Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...], na podstawie art. 104 kpa, art. 107 kpa oraz art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a, art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (DZ.U. z 2020 r. poz. 111, dalej – u.ś.r.), rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (DZ.U. z 2017 r. poz. 1466), Prezydent Miasta odmówił B.Ł. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad córką I.Ł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że wnioskiem z dnia [...] czerwca 2020 r. B.Ł. zwróciła się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad córką I.Ł. Z akt sprawy wynika, ze strona pobiera emeryturę w wysokości 1025,00 zł netto i ubiegając się o świadczenie pielęgnacyjne domaga się przyznania różnicy pomiędzy kwotą świadczenia pielęgnacyjnego, a otrzymywaną emeryturą. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2020 r. organ odmówił wszczęcia postępowania w sprawie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego uznając, że zachodzi tożsamość sprawy ze sprawą zakończoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2019 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji o odmowie przyznania B.Ł. świadczenia pielęgnacyjnego. Postanowieniem z dnia [...] września 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło powyższe postanowienie organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania.
Organ odwoławczy wskazał, że ze względu na fakt, iż sprawy dotyczą innych okresów świadczeniowych nie zachodzi tożsamość przedmiotowa obydwu spraw. Organ wskazał, że w myśl art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym. Z dołączonych do wniosku dokumentów wynika, że skarżąca posiada prawo do emerytury, co stanowi negatywną przesłankę uwzględnienia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.
Ustawodawca nie przewidział możliwości wyboru pomiędzy świadczeniem emerytalnym, a świadczeniem pielęgnacyjnym, ewentualnie dopłatą wyrównującą niższe świadczenie. Organ podzielił w całości stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 22 maja 2019 r. sygn. akt IV SA/Wr 105/19. Wskazał, że organy administracji nie mają żadnej podstawy prawnej, aby w zaistniałej sytuacji dokonać "wyrównania" pomiędzy kwotą przyznanej emerytury, a wysokością świadczenia pielęgnacyjnego, nie mogą też pomijać okoliczności, że emerytura jest stronie wypłacana. Zdaniem organu ewentualne zawieszenie wypłaty świadczenia emerytalnego również nie znalazłoby w sprawie zastosowania, gdyż zawieszenie wypłaty nie spowoduje utraty prawa do emerytury.
Od powyższej decyzji B.Ł. wniosła odwołanie domagając się przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości różnicy pomiędzy kwotą przyznanej emerytury, a wysokością świadczenia pielęgnacyjnego. Strona powołała się na rozstrzygnięcie organu zapadłe w odrębnej sprawie administracyjnej, którym wnioskodawcy przyznane zostało świadczenie pielęgnacyjne, a które wydane zostało w analogicznym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Ponadto odwołująca powołała się na orzecznictwo sądów administracyjnych zapadłe na tle analizowanego stanu prawnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w myśl art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym. Z akt sprawy wynika, że skarżąca posiada prawo do emerytury, której wysokość netto wynosi 1,025,00 zł miesięcznie. W tej sytuacji SKO uznało odwołanie za bezzasadne. Kolegium podniosło, że z art. 17 u.ś.r. wynika jednoznacznie, że dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego poza spełnieniem przesłanek podmiotowych muszą zaistnieć łącznie dwie przesłanki przedmiotowe.
Pierwsza z nich ma charakter pozytywny i polega, co do zasady, albo na niepodejmowaniu, albo rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą uprawnioną (art. 17 ust. 1 u.ś.r.). Druga zaś ma charakter negatywny, a mianowicie świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 a u.ś.r. Przepis art. 17 stanowi zamkniętą regulację normującą możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca nie spełnia wszystkich przesłanek do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, ponieważ ma przyznane prawo do emerytury. W tej sytuacji decyzja o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego była prawidłowa. Powołując się na orzecznictwo sądowe SKO wskazało, że w aktualnym stanie prawnym brak jest przepisu, który regulowały kwestię przyznania świadczenia pielęgnacyjnego stanowiącego różnicę pomiędzy wysokością świadczenia, a pobierana emeryturą.
