Uzasadnienie
Rada Miasta w M. w dniu [...] roku podjęła uchwałę [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego fragmentu miasta M.. Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5, art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 42 ustawy o samorządzie gminnym z dnia 8 marca 1990 r. (t.j. Dz. U. Nr 142, poz. 1591 z 2001 roku ze zm.) oraz art. 18 ust. 11 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. Nr 15, poz. 139 z 1999 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z 2003 roku). W § 2 tej uchwały stwierdzono, że plan obejmuje obszar w granicach wyznaczonych: ul. [...] – granicami miasta z wyłączeniem odcinka projektowanej drogi K [...] w obrębie działki [...] oraz z wyłączeniem działki nr [...] graniczącej z terenem [...].
Skargę na powyższą uchwałę – poprzedzoną wezwaniem do usunięcia naruszeń z dnia [...] roku złożyła w dniu [...] roku B spółka jawna. Skarżąca zarzuciła podjęcie uchwały z naruszeniem art. 1 ust. 2 pkt 1 i 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nieuwzględnienie wymagań ładu i prawa własności skutkujące ustaleniem dla terenu, na którym położone są działki nr [...] przeznaczenia o symbolu 86ZE – "tereny zieleni łęgowej, łąki, pastwiska, bez możliwości zabudowy" podczas gdy spełnia on warunki uzasadniające przeznaczenie terenu jako "zabudowa mieszkaniowa o niskiej intensywności" ewentualnie "tereny mieszkaniowe o niskiej intensywności zabudowy" oraz z naruszeniem art. 140 kc polegającym na ograniczeniu prawa własności skarżącego przysługującego mu w stosunku do wyżej wymienionych działek.
W związku z tym skarżąca domagała się stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały w części dotyczącej wymienionych działek oraz zasądzenia na swoją rzecz kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że jest właścicielem działek nr [...] oraz współwłaścicielem w 1/2 części działek [...] mieszczących się przy ul. Rolniczej w M. w granicach obszaru objętego planem. Dalej skarżąca wyjaśniła, że nabyła prawo własności wyżej wymienionych działek (wyodrębnionych w następstwie podziału działek [...]) decyzją Burmistrza Miasta M. z dnia [...] roku na podstawie umowy kupna-sprzedaży z dnia [...] roku.
Przeznaczenie działek w zaskarżonej uchwale (86ZE) zdaniem skarżącej nie uwzględnia wymagań ładu przestrzennego oraz prawa własności. Z rysunku planu, będącego integralną częścią zaskarżonej uchwały wynika, że przedmiotowe działki przylegają do ciągu zabudowy mieszkaniowej przy ul. Rolniczej oraz posiadają dostęp do utwardzonej drogi publicznej, co powinno skutkować przeznaczeniem pod zabudowę jednorodzinną lub mieszkaniowo-usługową.
Wskazano na § 13 uchwały. Zdaniem skarżącej przeznaczenie spornych działek pod zieleń łęgową, łąki i pastwiska, bez możliwości zabudowy doprowadziło do przerwania naturalnie ukształtowanej linii zabudowy. Wskazano także na studium z 2013 roku, w którym teren na którym znajdują się przedmiotowe działki określono jako teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej o niskiej intensywności.
Według skarżącej przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały nie rozważono także walorów ekonomicznych terenu, na którym położone są działki stanowiące własność skarżącego. Uchwała ta nie uwzględnia prawa własności skarżącego, bezzasadnie je ograniczając, a ponieważ wszelkie rozstrzygnięcia planistyczne, które ograniczają właściciela w sposobie korzystania z nieruchomości, muszą być dokonywane z uwzględnieniem obowiązującego prawa.
Zdaniem skarżącej naruszenie jej interesu prawnego wynika z faktu, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w sposób nieuprawniony zróżnicował pozycję skarżącego będącego właścicielem ww. działek sąsiednich "pod zabudowę". Właśnie w ten sposób organ uniemożliwił skarżącemu pełne korzystanie z przysługującego mu prawa własności.
Odpowiadając na skargę Rada Miasta M. wniosła o jej odrzucenie, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku o oddalenie skargi.
Uzasadniając żądanie odrzucenia skargi wskazano na wyrok WSA w Gliwicach sygn. akt II SA/Gl 763/05, który zapadł w następstwie kontroli uchwały z dnia 22 marca 2005 roku, a którym Sąd oddalił skargę na uchwałę Rady Miejskiej w M. nr [...].
Natomiast w zakresie żądania oddalenia skargi stwierdzono, że zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego skarżącej, gdyż w czasie sporządzania planu i jego zatwierdzenia skarżąca nie była właścicielem przedmiotowych działek. Skarżąca bowiem działki te nabyła dopiero w roku [...], wiedząc jaki jest ich stan prawny. Natomiast właściciele tych działek w czasie opracowywania planu, jak i w czasie jego zatwierdzenia nie składały żadnych wniosków.
