Uzasadnienie
Prezydent Miasta T. decyzją z dnia [...] r. nr [...] ustalił na rzecz "A" Sp. z o.o. z siedzibą w T. warunki zabudowy dla inwestycji pod nazwą "budowa budynku handlowego wraz z zagospodarowaniem terenu i infrastrukturą towarzyszącą na działkach ze zjazdem z drogi publicznej, parkingami, wiatami na wózki sklepowe, siecią oświetleniową, masztem reklamowym oraz infrastrukturą techniczną na parcelach nr [...] i części działki drogowej nr [...] u zbiegu ul. [...] / [...] w T.. Decyzja ta została wydana na podstawie: art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1 i 4, art. 61 ust. 1 pkt 1 – 5 oraz ust. 5, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., dalej "ustawa pzp").
Od tej decyzji odwołanie wnieśli J.B., J.B., K.B. i E.Z. – współwłaściciele działki nr [...]. Skarżący braki tego odwołania (w zakresie jego podpisania) uzupełnili pismem nadanym w dniu [...] r. Odwołujący się zarzucili naruszenie art. 52 ust.2 pkt 1 ustawy pzp przez przyjęcie niekompletnego wniosku z dnia [...] r. o wydanie warunków, a to wobec braku wymaganych map spełniających warunki art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy pzp oraz naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Nadto podnieśli nieuwzględnienie zawiadomienia z dnia [...] r. o przystąpieniu do sprawy spółki "B" Spółka z o.o. w organizacji, która to spółka w pismach kierowanych do organu z dnia [...] r. i [...] r. wykazała się prawem do nieruchomości nr [...], będącą nieruchomością sąsiednią w stosunku do nieruchomości objętych planowaną inwestycją.
Odwołujący zarzucili także nieprecyzyjne ustalenia parametrów inwestycji, w tym wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej i jej gzymsu oraz błędne przyjęcie, iż planowana inwestycja będzie miała możliwość podłączenia komunikacyjnego poprzez wydanie przez Miejski Zarząd Ulic i Mostów w T. uzgodnienia realizacji z dnia [...] r. dla planowanej inwestycji oraz zatwierdzenia tegoż uzgodnienia przez Prezydenta Miasta T. poprzez przyjęcie dojazdu do inwestycji od strony ul. [...] w T. poprzez planowany zjazd publiczny. W konsekwencji powyższych zarzutów odwołujący się wnieśli o uchylenie decyzji pierwszej instancji i umorzenie postępowania w sprawie lub zmianę decyzji organu pierwszej instancji przez odmowę ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło w całości ppkt 5 (II) decyzji (dotyczący wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki) i orzekło "wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki: stosownie do ustaleń §7 ust. 4 rozporządzenia ustalono na 9,5 m (zgodnie z wnioskiem inwestora)", a w pozostałej części zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji utrzymało w mocy. W uzasadnieniu Kolegium powołało się na treść art. 59 ust. 1 i art. 61 ust. 1 pkt 1 – 5 ustawy pzp. Wskazało na poprzedzenie wydania decyzji przez organ pierwszej instancji przeprowadzeniem analizy, której wyniki zawierające część graficzna i tekstową, stanowią załącznik do decyzji.
Kolegium podzieliło ustalenia faktyczne i kwalifikację prawną organu pierwszej instancji, spełnienie przez planowaną inwestycję warunków z art. 61 ust. 1 pkt 1 – 5. Nie dotyczy to jedynie wysokości budynku. Z akt wynika bowiem, że we wniosku inwestor określił wysokość na 9,5 m, a organ pierwszej instancji od 6 – 10 m. Zdaniem Kolegium (odwołano się do orzecznictwa sądów administracyjnych) gabaryty projektowanych budynków powinny być precyzyjnie określone, dlatego też Kolegium określiło wysokość przedmiotowego budynku na 9,5 m.
Natomiast odnosząc się do zarzutów odwołujących organ wyjaśnił, że pismem z dnia [...] r. (a nie [...] r.) J.B. za Zarząd Spółki "B" Sp. z o.o. poinformowała, że Spółka przystępuje do postępowania w charakterze strony, ponieważ posiada prawo do sąsiedniej nieruchomości nr [...] Dopiero pismem z dnia [...] r. (nadanym w Urzędzie Pocztowym [...], a więc po terminie) Spółka przekazała umowę użyczenia działki nr [...] z dnia [...] r. oraz wyciąg z aktu notarialnego z dnia [...] r. (umowa spółki z o.o.) na okoliczność, że do podpisywania dokumentów w imieniu Spółki upoważnione są w przypadku zarządu wieloosobowego: albo dwóch członków Zarządu Spółki albo członek Zarządu łącznie z prokurentem. Zdaniem Kolegium w takiej sytuacji nie można mówić o przedwczesności decyzji pierwszej instancji oraz pozbawieniu strony (to jest Spółki) udziału w postępowaniu przed tym organem. Zdaniem Kolegium pozostałe zarzuty odwołujących są niezasadne. Uzgodnienie z dnia [...] r. odpowiada wymogom art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy pzp, bowiem uzgodnienia tego dokonuje właśnie zarządca drogi.
