Uzasadnienie
W dniu 15 stycznia 2018 r. zostało wszczęte na wniosek F. S., postępowanie administracyjne w sprawie o anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały E. P. w S. przy ul. [...].
W trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego m.in. przesłuchano świadków – W. P., E. P., F. P., dokonano także oględzin w lokalu. Ponadto F. S. złożył wyjaśnienia w piśmie z dnia 15.02.2018 r.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta S., orzeczono o anulowaniu czynności materialno-technicznej zameldowania E. P. na pobyt stały w S. przy ulicy [...]. W uzasadnieniu podano, że "zamieszkiwanie w lokalu" to taki stan faktyczny, w którym osoba przebywa w określonym lokalu z zamiarem pobytu stałego, ma w nim zgromadzone swoje rzeczy osobiste, przedmioty, majątkowe, stołuje się w nim, nocuje itd. Na podstawie przeprowadzonych dowodów ustalono, że E. P. nie zamieszkała w dacie zameldowania w dniu [...] r. w S. przy ul. [...]. Nie powstał więc po jej stronie obowiązek meldunkowy. Zatem zameldowanie E. P. pod oznaczonym adresem nie ma uzasadnienia. Podano także, iż ewidencja ludności jest instytucją służącą odzwierciedleniu stanu faktycznego i nie wiąże się ze sferą praw do lokalu.
W odwołaniu (z dnia 09.04.2018 r.) od tej decyzji, E. P. wskazała, że nie ma podstaw do orzeczenia anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zameldowaniu jej na pobyt stały przy ul. [...] w S., gdyż z przyczyn od niej niezależnych nie może na nieruchomości przebywać. Podkreśla, że syn F. S. – A. S. nie pozwala jej na kontakt z dziadkiem, zmienił zamki w drzwiach i całkowicie przejął kontrolę nad nim.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną z upoważnienia Wojewody Śląskiego, utrzymano w mocy ww. decyzję Prezydenta Miasta S. z [...] r. Jak wskazano w uzasadnieniu, bezsporny pozostaje fakt, iż E. P. nie zamieszkiwała w lokalu przy ul. [...] w S. Organ odwoławczy powołał się przy tym na przeprowadzone dowody. Doszło do spełnienia przesłanki uzasadniającej anulowanie dokonanej [...] r. czynności materialno-technicznej zameldowania. W sytuacji stwierdzenia, że czynność zameldowania jest niezgodna ze stanem faktycznym, tzn. nie odzwierciedla faktycznego miejsca pobytu osoby zameldowanej w chwili jej dokonania pod oznaczonym adresem, organ meldunkowy uprawniony jest do anulowania tejże czynności.
W skardze na decyzję organu II instancji E. P. wniosła o uchylenie decyzji obu instancji lub ewentualne stwierdzenie ich nieważności. Podała, że na przedmiotowej nieruchomości była zameldowana od dnia [...] r. i dziadek – F. S. nie zgłaszał przez przeszło 15 lat zastrzeżeń do tego faktu. Dopiero za namową swojego syna – A. S., złożył wniosek o anulowanie jej zameldowania.
W odpowiedzi na skargę (z dnia 3 lipca 2018 r.) Wojewoda Śląski w całości podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji z dnia [...] r. i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) oraz art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku stwierdzenia określonych naruszeń prawa sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla zaskarżony akt albo stwierdza jego nieważność lub wydanie z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 p.p.s.a.) bądź oddala skargę w razie jej nieuwzględnienia (art. 151 p.p.s.a.).
Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga sprawy administracyjnej co do jej istoty a jedynie ocenia, czy postępowanie przed organami przeprowadzono prawidłowo i czy wydany akt pozostaje w zgodzie z prawem.