Zdaniem organu niesłuszny jest zarzut naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 1 i 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ponieważ w planie zostały zachowane wymagania dotyczące zarówno ładu przestrzennego, jak i urbanistyki i architektury, o czym świadczy brak rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody [...]. Wskazano także, iż przeznaczenie w planie działek skarżącego pod "tereny zieleni łęgowej, łąki, pastwiska, bez możliwości zabudowy" (86ZE) poparto analizą ekofizograficzną. Zarzut niewłaściwego, wg skarżącej, przeznaczenia działek w planie (86ZE) jest nieuzasadniony również ze względu na fakt, że tzw. Gniotek jako obszar miasta Mikołów w momencie sporządzania planu był terenem rolniczym, z niewielką powierzchnią terenów zabudowanych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki przewidziane w tych przepisach.
Takim przepisem szczególnym jest art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 roku, nr 142, poz. 1591 ze zm.) zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Uchwała podjęta przez radę gminy w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest uchwałą z zakresu administracji publicznej i podlega zaskarżeniu do Sądu. Warunkiem skuteczności wniesienia skargi do sądu są: uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa oraz wykazanie przez wnoszącego naruszenia jego interesu prawnego. Skarżący poprzedził wniesienie skargi wezwaniem organu do naruszenia prawa, a samą skargę złożył w terminie.
Przede wszystkim należy stwierdzić, że skarga w niniejszej sprawie nie podlegała odrzuceniu w związku z wcześniejszym wydaniem przez WSA w Gliwicach sygn. akt II SA/Gl 763/05 wyroku, którym oddalono skargę M.R. na uchwałę Rady Miejskiej w M. z dnia [...] roku. Jak bowiem wynika z uzasadnienia tego wyroku, oddalenie skargi stanowiło następstwo braku legitymacji skargowej M.R. (działka skarżącego [...] nie była bowiem objęta zaskarżonym planem).
Kwestia wielokrotnej kontroli sądowej planu i powagi rzeczy osądzonej była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 4 czerwca 2008 roku (sygn. akt II OSK 1883/07). Sąd ten zasadnie przyjął, że nie można wykluczyć skargi z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym na akt prawa miejscowego, mimo wcześniejszej oceny legalności tego aktu dokonanej przez sąd ze skargi innego podmiotu. To oznacza, że kontrola legalności planu dokonywana przez sąd administracyjny, działający na podstawie art. 101 ustawy samorządowej, nie można objąć jednym określeniem "sprawa" w rozumieniu art. 101 ust. 2 ustawy samorządowej. Nadto należy stwierdzić, że skarga z art. 101 ustawy samorządowej ma charakter indywidualny.
Wyrok w sprawie II SA/Gl 763/05 w ogóle nie odnosi się do legalności planu z dnia 22 marca 2005 roku bowiem jak już to stwierdzono wyżej – skarga M.R. na ten plan została oddalona z uwagi na brak interesu prawnego tego skarżącego.
Niewątpliwie wyrok w sprawie II SA/Gl 763/05 nie przesądza o odrzuceniu obecnej skargi, w której skarżący kwestionuje przeznaczenie w planie z [...] roku należących (obecnie) do niego działek.
Wobec braku podstaw do odrzucenia skargi rozważenia wymagało, czy zaskarżona (w części) uchwała narusza interes prawny skarżącego, a zatem czy ma on w sprawie legitymację skargową.
Przez interes prawny, w opozycji do kategorii interesu faktycznego, rozumie się przyznany przepisami prawa materialnego zakres uprawnień przedmiotu, kształtujący jego pozycję prawną. Wkroczenie przez organ w tę sferę, stanowi przejaw naruszenia interesu prawnego. Ingerencja władzy w tę sferę może być przy tym uprawniona (legalna) lub naruszająca zakres przyznanych organowi kompetencji.
W niniejszej sprawie – zdaniem składu orzekającego – interes prawny skarżącej nie został jednak naruszony. Jest bowiem poza sporem, że działki o które chodzi w sprawie skarżący nabył dopiero w [...] roku, a zaskarżona uchwała w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego fragmentu miasta M. została podjęta w dniu [...] roku. Oznacza to, że w dacie zakupu spornych działek (w [...] roku) skarżącemu był znany stan prawny tych działek w tym ich przeznaczenie w planie z [...] roku.
W wyroku z dnia 15 grudnia 2010 roku, sygn. akt II OSK 2203/10 NSA stwierdził, że legitymowanym do zaskarżenia w trybie art. 101 ustawy samorządowej uchwały rady gminy, w tym również uchwały w przedmiocie miejscowego planu jest podmiot, który ma interes prawny istniejący "w chwili uchwalenia (wejścia w życie) planu" i którego ww. interes prawny został naruszony ustaleniami tego planu.
Jest oczywiste, że w chwili uchwalania planu ustalającego m. in. przeznaczenie spornych działek interes prawny skarżącego nie został naruszony, a więc skarżący nie posiada legitymacji do zaskarżenia uchwały.
Sąd nie podziela stanowiska zawartego w wyrokach NSA – II OSK 186/10 i II OSK 1983/10, że także aktualny właściciel nieruchomości posiada legitymację do wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1 ustawy samorządowej na uchwałę rady gminy w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (lub jego zmiany), która weszła w życie przed nabyciem nieruchomości, jeśli dotychczasowy właściciel nie skorzystał z tego uprawnienia w stosunku do tejże uchwały.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
sw