Uzasadnienie
Pismem z dnia 15 lipca 2005 r. B.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, skargę na decyzję tego organu z dnia [...] grudnia 2004 r. oraz z [...] stycznia 2005 r. o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia rentowego, wraz z wnioskiem: "o przywrócenie terminu odwoławczego w sprawie odwołania do Naczelnego Sądu Administracyjnego od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2004 r.".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu, gdyż sprawa którą obejmuje nie należy do właściwości sądów administracyjnych.
Na podstawie akt sprawy ustalono, iż od przedmiotowych decyzji, zgodnie z pouczeniem, B.M. pismem z dnia [...] stycznia 2005 r. wniósł odwołanie do Sądu Okręgowego - Wydział IX Ubezpieczeń Społecznych, który wyrokiem z dnia [...] maja 2005 r., sygn. akt IX U 586/05, oddalił odwołanie skarżącego.
W myśl przepisów art. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 sądy te są powołane wyłącznie do rozpoznawania spraw sądowo administracyjnych, tj. spraw z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz innych przewidzianych ustawami szczególnymi. Jednocześnie w art. 3 § 2 ww. ustawy ustawodawca zastrzegł, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
decyzje administracyjne,
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty inne akty i czynności oraz bezczynność organów,
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie,
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej,
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego,
- 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
Jednocześnie należy podkreślić, że zgodnie z przepisem art. 83 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 z późn. zm.) od decyzji organu rentowego w zakresie spraw indywidualnych w dotyczących w szczególności zgłaszania do ubezpieczeń społecznych, przebiegu ubezpieczeń, ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek, ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych oraz wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Za wyjątkiem decyzji określonych w ust. 4 ww. normy prawnej.
Należy podkreślić, iż ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 z późn. zm.) reguluje samodzielnie tryb postępowania w sprawach cywilnych (m.in. z zakresu ubezpieczeń społecznych), dla których rozpoznania właściwe są sądy powszechne (art. l i 2 ww. ustawy). Zgodnie z przepisami art. 461 § 2, 476 § 2 i § 4 pkt 1 w zw. z art. 4778 § 1 Kpc sądem właściwym do rozpoznania odwołania od przedmiotowych decyzji jest Sąd Okręgowy.
Mając na uwadze powyższe okoliczności należy stwierdzić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. nie jest właściwy do rozpoznania środka zaskarżenia (nazwanego skargą) od decyzji organu rentowego z zakresu ubezpieczeń społecznych, zatem na podstawie przepisu art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało odrzucić.
Niezależnie od powyższego należy odnieść się także do wniosku B.M. z dnia [...] października 2005 r. (data stempla pocztowego) o wstrzymanie wykonania decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2005 r., o zwrocie świadczeń rozlicznych miesięcznie wskazując, że został poinformowany przez organ rentowy o realizacji decyzji od dnia [...] października 2005 r.
Zgodnie z zasadą postępowania sądowoadministracyjnego, sformułowaną w przepisie art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270. z późn. zm.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednocześnie ustawodawca sformułował jednoznacznie przesłanki warunkujące możliwość wstrzymania przez właściwy sąd administracyjny wykonania aktu lub czynności objętych skargą (jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków - art. 61 § 3 ww. ustawy).
Podkreślenia wymaga fakt, iż powyższa instytucja ma na celu jedynie zapewnienie tymczasowej ochrony, gdyż po myśli przepisu art. 61 § 6 ww. ustawy wstrzymanie wykonania aktu upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji.
Jednakże skoro sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania przedmiotowej skargi B.M. w trybie i na zasadach określonych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest tym bardziej uprawniony do rozstrzygania o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w związku z toczącym się postępowaniem sądowoadministracyjnym.
Z tych powodów, na podstawie wskazanych wyżej przepisów, orzeczono jak w sentencji.