Uzasadnienie
Dnia [...] lipca 2009r. B.H. wniosła do Rady Powiatu skargę na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka w zakresie sposobu ustalenia opłat za podgrzanie wody, określenia stawki za odprowadzanie ścieków oraz wyłączenia sygnału telefonu, w związku ze stosunkiem najmu lokalu mieszkalnego.
Uchwałą nr XXVI M/232/2009 z dnia [...] sierpnia 2009r. Rada Powiatu, na podstawie art. 229 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, uznała skargę emerytowanego nauczyciela ww. Ośrodka za bezzasadną.
Pismem z dnia [...] października 2009r. B.H., na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, wezwała Radę Powiatu do usunięcia naruszenia prawa powyższą uchwałą. W odpowiedzi na wezwanie Rada Powiatu w dniu [...] grudnia 2009r. podjęła uchwałę Nr XXXI/257/2009 w sprawie rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa uchwałą Nr XXVIII/232/2009 Rady Powiatu z dnia [...] sierpnia 2009r. w sprawie rozpatrzenia skargi Pani B.H.. Organ uznał wezwanie za bezzasadne i podtrzymał wcześniej wyrażone stanowisko.
B.H. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. (pismo z 4 stycznia 2010 r.) uchwałę Rady Powiatu z dnia [...] sierpnia 2009r. nr XXVI M/232/2009 w sprawie rozpatrzenia jej skargi, zarzucając jej rażące naruszenie prawa w zakresie gospodarowania zasobem mieszkaniowym. Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, zasądzenie kosztów postępowania oraz nakazanie właściwemu organowi powiatu wykonanie niezbędnych czynności na jej rzecz, na koszt i ryzyko powiatu w zakresie prawidłowego ustalenia opłat eksploatacyjnych.
W odpowiedzi na skargę Rada Powiaty wniosła o jej odrzucenie jako bezzasadnej podnosząc, iż nie podlega ona rozstrzygnięciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, bowiem nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu,
Na wstępie zauważyć należy, iż badanie merytorycznej zasadności skargi w każdym przypadku poprzedzone jest sprawdzeniem, czy sprawa będąca jej przedmiotem podlega kontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn.zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, iż sprawa nie jest objęta właściwością sąd u administracyjnego.
Ponadto przepis art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, póz. 1592 z późn.zm.) stanowi, iż każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ powiatu w sprawie z zakresu administracji publicznej, może -po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Przedmiot skargi B.H. stanowi uchwała Rady Powiatu z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr XXVIII/232/2009r. w sprawie rozpatrzenia skargi skarżącej na działalność Dyrektora Młodzieżowego Ośrodka podjęta, na podstawie art. 229 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98 póz. 1071 z późn.zm.), w trybie skargowym uregulowanym w dziale VIII rzeczonej ustawy. Na podstawie akt sprawy zważyć należy, iż przedmiot skargi B.H. -do Rady Powiatu na kierownika tejże powiatowej jednostki organizacyjnej stanowi niezadowolenie skarżącej w zakresie ustalenia przez Dyrektora Młodzieżowego Ośrodka opłat eksploatacyjnych związanych z użytkowaniem zajmowanego przez skarżącą (emerytowanego nauczyciela MOS) na podstawie umowy najmu lokalu mieszkalnego tj. opłat z tytułu podgrzania wody, odprowadzania ścieków, kwestii świadczenia usług telefonicznych.
Mając powyższe na uwadze zauważyć należy, iż wniesienie skargi w trybie określonym w art. 87 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym obejmuje nie wszystkie uchwały (zarządzenia) organów powiatu, lecz uchwały "z zakresu administracji publicznej". Tym samym czynności dotyczące spraw spoza zakresu administracji publicznej nie podlegają kognicji sądu administracyjnego, a do takich niewątpliwie należy zakwalifikować czynności podejmowane przez organy w trybie przepisów działu VIII Kpa, odnoszące się do skarg i wniosków, jak również czynności dotyczące kwestii cywilnoprawnych - wzajemnych rozliczeń pomiędzy stronami umowy najmu.
W orzecznictwie jak i w doktrynie utrwalone jest stanowisko, iż uchwały podjęte w wyniku rozpoznawania skargi wniesionej w trybie działu VIII kpa są faktycznie czynnością informującą o sposobie załatwienia skargi, na którą nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Ten tryb "ogólnoskargowy" jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialno - techniczną, a mianowicie zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi unormowanym art. 238 § 1 kpa. Na zawiadomienie to nie służy skarga do sądu administracyjnego, nie mieści się ono bowiem w zamkniętym katalogu form działania administracji publicznej, które podlegają kontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego określonym w art. 3 § 2 p.p.s.a. W szczególności nie można go zaliczyć go grupy innych niż decyzje i postanowienia aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Wynika to z faktu, iż zawiadomienie z art. 238 § 1 kpa nie posiada cechy, ścisłego i bezpośredniego związku między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s.29-30).
Zaznaczyć też należy, iż to, że w przedmiotowej sprawie zawiadomienie to przyjęło formę uchwały wynika z faktu, iż jedynie taka forma działania jest przypisana radzie powiatu jako organowi kolegialnemu, co nie zmienia w żaden sposób charakteru tej czynności, a w szczególności nie wywiera wpływu na możliwość lub brak zaskarżenia.
Reasumując wskazać należy, iż skarga z art. 227 kpa jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego (wyrok NSA z dnia 1 grudnia 1998 r., III SA1636/97, postanowienie NSA z dnia 21 listopada 2000r., III SAB 108/99, postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 25 lipca 2005r., l SA/Rz 117/05). Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII kpa nie podlega kognicji sądów administracyjnych (postanowienie NSA z dnia 9 grudnia 1999 r., III SAB 7/99, opubl. ONSA 2001 r. nr 1 póz. 27, LEX nr 40203, postanowienia WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 30 maja 2007 r. o sygn. akt II SA/Go 290/07, z dnia 7 sierpnia 2007 r. sygn. akt II SA/Go 437/07) co przesądza o niezaskarżalności tego typu czynności.
W świetle powyższych okoliczności należało uznać, że sprawa zainicjowana skargą B.H. nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wobec czego w myśl art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga podlega odrzuceniu.