Uzasadnienie
Po rozpatrzeniu wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...], decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta J. orzekł m. in. o zezwoleniu wnioskodawcy na usunięcie [...] drzew oraz [...] m2 krzewów rosnących na działce nr "1" obręb [...] m. J., będącej własnością Gminy J., w użytkowaniu wieczystym tejże Wspólnoty (pkt 3), nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności (pkt 6).
Odwołanie od decyzji, w części dotyczącej rygoru natychmiastowej wykonalności, wniosła Gmina J. – Miejski Zarząd Nieruchomości Komunalnych w J., działając w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...]. Następnie na wezwanie organu odwoławczego Dyrektor Miejskiego Zarządu Nieruchomości Komunalnych w J. pismami z dat [...] i [...] r. wyjaśnił, że odwołanie wniesiono w imieniu Gminy J. jako członka Wspólnoty (wnioskodawcy).
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 kpa orzekło o umorzeniu postępowania odwoławczego. Zdaniem Kolegium, wnosząca odwołanie Gmina J. występując jako członek Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w J., nie jest stroną w niniejszym postępowaniu w rozumieniu art. 28 kpa. Z akt sprawy wynika bowiem, że właściciele lokali wchodzących w skład tzw. małej wspólnoty (nie więcej niż 7 lokali), nie określili sposobu zarządu nieruchomością wspólną. Stąd też stroną postępowania jest wspólnota, a nie – właściciele, którzy ją tworzą, chyba że właściciel wykaże własny interes prawny, odrębny od wspólnoty. Zatem Kolegium dopatrzyło się konieczności umorzenia postępowania odwoławczego wszczętego w wyniku złożonego przez Gminę odwołania.
Jednakże działając z urzędu, kolejną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Kolegium orzekło m. in. o stwierdzeniu wydania decyzji organu I instancji z naruszeniem prawa co do pkt 3 i 6.
W skardze do sądu administracyjnego Gmina J. wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego w przedmiocie umorzenia postępowania jako wydanej z naruszeniem art. 28 kpa, domagając się nadto zasądzenia kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi przedstawiono rozważania prawne w zakresie zarządu mieniem tzw. małej wspólnoty mieszkaniowej, wywodząc że każdy właściciel lokalu z mocy art. 209 kodeksu cywilnego jest legitymowany do podejmowania niezbędnych czynności zmierzających do ochrony i zachowania wspólnego prawa (w tym przed sądem i organami administracji) w imieniu własnym jako właściciel lokalu i współwłaściciel nieruchomości. Stąd też Gminie jako członkowi wspólnoty przysługiwało prawo wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji co do rygoru natychmiastowej wykonalności, mając na uwadze własny odrębny interes prawny.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację. Zdaniem organu, w sytuacji gdy przedmiotem odwołania było jedynie rozstrzygnięcie w kwestii rygoru natychmiastowej wykonalności, to czynność ta nie mogła być traktowana jako zachowana, zmierzająca do ochrony i zachowania wspólnego prawa, o której mowa w art. 209 kodeksu cywilnego.
W toku rozprawy sądowej pełnomocnik Kolegium dodatkowo podał, że Gmina J. zbyła lokal i wg wykazu z dnia [...] r. nie jest już członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie jest uzasadniona.
Prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 kpa, stwierdzając że Gmina J. jako członek Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w J. nie legitymuje się przymiotem strony w postępowaniu dotyczącym zezwolenia o usunięcie drzew i krzewów. Mając na uwadze treść art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 151, poz. 1220 ze zm.), stronami takiego postępowania jest wnioskodawca (posiadacz nieruchomości) oraz jej właściciel.
Nie jest sporny fakt, że Gmina J. jest właścicielem działki nr "1", której dotyczył wniosek. Jednak odwołanie od decyzji – w zakresie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności wniosła Gmina reprezentowana przez Dyrektora Miejskiego Zarządu Nieruchomości Komunalnych w J. Zgodnie z przedłożonym pełnomocnictwem z daty [...] r., pełnomocnictwo to obejmowało składanie oświadczeń woli oraz dokonywanie czynności prawnych w ramach zwykłego zarządu w sprawach funkcjonowania tej jednostki organizacyjnej oraz realizacji zadań, określonych w statucie z dnia [...] r. Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że zakres tego umocowania obejmował działanie w imieniu Gminy J. jako członka Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...], co zresztą jednoznacznie potwierdza pismo z dnia [...] r. (k. 19 akt adm.), jak i treść samej skargi. Usunięcie drzew i krzewów z terenu nieruchomości nie należy też do czynności zwykłego zarządu.
Stąd też dla oceny statusu strony istotny jest sposób reprezentacji tzw. małej wspólnoty mieszkaniowej jako wnioskodawcy w niniejszej sprawie. Nie jest sporny fakt, że właściciele lokali nie zawarli umowy w zakresie zarządu nieruchomością wspólnotą. Stąd też zarząd ten sprawowany jest na zasadach określonych w przepisach kodeksu cywilnego i kodeksu postępowania cywilnego o współwłasności. Jednak stroną w postępowaniu administracyjnym jest wspólnota mieszkaniowa, a nie – jej członek, chyba że wykaże posiadanie interesu prawnego, odrębnego od interesu wspólnoty mieszkaniowej. Zasadnie Kolegium wskazało, że tego rodzaju przesłanki nie występują po stronie Gminy J. jako członka wspólnoty mieszkaniowej. Sprzeczne stanowiska właścicieli lokali w kwestii nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, nie dają żadnych podstaw do przyjęcia, że wniesienie odwołania od decyzji w tym zakresie stanowi tzw. czynność zachowawczą w rozumieniu art. 209 kodeksu cywilnego, bowiem w sytuacji, gdy Gmina J. jako właściciel nieruchomości nie cofnęła zgody na usunięcie drzew i krzewów, ani też nie zakwestionowała w trybie odwoławczym samego rozstrzygnięcia o wydaniu zezwolenia, tego rodzaju działanie nie zmierzało do ochrony i zachowania wspólnego prawa.
Wszak nawet uwzględnienie odwołania i uchylenie decyzji w części dotyczącej rygoru natychmiastowej wykonalności, nie zmieniałoby postaci rzeczy, że w obrocie prawnym funkcjonowałaby ostateczna decyzja o zezwoleniu na wycinkę drzew i krzewów.
Nadto, wskazać przyjdzie, że Gmina J. zbyła lokal mieszkalny i wg danych z dnia [...] r. nie jest już członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...]. Aczkolwiek nie wiadomo, kiedy nastąpił skutek prawny tej czynności, a mianowicie, czy taki stan miał miejsce już w dacie wydania zaskarżonej decyzji, tj. w dniu [...] r., to nie budzi wątpliwości, że w dacie wniesienia skargi, tj. w dniu [...] r. Gmina J. nie była członkiem tej Wspólnoty.
Tymczasem po myśli art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), legitymacja do wniesienia skargi podlega ocenie wg stanu z tej daty. Stąd też niezależnie od kwestii, czy skarżąca legitymowała się przymiotem strony w dacie wydania zaskarżonej decyzji, to i tak nie byłaby uprawniona do wniesienia skargi. Wreszcie, godzi się podnieść, że w aktualnym stanie prawnym nie ma już przedmiotu sporu. Decyzja organu I instancji w zakresie zezwolenia na usunięcie drzew została bowiem wykonana, zaś w postępowaniu nadzwyczajnym stwierdzono jej wydanie z naruszeniem prawa m. in. co do rygoru natychmiastowej wykonalności.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
SW