Ustawodawca przyjął, że z punktu widzenia osoby uprawnionej do tego świadczenia i osoby pozostającej pod opieką korzystniejsza jest sytuacja, w której dana osoba zaspokaja swoje potrzeby z emerytury. Świadczy o tym mechanizm szeroko rozumianego systemu zabezpieczenia społecznego. Organ odwoławczy wskazał na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 czerwca 2019 r. sygn. akt SK 2/17, w którym Trybunał orzekł, że art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. w zakresie w jakim stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, jest niezgodny z art. 71 ust. 1 zdanie drugie w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał Konstytucyjny zauważył, że w systemie świadczeń rodzinnych brak jest rozwiązania, które pozwoliłoby np. na obniżenie wysokości świadczenia proporcjonalnie do wysokości przyznanej renty.
Wskazując na orzecznictwo sądowe SKO podniosło, że przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego nie jest możliwe bez uprzedniego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej prawo do renty (emerytury). Organ odwoławczy zauważył ponadto, że świadczenia emerytalne, oparte na zasadzie wzajemności są stabilne i silniej chronione niż świadczenia pielęgnacyjne. Świadczenie emerytalne, choć niższe niż świadczenie pielęgnacyjne jest świadczeniem pewnym i stabilnym, odmiennie niż świadczenie pielęgnacyjne.
Od powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, B.Ł. wniosła skargę. W skardze skarżąca podtrzymała stanowisko zawarte w odwołaniu od decyzji organu In instancji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej określana jako – p.p.s.a.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a)naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b)naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c)inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga wniesiona w niniejsze sprawie zasługuje na uwzględnienie, albowiem kwestionowana nią decyzja narusza przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. poprzez jego błędną wykładnię.
Istota rozpoznawanej sprawy sprowadza się do oceny dokonanej przez organy wykładni art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a u.ś.r. Stosownie do treści powołanego przepisu świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury (...). Ponieważ skarżąca - co jest w sprawie bezsporne - ma ustalone prawo do emerytury, organy odmówiły jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.
Wskazać w tym miejscu należy, że orzecznictwo sądowe dostrzegło problem możliwości ubiegania się o przyznanie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego przez osoby sprawujące opiekę na osobą niepełnosprawną, którym przyznane zostało prawo do emerytury. Zauważyć przyjdzie, że literalna wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. prowadzi do wniosku, że osoby którym przyznano prawo do emerytury są wyłączone z kręgu podmiotów mogących skutecznie ubiegać się o zasiłek pielęgnacyjny, chociaż sprawują opiekę nad osobą niepełnosprawną. Podnieść jednak należy, że w oparciu o dyrektywy pozostałych wykładni przepisów prawa, tj. dyrektywy wykładni systemowej i celowościowej orzecznictwo wypracowało stanowisko zgodnie z którym w obowiązującym stanie prawnym osoby, którym przyznane zostało prawo do emerytury nie są wykluczone z prawa ubiegania się o zasiłek pielęgnacyjny.
Wskazać zatem należy, że wadliwość zaskarżonej decyzji polega na nieprawidłowej wykładni art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a u.ś.r., W ocenie Sądu uwzględnienie dyrektyw wykładni systemowej oraz dyrektyw wykładni funkcjonalnej pozwala postawić tezę, że 17 ust. 1 pkt 1 lit. a u.ś.r. wyłącza prawo do jednoczesnego pobierania świadczenia pielęgnacyjnego oraz świadczenia emerytalnego.
Istotną cechą osób, którym na podstawie art. 17 ust. 1 u.ś.r., przysługuje świadczenie pielęgnacyjne jest sprawowanie opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny i związana z tym rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Sytuacja osób, które rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, została zróżnicowana w ten sposób, że podmioty które mają prawo do świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. zostały pozbawione świadczenia pielęgnacyjnego. Jednocześnie osobom, które mają prawo do świadczeń wymienionych w art. 27 ust. 5 u.ś.r. umożliwiono wybór świadczenia pielęgnacyjnego. Przyznano prawo do świadczenia pielęgnacyjnego bez ograniczeń tym, którzy otrzymują inne dochody niż wymienione w tych dwóch przepisach.