Zgodnie z przepisem art. 28 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1382), obywatel polski dokonuje zameldowania na pobyt stały lub czasowy w formie pisemnej na formularzu w organie gminy właściwym ze względu na położenie nieruchomości, w której zamieszkuje, przedstawiając do wglądu dowód osobisty lub paszport (ust. 1). Dokonując zameldowania na pobyt stały lub czasowy przedstawia on potwierdzenie pobytu w lokalu, dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu na formularzu zgłoszenia pobytu stałego lub formularzu zgłoszenia pobytu czasowego, oraz, do wglądu, dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego właściciela lub podmiotu. Dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu może być w szczególności umowa cywilno-prawna, wypis z księgi wieczystej, decyzja administracyjna lub orzeczenie sądu (ust. 2).
Zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma za zadanie potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała (ust. 4). Organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest zatem obowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym. Jeżeli jednak dane te budzą wątpliwość, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy (art. 31 ust. 1 i 2 ustawy).
Celem ewidencji ludności jest odzwierciedlenie przez właściwe organy w stosownym rejestrze danych faktycznych o rzeczywistym zamieszkiwaniu i przebywaniu osób pod danym adresem. Rejestracja meldunkowa nie jest źródłem jakichkolwiek praw majątkowych, w tym do własności lokalu, w którym zostało dokonane zameldowanie. Dlatego też podstawę do zameldowania stanowi ustalenie, czy osoba zgłaszająca przebywa pod danym adresem. Dla dokonania zaś czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały niezbędny jest nie tylko zamiar przebywania w danym lokalu jako miejscu stałego pobytu, ale faktyczne przebywanie - zamieszkanie w lokalu. Inaczej rzecz ujmując: miejsce stałego pobytu osoby to miejsce, w którym osoba realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, a w szczególności: mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencję.
Anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania jest więc możliwe i konieczne wówczas, gdy okaże się, że w dacie tej czynności osoba nie przebywała z zamiarem stałego pobytu w tym lokalu. Do skutecznego zameldowania osoby pod konkretnym adresem może dojść tylko i wyłącznie wówczas, gdy osoba ta faktycznie przebywała po tym adresem.
Czynność materialno-techniczna, jaką jest zameldowanie, nie ma cech ostateczności ani prawomocności, zaś organ właściwy w sprawach meldunkowych ma obowiązek skorygowania błędnego wpisu ewidencyjnego.
Czynności wyeliminowania błędnego wpisu dokonuje organ administracji na podstawie ww. art. 31 ustawy o ewidencji ludności. Zgodnie z ustępem 1 tego artykułu, jeżeli dane zgłoszone do zameldowania lub wymeldowania budzą wątpliwości o zameldowaniu lub wymeldowaniu rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast ustęp 2 tego artykułu stanowi, że wątpliwości co do stałego lub czasowego charakteru pobytu osoby pod deklarowanym adresem rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej.
W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że E. P. nie zamieszkiwała w lokalu przy ul. [...] w S., ani w dacie dokonania przez nią zameldowania, ani w późniejszym okresie, na co wskazują dowody przedstawione w uzasadnieniu decyzji organów administracji publicznej. W szczególności z zeznań świadka – W. P. wynika, że E. P. w chwili zameldowania nie zamieszkiwała w przedmiotowym lokalu. Także przeprowadzone oględziny w dniu [...] r. wykazały, że lokal ten użytkuje jedynie F. S., i nie ma w nim rzeczy osobistych E. P.. Spełnione są zatem przesłanki anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania. Decyzje organów administracji publicznej, wydane na podstawie art. 31 ustawy o ewidencji ludności, są więc zasadne.
Reasumując należało stwierdzić, iż organ w zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie i na jego podstawie zastosował właściwe przepisy ustawy o ewidencji ludności. Brak zamieszkiwania skarżącej w przedmiotowym lokalu uzasadniał uchylenie czynności materialno - technicznej, w postaci zameldowania na pobyt stały. W toku przeprowadzonego przez organy postępowania administracyjnego Sąd nie dopatrzył się również naruszeń procedury, które miałyby istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.