Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 14 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Go 819/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę D.C. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z [...] września 2018 roku nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Na skutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, a następnie uwzględnienia tego wniosku Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata M.L., który – jak wynika z akt sprawy – dowiedział się o tym fakcie dnia 13 stycznia 2020 r. (k. 101).
Dnia 13 lutego 2020 r. adw. M.L. złożył do akt sprawy opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wskazanego wyżej wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej. Opinia zawierała wniosek o zasądzenie na rzecz pełnomocnika kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz oświadczenie, że nie zostały one uiszczone przez skarżącego w całości ani w części. Sąd uznał ją za sporządzoną z zachowaniem zasad należytej staranności (k. 108), jednakże postanowieniem z dnia 12 marca 2020 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowienie to stało się prawomocne z dniem 2 czerwca 2020 r. (art. 46 pkt 20 w związku z art. 68 ust. 6 oraz art. 76 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, Dz.U. z 2020 r. poz. 875).
Wyznaczony pełnomocnik ma prawo do wynagrodzenia za podjęte czynności w zakresie nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych wydatków na podstawie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a. Do czynności tych należy m.in. sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej (postanowienie NSA z 15 czerwca 2004 r., OSK 93/04, ONSAiWSA z 2004 r. z. 2, poz. 23).
W niniejszej sprawie opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została złożona do akt sprawy z uchybieniem terminu wynikającego z art. 177 § 4 p.p.s.a. W myśl tego przepisu pełnomocnik obowiązany jest do dokonania tej czynności w terminie przewidzianym do wniesienia skargi kasacyjnej, a więc w tym przypadku od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu (art. 177 § 3 p.p.s.a.). Skoro adw. M.L. został zawiadomiony o wyznaczeniu go jako pełnomocnika skarżącego w niniejszej sprawie w dniu 13 stycznia 2020 r., to trzydziestodniowy termin do ewentualnego zaskarżenia wyroku, jak również do złożenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął z dniem 12 lutego 2020 r., gdy tymczasem opinia ta została złożona w siedzibie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dnia 13 lutego 2020 r. Dodatkowo wniosek pełnomocnika o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności został prawomocnie oddalony.
Należy jednak mieć na uwadze, że sporządzenie takiej opinii z zachowaniem zasad należytej staranności (a ten wymóg został w niniejszej sprawie dochowany) stanowi kwestię odrębną od terminowości złożenia tej opinii do akt sprawy, jak również że sąd ma obowiązek doręczyć jej odpis stronie, o ile została opracowana z należytą starannością, co z kolei otwiera bieg terminu na wniesienie skargi kasacyjnej przez stronę, ale już w ramach korzystania z pomocy pełnomocnika ustanowionego z wyboru, co zostało obszernie wyjaśnione w postanowieniu NSA z dnia 17 grudnia 2018 r., I FZ 334/18 (orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd też pełnomocnik powinien co do zasady dopilnować, aby sporządzona przez niego opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została złożona do akt sprawy w ustawowym terminie, z uwagi jednak na to, że strona nie ponosi negatywnych konsekwencji ewentualnego uchybienia tego terminu, wniosek pełnomocnika o zasądzenie kosztów pomocy prawnej może zostać uwzględniony, o ile został dochowany wymóg sporządzenia opinii z zachowaniem zasad należytej staranności.
Stosownie do treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 4 ust. 1 rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz.
18) w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w drugiej instancji opłata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% opłaty określonej w pkt 1 (tzn. w sprawie niniejszej 240 zł), a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat – 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Wskazany wyżej pełnomocnik strony nie brał udziału w postępowaniu w pierwszej instancji, w związku z czym wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 75% opłaty określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia, tzn. 180 zł. Ponadto stawkę opłaty w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23%).
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 250 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.