W związku z tym zróżnicowaniem należy podkreślić, że wszelkie odstępstwa od nakazu równego traktowania podmiotów podobnych muszą zawsze znajdować podstawę w odpowiednio przekonywujących argumentach (por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z 23 listopada 2010 r. sygn. akt J 5/10, z 19 kwietnia 2011 r. sygn. akt P 41/09, z 18 czerwca 2013 r. sygn. akt K 37/12, z 5 listopada 2013 r. sygn. akt K 40/12 i z 17 czerwca 2014 r. sygn. akt P 6/12). Zwrócić należy uwagę (na co wskazywał też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 11 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 764/20) na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r. sygn. akt SK 2/17 (Dz. U. z 2019 r. poz. 1257), który wszedł w życie w dniu 9 stycznia 2020 r. W wyroku tym Trybunał orzekł, że art. 17 ust, 5 pkt lit. a u.ś.r. w zakresie, w jakim stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, jest niezgodny z art. 71 ust. 1 zdanie drugie w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Przepis w zakresie wskazanym w wyroku utracił moc obowiązującą po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny przyjął, że różnicowanie sytuacji prawnej osób rezygnujących z pracy w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnymi w oparciu o przyjęte przez ustawodawcę kryterium posiadania przez takie osoby ustalonego prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy jest niedopuszczalne. Prowadzi ono bowiem do wyłączenia opiekunów - rencistów z kręgu podmiotów uprawnionych do świadczeń pielęgnacyjnych, pomimo że sytuacja faktyczna takich osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi (gdy nie podejmują oni zatrudnienia, które mogli podjąć przy jednoczesnym pobieraniu świadczenia rentowego) jest tożsama z sytuacją osób zdolnych do pracy, lecz rezygnujących z niej w celu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem.
Jednocześnie Trybunał dostrzegł, że realna wysokość renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy może być zdecydowanie niższa niż wysokość świadczenia pielęgnacyjnego. Z kolei w systemie świadczeń rodzinnych brak jest rozwiązana pośredniego, które pozwoliłoby tę sytuację rozwiązać dzięki np. obniżeniu wysokości przyznanego świadczenia proporcjonalnie do wysokości pobieranej renty. Sprzeczna z zasadą równości jest jedynie sytuacja, gdy samo przyznanie prawa do takiej renty skutkuje odebraniem świadczenia.
Brak jest przekonujących argumentów uzasadniających zróżnicowanie sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych, polegające na wyłączeniu w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych opiekunów, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., w sytuacji gdy to świadczenie jest niższe niż świadczenie pielęgnacyjne (por. wyrok sygn. akt I OSK 254/20). Pozbawienie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osób pobierających emeryturę w niższej wysokości niż to świadczenie powoduje, że cel świadczenia nie jest w stosunku do tej grupy opiekunów realizowany, mimo że z powodu sprawowania opieki po uzyskaniu prawa do emerytury opiekun nie może podjąć pracy zarobkowej.
W wyrokach z 28 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 757/19, z 8 stycznia 2020 r. sygn. akt OSK 2392/19 oraz z 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1546/19 Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, zgodnie z którym zastosowanie powyższych reguł interpretacyjnych w odniesieniu do art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. wyłącza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mającej ustalone prawo do emerytury nie w całości, ale jedynie do wysokości tej emerytury. Zatem, zgodnie z tym stanowiskiem, osobie posiadającej uprawnienie do jednego ze świadczeń wymienionych w powyższym przepisie, należy przyznać świadczenie pielęgnacyjne, w wysokości stanowiącej różnicę między wysokością tego świadczenia wynikającą z ustawy i pobieranym świadczeniem emerytalnym lub rentowym.
Natomiast w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 254/20, z 27 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 2375/19, z 11 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 764/20 Sądy prezentowały stanowisko, zgodnie z którym wypłata świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości odpowiadającej różnicy pomiędzy ustawową wysokością tego świadczenia i wysokością emerytury (netto), pozostawałaby w sprzeczności z art. 17 ust. 3 u.ś.r., który wysokość świadczenia pielęgnacyjnego określa jednoznacznie kwotowo i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracji w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. W orzecznictwie zwraca się uwagę, że praktyka taka, niezależnie od trudności co do ustalenia jej podstawy prawnej, spowodowałaby dalsze wątpliwości, co do zachowania zasady równości oraz komplikacje w zakresie ustalania przez organ wysokości należnej wypłaty świadczenia w sytuacji otrzymania np. trzynastej emerytury, czy też w zakresie odprowadzanych składek na ubezpieczenie zdrowotne i ubezpieczenie emerytalno-rentowe (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 13 stycznia 2020 r. sygn. akt IV SA/Po 824/19 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 20 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 1265/19).
