Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp.z 24 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Go 765/22

Uzasadnienie

Pismem z dnia [...] listopada 2022 r. H.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na działalnie Spółdzielni Mieszkaniowej. Skarżący wyjaśnił, że, pomimo kierowanych próśb o zaplombowanie zaworu gazowego i zaprzestanie dostawy gazu do mieszkania własnościowego strony oraz zaniechania dalszego naliczania opłaty miesięcznej w kwocie 45,40 zł za korzystanie z gazu, w związku z zamontowaniem w mieszkaniu płyty indukcyjnej, Spółdzielnia Mieszkaniowa nadal nalicza mu miesięczną opłatę za pobór gazu w powyższej kwocie. Zarzucił Spółdzielni Mieszkaniowej rażące naruszenie praw, w tym brak możliwości swobodnego decydowania o własnościowym lokalu mieszkalnym. Podkreślił, że takie działanie Spółdzielni Mieszkaniowej stanowi bezprawny czyn o znamionach wyłudzenia.

W ocenie strony stanowisko Spółdzielni Mieszkaniowej przedstawione w pismach z dnia [...] kwietnia 2022 r. i z dnia [...] maja 2022 r. o odmowie odłączenia gazu od zajmowanego lokalu oraz o odmowie zaniechania naliczania opłat za gaz, które to opłaty są naliczane zgodnie z zapisami regulaminowymi jest bezzasadne, bowiem organ nie może wybiórczo traktować przepisów wobec członka spółdzielni.

W odpowiedzi na skargę Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła o odrzucenie skargi, ewentualnie o zobowiązanie skarżącego do wskazania aktu prawnego, który podlegałby ocenie sądu administracyjnego. Spółdzielnia wyjaśniła, że w świetle art. 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 648 ze zm.) stanowi podmiot stosunków cywilnoprawnych, nie zaś administracyjnoprawnych i nie wykonuje zadań zleconych z zakresu administracji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

Odnosząc powyższe do treści skargi wniesionej do tutejszego Sądu należy wskazać, że zaskarżone przez H.M. działanie Spółdzielni Mieszkaniowej, polegające na nieuwzględnieniu wniosków strony o zaplombowanie zaworu gazowego i zaprzestanie dostawy gazu do mieszkania własnościowego strony oraz zaniechanie dalszego naliczania opłaty miesięcznej w kwocie 45,40 zł za korzystanie z gazu nie mieści się w katalogu spraw, na które może zostać wniesiona skarga do sądu administracyjnego.

Podkreślenia wymaga, że spółdzielnie mieszkaniowe działają na podstawie ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 648 ze zm.) oraz ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 1208, dalej jako: u.s.m.). Z ustaw tych wynika, że spółdzielnia mieszkaniowa jest dobrowolnym zrzeszeniem (korporacją) osób fizycznych, które w tej formie organizacyjnej zmierza do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych swoich członków i ich rodzin oraz potrzeb gospodarczych kulturalnych, oświatowych i innych społecznych potrzeb.

Wobec tego działalność spółdzielni mieszkaniowych nie może być utożsamiana z wykonywaniem zadań publicznych, skoro zgodnie z art. 1 ust. 1 u.s.m. działalność ta ogranicza się do realizacji podstawowego celu, jakim jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych członków tej spółdzielni i ich rodzin. Ponadto ustawodawca nie wyposażył spółdzielni mieszkaniowych w kompetencje umożliwiające wydawanie władczych rozstrzygnięć w formie decyzji (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 24 marca 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 744/17, www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako CBOSA).

W konsekwencji Sąd uznał, że skarga wniesiona w rozpatrywanej sprawie jest niedopuszczalna, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego i z tego względu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.