Skargę na decyzję ostateczną – do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach – złożyła "B" Sp. z o.o. (w organizacji). Zarzuciła ona brak uwzględnienia merytorycznych argumentów złożonych przez skarżących w odwołaniu z dnia [...] r. (odwołanie to złożyli J.B., J.B., K.B. i E.Z.); błędne przyjęcie, że usytuowanie wnioskowanego obiektu jest możliwe przy braku merytorycznego rozstrzygnięcia wskazanych przez odwołujących się (w odwołaniu z [...] r.) naruszeń obowiązującego prawa; błędne przyjęcie, iż inwestor ustalił wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej na 9,5 m, w sytuacji gdy we wniosku inwestor wskazał w rubryce wysokość "maks. 9,5 m"; błędne przyjęcie, iż pismo z dnia [...] r. podpisała w imieniu Spółki jedynie J.B. i brak ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego w tym zakresie. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie lub zmianę zaskarżonej decyzji poprzez odmowę ustalenia wnioskowanych warunków, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Domagała się także zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania.
Organ odwoławczy – w odpowiedzi na skargę – powołując się na argumentację zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na brak interesu prawnego skarżącej do jej złożenia na decyzję ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r.
Istota problemu w rozpoznawanej sprawie nie sprowadza się do oceny, czy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji u zbiegu ul. [...] nastąpiło zgodnie z obowiązującym prawem, lecz czy skarżącej przysługuje przymiot strony postępowania. Uprawnienie do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 50 ust. 1 ppsa, powiązane zostało z posiadaniem interesu prawnego. Przepis ten stanowi, że uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny (...). Dotyczy to także uczestników postępowania. Akt, czynność lub bezczynność organu administracji musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego, który musi być interesem własnym, indywidualnym i wynikającym z konkretnego przepisu prawa powszechnie obowiązującego (wyrok NSA z dnia 3 czerwca 1996 r., sygn. akt II SA 74/96 – ONSA 1997, z. 2, poz. 89). Ze skargą, co do zasady może więc wystąpić podmiot, który wykaże "związek między chronionym przez przepis prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej" (B. Adamiak, J. Borkowski "Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne" W-wa 2003, s. 424).
Skarga wniesiona przez podmiot, który z zasady nie może mieć legitymacji skargowej – podlega odrzuceniu, natomiast stwierdzenie przez Sąd w toku postępowania, iż wnoszący skargę nie legitymuje się interesem prawnym – powoduje oddalenie skargi.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie wskazywano, że stroną postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy z zasady jest właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości, której dotyczy postępowanie, natomiast właściciele lub wieczyści użytkownicy działek bezpośrednio sąsiadujących z nieruchomością, której dotyczy postępowanie mogą być jego stroną po wykazaniu wpływu wyniku tego postępowania na ich własny interes prawny lub obowiązek (uchwała składu 5 Sędziów NSA z dnia 25 września 1995 r., sygn. akt VI SA 13/95 – ONSA 1995, z. 4, poz. 154 oraz uchwała z dnia 4 grudnia 1995 r., sygn. akt VI SA 20/95 – ONSA 1996, z. 2, poz. 54). Możliwe jest także uznanie za stronę postępowania właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości położonej dalej (nie sąsiadującej), jeżeli wykaże on istnienie interesu prawnego opartego na konkretnej normie prawa materialnego.
W sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia, wnosząca skargę Spółka nie jest właścicielem działki o nr [...] (sąsiadującej z terenem inwestycji). Spółkę tą z właścicielami działki nr [...] to jest J.B., E.Z., J.B. i K.B. łączy jedynie umowa bezpłatnego używania z dnia [...] r., zawartą na okres 15 lat. Jest to więc umowa, o której mowa w art. 710 k.c., rodząca skutki zobowiązaniowe, a nie rzeczowe. Jest też oczywiste, że z mocy tej umowy Spółka nie stała się ani właścicielem, ani użytkownikiem wieczystym działki nr [...]. Spółka może więc jedynie posiadać interes faktyczny w złożeniu skargi na decyzję ustalająca warunki zabudowy na nieruchomości sąsiedniej, ale interes faktyczny nie daje legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego (art. 50 § 1 ppsa).
Z uwagi na brak interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 ppsa skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 tej ustawy.
Nadto należy wskazać, że powoływanie się przez skarżącą na interesy właścicieli działki (wyeksponowane w złożonych przez nich odwołaniach) nie może budować interesu prawnego po stronie skarżącej z uwagi na wymienione wyżej niezbędne cechy tego interesu oraz, że istnienie interesu prawnego we wniesieniu skargi podlega badaniu przez sąd administracyjny, a więc w tym względzie Sądu nie wiążą ustalenia organu administracji publicznej.
mw