Uzasadnienie
Wnioskiem z [...] maja 2005r. W.D. zwróciła się do Wójta Gminy o przeniesienie działalności prowadzonej na działce nr [...] przez D.Ł., polegającej na hodowli gołębi w inne miejsce, albowiem w jej ocenie działalność ta powoduje uciążliwości dla otoczenia, zagraża środowisku oraz zdrowiu ludzi.
Decyzją z [...] maja 2006r. Nr [...] Wójt Gminy umorzył na podstawie art. 105 § 1 kpa postępowanie w sprawie żądania natychmiastowego przeniesienia w inne miejsce hodowli gołębi prowadzonej przez D.Ł..
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że [...] czerwca 2005r. pracownik Urzędu Gminy dokonał kontroli działki Nr [...] stanowiącej własność D.Ł.. W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że na działce tej znajduje się gołębnik o powierzchni ok. 18m2 i wysokości ok. 3,5 m oraz barakowóz użytkowany jako gołębnik. Ustalono, że tymczasowy obiekt budowlany (barakowóz) zlokalizowany jest w odległości 4m od granicy działki W.D.. Organ wskazał ponadto, że [...] lipca 2005r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny przeprowadził wizję lokalną na działce D.Ł.. Podczas kontroli nie stwierdzono śladów bytowania gołębi na parapetach i tarasie domu W.D. oraz uciążliwości zapachowych. Kolejną kontrolę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny przeprowadził w obecności pracownika Urzędu Gminy w dniu [...] sierpnia 2005r. Z kontroli Inspektor Sanitarny sporządził sprawozdanie i przekazał sprawę Wójtowi Gminy celem rozwiązania problemu zgodnie z obowiązującym regulaminem utrzymania czystości i porządku na terenie gminy.
Organ I instancji wskazał, że ustawa z 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz Regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy uchwalony w dniu [...] kwietnia 2005r. uchwałą Rady Gminy nr [...] nie dają możliwości nakazania likwidacji ani przeniesienia hodowli gołębi. Organ wskazał także, że obowiązujący Regulamin nie określa szczegółowo wymagań utrzymywania zwierząt gospodarskich na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej, w tym także zakazu ich utrzymywania na określonych obszarach lub w poszczególnych nieruchomościach o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Wobec powyższego w ocenie organu I instancji zachodzi bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznaczającego brak elementów stosunku materialnoprawnego skutkującego tym, że nie można sprawy załatwić przez rozstrzygnięcie co do jej istoty.
Z rozstrzygnięciem organu I instancji nie zgodzili się W. i A.D. i złożyli od niego odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Organ odwoławczy działając na podstawie art. 138 § 2 kpa, decyzją z [...] lipca 2006r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek W.D.. We wniosku tym W.D. wnosiła o natychmiastowe spowodowanie przeniesienia hodowli gołębi w inne miejsce. Strona nigdy nie zmodyfikowała wniosku, nadal konsekwentnie domaga się załatwienia sprawy. Dlatego też organ odwoławczy uznał, że nie można było stwierdzić, że postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe. W ocenie Kolegium organ I instancji powinien wydać decyzję merytoryczną. Podstawę prawną takiej decyzji powinien stanowić art. 5 ust. 7 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz odpowiedni § regulaminu stanowiącego prawo miejscowe tj. uchwały Rady Gminy Nr [...] z [...].04.2005r. w sprawie szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku w gminie. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 7 ustawy w przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków o których mowa w art. 5 ust. 1-4 wójt wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku.
Stosownie natomiast do art. 5 ust. 1 pkt 5 właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez realizację obowiązków określonych w regulaminie. Na mocy regulaminu mogą być nałożone na osoby utrzymujące zwierzęta gospodarskie na terenach skoncentrowanego budownictwa jednorodzinnego obowiązki, które prowadzić będą do ograniczenia uciążliwości dla otoczenia i sąsiednich nieruchomości i w tym kontekście należy rozpatrywać złożony przez skarżących wniosek. Oczywistym jednak jest, że ani ustawa ani regulamin nie znają instytucji "przeniesienia w inne miejsce hodowli gołębi". Nie ma jednak wątpliwości, że rzeczywistą treścią wniosku i celem skarżących jest wyeliminowanie, czy też ograniczenie uciążliwości hodowli gołębi.
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lipca 2006r. stała się przedmiotem skargi W. i A.D. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. W skardze skarżący opisali utrudnienia jakie powoduje hodowla gołębi na sąsiedniej działce. Skarżący wskazali, że postępowanie w niniejszej sprawie toczy się ponad 15 miesięcy. Wyjaśnili, że mają zastrzeżenia co do rzetelności dowodów zgromadzonych w tej sprawie przez organy obu instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia może być podjęta tylko w sytuacjach określonych w art. 138 § 2 kpa. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchylając w trybie art. 138 § 2 kpa decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia nie wskazało, że ma wątpliwości co do stanu faktycznego i nie stwierdziło potrzeby dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów (art. 136 kpa). W takiej sytuacji organ odwoławczy miał obowiązek zastosować instytucję reformacji i orzec co do istoty sprawy (art. 138 § 1 pkt 2 kpa). Uzasadniając zaskarżoną decyzję organ odwoławczy nie wskazał w ogóle, że występują przesłanki przewidziane w cytowanym przepisie.
Przepis art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy z 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2005r. Nr 236, poz. 2008) stanowi, że właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości przez realizację obowiązków określonych w regulaminie (w niniejszej sprawie w uchwale Rady Gminy z [...] kwietnia 2005r. Nr [...] w sprawie szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku w gminie). W przypadku zaś stwierdzenia niewykonania obowiązków określonych w regulaminie wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku (art. 5 ust. 7 cyt. ustawy). Oznacza to, że w niniejszej sprawie organ odwoławczy, który ponownie rozpoznaje sprawę w jej całokształcie, powinien ocenić (w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji), czy D.Ł. realizuje obowiązki wynikające z regulaminu i w zależności od ustaleń wydać decyzję rozstrzygającą co do istoty sprawy. Organ odwoławczy tego nie uczynił. Sąd uznał zatem, że organ naruszył przepisy postępowania a naruszenie to mogło mięć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z przytoczonych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
J. Brzezińska M. Bohdanowicz M. Ruszyński
II SA/Go 521/06 15.01.2007r.
Zarządzenie
- 1. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć (z pouczeniem o skardze kasacyjnej):
- - skarżącym – W.D., A.D.,
- - Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu,
- - uczestnikom postępowania – D.Ł., J.K., J.B., M.W. – B..
- 2. Za 30 dni.
As. WSA Michał Ruszyński