Uzasadnienie
Na podstawie zarządzenia z dnia 31 października 2011 r. Przewodniczącego II Wydziału, I.O. i A.O. zostali wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu od wniesionej skargi w wysokości 500 zł. 23 listopada 2011 r. wpłynął do sądu wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku I.O. i A.O. podali, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Skarżący podali, że ich miesięczny dochód wynosi 2.500 zł. Oświadczyli, że posiadają na utrzymaniu dwójkę dzieci. W uzupełnieniu złożonego wniosku skarżący przedstawili ponoszone wydatki z tytułu użytkowania domu wraz z rachunkami oraz wyciąg z rachunku bankowego.
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego.
Zwraca się także trafnie uwagę w literaturze, iż prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39).
Należy wskazać, że przeciętny miesięczny dochód A.O. z tytułu zatrudnienia wynosi 2.585,55 zł (netto). I.O. przebywa na urlopie wychowawczym. Nie można pominąć, że skarżący posiadają dwójkę dzieci. Zważyć trzeba, że saldo na rachunku bankowym jest ujemne (-4.999,94 zł, stan na dzień [...] listopada 2011 r.).
Nie ma również racjonalnych podstaw do kwestionowania oświadczenia skarżących odnośnie braku oszczędności oraz wartościowych rzeczy ruchomych. Doświadczenie życiowe uzasadnia wniosek, że czteroosobowa rodzina dysponująca miesięcznym budżetem w wysokości 2.500 zł (netto), ponosząca standardowe koszty utrzymania, może mieć problemy z poczynieniem jakichkolwiek oszczędności. Z tych względów uznano, że wniosek I.O. i A.O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wyczerpuje ustawową przesłankę o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.