Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp.z 8 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Go 1082/17

Uzasadnienie

W dniu 2 października 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze przekazało wg właściwości Wojewodzie skargę D.B. na tryb postępowania przed Miejskim Zespołem ds. Orzekania o Niepełnosprawności w sprawie rozpatrzenia jej wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.

Pismem z dnia [...] września 2017 r. nr [...] Wojewoda powołując się na treść przepisu art. 238 w zw. z art. 229 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 20017 r., poz. 1257, zwany dalej k.p.a.) zawiadomił skarżącą o sposobie załatwienia skargi. Wojewoda poinformował D.B., iż skargę na sposób prowadzenia postępowania przed Miejskim Zespołem do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w sprawie rozpatrzenia jej wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, uznał za bezzasadną. W uzasadnieniu przytoczył argumentację, której podstawę stanowiło zakwestionowanie konieczności przeprowadzenia badania przez lekarza specjalistę określonej specjalności.

W skardze na ww. pismo Wojewody D.B. wniosła o usunięcie naruszenia swego interesu prawnego wywołanego powyższym pismem.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, że określony w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej p.p.s.a.) katalog aktów prawnych oraz czynności organów administracji publicznej podlegających kontroli sądów administracyjnych nie obejmuje wskazanych w art. 238 k.p.a. zawiadomień o sposobie załatwienia skargi, takie właśnie zawiadomienie jest przedmiotem skargi do sądu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skargę należało odrzucić.

Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego.

W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, ze zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, iż sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. W myśl § 3 cyt. przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Przedmiotem skargi D.B. jest pismo informujące o trybie postępowania przed Miejskim Zespołem ds. Orzekania o Niepełnosprawności w sprawie rozpatrzenia jej wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Zasadniczym zagadnieniem wymagającym rozstrzygnięcia jest to, czy zaskarżone pismo Wojewody stanowi jedną z prawnych form działania administracji wskazanych w art. 3 p.p.s.a. Nie ulega wątpliwości, iż nie stanowi ono decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), ani postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, ani postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.), czy też postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (art. 3 § 2 pkt 3). Oczywistym jest też, że nie jest to również żaden z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 do 7 p.p.s.a.

Analiza treści pisma D.B. jednoznacznie wskazuje, że stanowi ono skargę wniesioną na podstawie przepisów Działu VIII, konkretnie w trybie art. 227 k.p.a. Przedmiotem takiej skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Skarga ta wnoszona jest w związku z już podjętym działaniem organu, ewentualnie w związku z brakiem takiego działania, ma na celu zwrócenie uwagi właściwym organom na wszelkie nieprawidłowości powstałe w wyniku takiego działania lub zaniechania. Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, niedającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego.

Stosownie do art. 237 § 3 k.p.a. o sposobie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego, przy czym elementy składowe tego zawiadomienia określa art. 238 § 1 k.p.a. Nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego, ponieważ nie jest ono innym, niż decyzje i postanowienia, aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych. W sądownictwie administracyjnym ugruntowane jest już stanowisko, wedle którego sądy administracyjne nie posiadają kognicji do rozpoznawania spraw wynikłych ze skarg wniesionych w tym trybie, co wynika z faktu, że nie są one objęte dyspozycją ww. art. 3 § 2 p.p.s.a.

Reasumując, skarga wniesiona przez D.B. nie podlega rozpoznaniu przez tutejszy Sąd, z uwagi na brak kognicji. Zaś zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.