Stwierdziła również, że w przypadku rozpoczęcia użytkowania kanalizacji powiadomi organ odrębnym pismem.
Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Zarządu Zlewni w G. na podstawie art. 273 ust. 6 w zw. z art. 271 ust. 1 pkt 3 lit. a), art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. 2017 poz. 1566 ze zm.) określił z powyższego tytułu opłatę stałą w wysokości 383,25 zł za 2018 r. Zdaniem organu Gmina wniosła reklamację z uchybieniem terminu, dlatego też nie może ona być rozpatrzona pod względem merytorycznym. Nadto wskazano, że Gmina B. korzysta z usługi wodnej na podstawie udzielonego pozwolenia wodnoprawnego wydanego przez Starostę [...] z dnia [...] r., nr [...] co oznacza, że jest obowiązana ponosić opłatę za usługi wodne. Omówiono również podstawę prawną ustalonej opłaty.
Skargę na powyższą decyzję wniosła Gmina B., domagając się jej uchylenia i zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W treści uzasadnienia wskazano, że uchybienie terminowi na wniesienie reklamacji wynikło z faktu, iż organ przekazujący informację starannie nie wskazał jej przedmiotu, a jedynie sam numer decyzji pozwolenia wodnoprawnego, bez daty jej wydania i przedmiotu sprawy, co uniemożliwiało sprawne ustalenie jakiej inwestycji przedmiotowa informacja dotyczy. Nadto stwierdzono, że w przedmiotowej sprawie istotą jest podstawa naliczenia opłaty, a nie jej wysokość. Informacja ustalająca wysokość opłaty nie powinna być przekazana Gminie B., bowiem, zdaniem skarżącej, wskazane w podstawie pozwolenie wodnoprawne nie zostało "skonsumowane", ponieważ nie prowadzono do tej pory żadnych robót budowlanych związanych z odprowadzeniem wód opadowych z ulic objętych opracowaniem projektowym do cieku [...], na które zostało wydane pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] r. Wspomniane pozwolenie zostało wydane dla planowanej kanalizacji deszczowej (jeszcze nie zbudowanej) w ciągu wymienionych w nim dróg gminnych, natomiast w dalszej kolejności wody zostaną odprowadzone istniejącym rowem wzdłuż drogi powiatowej ul. [...] i przepustem pod tą drogą w kierunku wymienionego wyżej cieku. Zdaniem skarżącej Gminy organ niewystarczająco zbadał sprawę i przez to naliczył opłatę nienależnie.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Zarządu Zlewni w G. wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że skarżąca korzysta z usługi wodnej na podstawie udzielonego pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] r., co oznacza, iż zgodnie z obowiązującymi przepisami jest obowiązana ponosić opłatę za usługi wodne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 268 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. 2017, poz. 1566 ze zm.) opłaty za usługi wodne uiszcza się m.in. za:
- 1) pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych;
- 2) wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi;
- 3) odprowadzanie do wód:
- a) wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast,
- b) wód pochodzących z odwodnienia gruntów w granicach administracyjnych miast.
W ocenie składu orzekającego powyższy przepis określa dwie kwestie. Pierwsza z nich to przedmiot opłat. Są to działania o których mowa w punktach 1-3. Druga kwestia to podmiot zobowiązany do ponoszenia opłat. Sformułowania "pobór", "wprowadzanie" i odprowadzanie" określają pewne działania, które są podejmowane przez konkretny podmiot. Zasadne będzie zatem stwierdzenie, iż opłaty wodne, o których mowa w art. 268 ustawy Prawo wodne ponosi podmiot, który realizuje działania, o których mowa w art. 268 ust. 1 ustawy.
Należy podkreślić, iż przyczyną nienależytego toku sprawy była wadliwa (niepełna) informacja, sporządzona w trybie art. 271 ustawy. W informacji tej nie podano bowiem pełnej podstawy prawnej i faktycznej jej sporządzenia, a więc szczegółowo nie oznaczono pozwolenia wodnoprawnego, co znacznie utrudniło weryfikację istnienia samego obowiązku ponoszenia opłaty oraz jej wysokości.
Redakcja art. 273 ust. 3 ustawy, dotycząca możliwości wniesienia reklamacji co do wysokości opłaty, nie oznacza, że na tym etapie nie jest możliwe kwestionowanie samego obowiązku ponoszenia opłaty. Określenie wysokości opłaty za usługi wodne na podstawie art. 273 ust. 6 ustawy, następuje jedynie wówczas, gdy dany podmiot obowiązany jest do ponoszenia opłat za usługi wodne. Złożenie reklamacji, której organ nie zamierza uwzględnić, uruchamia postępowanie administracyjne, podlegające regułom k.p.a.
W ocenie Sądu organ nie wykazał, że w rozstrzyganej sprawie miało miejsce odprowadzanie do wód, wód opadowych lub roztopowych "ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej". A podstawa prawna (art. 271 ustawy) wyraźnie wskazuje, iż o takie wody tu chodzi. Zostało w tej sprawie wydane pozwolenie Starosty [...] na wprowadzanie wód opadowych pochodzących z ul. [...], ul. [...] i ul. [...] do [...] oraz wykonanie odpowiednich urządzeń wodnych. Nie wykazano jednak, czy stosowne urządzenia zostały zrealizowane, a nadto czy wody faktycznie są odprowadzane. Co więcej, organ stwierdził, iż opisane przez stronę skarżącą okoliczności nie mają wpływu na podstawę ustalenia opłaty.
W nawiązaniu do powyższego organ administracji winien nie tylko ustalić wysokość opłaty, lecz przede wszystkim wyjaśnić, czy opłata ta jest należna. Przed wydaniem zaskarżonej decyzji zaniechano jednak wyjaśnienia powyższych okoliczności, czym naruszono wymogi wynikające z art. 7 i 77 § 1 kpa.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględniając skargę uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302). O kosztach postępowania, obejmujących wpis sądowy w kwocie 100 zł rozstrzygnięto na wniosek po myśli art. 200, art. 205 § 1 oraz art. 209 cyt. ustawy.