Zauważyć należy, że w zakresie sposobu rozwiązania problemu zależności pomiędzy uprawnieniem do świadczenia pielęgnacyjnego i uprawnieniem do świadczenia emerytalno-rentowego aktualne orzecznictwo sądowe skłania się ku koncepcji wyboru przez stronę świadczenia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt: I OSK 487/20/20, I OSK 650/20, I OSK 1416/20, I OSK 1083/20, I OSK 254/20). Dodatkowo, na poparcie słuszności tego stanowiska, można przywołać powoływany już wcześniej fragment uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r. sygn. akt SK 2/17, w którym Trybunał stwierdza, że w systemie świadczeń rodzinnych brak jest rozwiązana pośredniego, które pozwoliłoby sytuację rozwiązać dzięki np. obniżeniu wysokości przyznanego świadczenia proporcjonalnie do wysokości pobieranej renty. Sprzeczna z zasadą równości jest jedynie sytuacja, gdy samo przyznanie prawa do takiej renty skutkuje odebraniem świadczenia.
Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w niniejszym składzie, opowiada się za rozwiązaniem przyjętym w wskazanych powyżej wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego, polegającym na umożliwieniu osobie uprawnionej wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalnego. W powołanych sprawach wskazano, że w przypadku zbiegu uprawnień do różnych świadczeń rodzinnych, ustawodawca wprowadził zasadę wypłaty jednego świadczenia wybranego przez osobę uprawnioną. Taka regulacja znajduje się w art. 27 ust. 5 u.ś.r., w którym wskazano, że w przypadku zbiegu uprawnień do świadczenia rodzicielskiego, pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego, dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10 lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustalaniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów - przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną - także w przypadku, gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami.
Zbieg uprawnień do świadczeń uregulowany jest również w art. 95 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1270; dalej jako: "u.e.r.f.u.s."), zgodnie z którym w razie zbiegu u jednej osoby prawa do kilku świadczeń przewidzianych w ustawie, wypłaca się jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez zainteresowanego. Przepisy każdej z ustaw regulują zbieg świadczeń przyznawanych na podstawie tych ustaw, ewentualnie wyraźnie wskazanych przepisów (por. art. 27 ust. 5 u.ś.r u.ś.r., czy art.96 u.e.r.f.u.s.) wypłacanych przez organy określone w każdej z tych ustaw. Jedynym jednak przepisem dotyczącym zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i emerytury, przyznawanych i wypłacanych przez różne organy jest przywoływany wyżej art. 17 ust. 5 pkt 1 a u.ś.r.
Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej zasady konstytucyjne uznać należy jednak, że osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, winna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie emerytury. Wybór może zrealizować przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art.103 ust. 3 u.e.r.f.u.s. Zgodnie z tym przepisem, prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty rodzinnej, do której uprawniona jest jedna osoba, może ulec zawieszeniu na wniosek emeryta lub rencisty. Ustawa nie ogranicza możliwości złożenia takiego wniosku. Zawieszenie prawa do emerytury, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 u.e.r.f.u.s. skutkować będzie wstrzymaniem wypłaty emerytury poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2 u.e.r.f.u.s.).
Emerytura jest prawem niezbywalnym, ale uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., w postaci posiadania prawa do emerytury. Istota ograniczenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dla emeryta, wynikająca z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. u.ś.r. musi być interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do emerytury, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Skoro zawieszenie prawa do emerytury skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to uznać należy, że eliminuje się w ten sposób negatywną przesłankę wyłączającą nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r. prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, czyli w sprawach wymagających rezygnacji z emerytury od miesiąca, w którym strona przedstawi decyzję o wstrzymaniu wypłaty emerytur.
O możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty, organ winien stronę poinformować. Obowiązek informowania stron wynika z art. 9 k.p.a. Ponadto, zgodnie z art. 79a k.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Taka informacja powinna być udzielona stronie wówczas, gdy postępowanie z wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wykaże, że zachodzą przesłanki umożliwiające uwzględnienie wniosku i jedyną przeszkodą jest pobieranie emerytury. W niniejszej sprawie organy zaniechały poinformowania skarżącej o przysługującej jej możliwości wyboru świadczenia.
Organy nie poinformowały o możliwości zawieszenia emerytury, wstrzymania jej wypłaty i przedłożenia decyzji w tym zakresie, nie wezwały jej też do złożenia brakujących dokumentów, co umożliwiłoby wypłatę świadczenia pielęgnacyjnego w pełnej wysokości. Skutkowało to przedwczesną odmową przyznania skarżącej wnioskowanego świadczenia.
Rozpoznając ponownie sprawę organ uwzględni przedstawioną powyżej wykładnię przepisów prawa materialnego.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., uchylił decyzje organów obydwu instancji.