Uzasadnienie
Skarżący, w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując, że jego sytuacja majątkowa i osobista nie pozwala mu na poniesienie tego rodzaju wydatku. Z treści formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, zamieszkując w budynku mieszkalnym o pow. 110 m2. Źródłem ich utrzymania się jest świadczenie rentowe T. L. uzyskiwane w wysokości 613 zł oraz wynagrodzenie za pracę jego małżonki w kwocie 2495 zł. Wnioskodawca dokonał zestawienia swoich wydatków i wskazał, że rata kredytu na zakup domu wynosi 900 zł, za media płaci 500 zł, na wyżywienie i środki czystości przeznacza około 700 zł, zaś na telefon i Internet – 200 zł. Wedle zawartych w formularzu informacji T. L. nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro.
Na wezwanie referendarza sądowego skarżący przedstawił szereg dokumentów obrazujących poziom uzyskiwanych w jego rodzinie dochodów oraz wysokość wydatków. Z ich treści wynika, że małżonka skarżącego uzyskuje dochód w wysokości 2495 zł miesięcznie, zaś sam wnioskodawca świadczenie rentowe w kwocie 542 zł netto miesięcznie. Koszty usług telekomunikacyjnych wynoszą 200 zł, rata kredytu hipotecznego – 965 zł, dostawy wody 283 zł, opłata za energię elektryczną – w ujęciu rocznym 1270 zł.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.270 – zwanej dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Oceniając sytuacje materialną T.L. nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego przez niego wniosku ponieważ strona dysponuje środkami, które umożliwiają jej poniesienie wydatków związanych z postępowaniem sądowym, bez uszczerbku dla rodziny.
W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania sądowego jest wpis od skargi, który stosownie do treści § 2 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) wynosi 200 zł. Mając na uwadze łączny dochód uzyskiwany w rodzinie T.L. (około 2300 zł netto miesięcznie), ilość członków rodziny (2 osoby) oraz poziom stałych wydatków (około 1300 zł miesięcznie) nie sposób stwierdzić, że obowiązek uiszczenia wpisu we wskazanej wyżej wysokości a także konieczność poniesienia innych, potencjalnych wydatków związanych z postępowaniem sądowym mogłaby w sposób negatywny wpłynąć na sytuację materialną zarówno skarżącego jak i jego rodziny. Oceniając możliwości finansowe skarżącego pod uwagę brano poziom wydatków, a także ich strukturę.
Bezsprzecznie, zgodnie z tym co wskazał wnioskodawca znaczącą pozycję w jego budżecie domowym zajmują wydatki związane ze spłatą zaciągniętego zobowiązania kredytowego. Fakt ten nie może jednak stanowić dostatecznej podstawy do uznania, że wnioskodawcom przysługuje prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Koszty te stanowią bowiem daninę o charakterze publicznym, a tym samym winny mieć pierwszeństwo przed zobowiązaniami o charakterze prywatnoprawnym. Pogląd taki jest również prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienie NSA z dnia 18 stycznia 2012 r. sygn. akt I FZ 515/11 - Lex nr 1110121 oraz postanowienie NSA z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt II FZ 640/11 - Lex nr 1070105).
Dodatkowo wskazać trzeba, że z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych (vide odwołanie z dnia 4 maja 2011 r. – karta 17 akt administracyjnych) wynika, że T.L. świadczy usługi jako organista w Parafii [...] w C. Skarżący w żadnym miejscu nie wskazał jaki dochód z tego tytułu osiąga, a wobec tego można założyć, że jego sytuacja odbiega (na plus) od tej przedstawionej w druku formularza PPF.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.