Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Go 897/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę W.Z. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. Po uprawomocnieniu się powyższego wyroku skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia tego orzeczenia. Postanowieniem z dnia 13 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odmówił przywrócenia skarżącej terminu do dokonania wskazanej czynności procesowej.
Wraz z zażaleniem na powyższe postanowienie W.Z. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Podała, iż utrzymuje się z renty wraz z zasiłkiem opiekuńczym w wysokości ok. 950 zł (na dowód czego załączyła przekaz pocztowy w ZUS na kwotę 923 zł), jej miesięczne wydatki na mieszkanie, lekarstwa, energię elektryczną, wodę, telefon, ubezpieczenie na życie wynoszą ok. 750 zł, nie posiada żadnych oszczędności ani wartościowych przedmiotów. Do wniosku załączyła nadto dowody uiszczenia powyższych opłat, informację o wysokości zaliczek na utrzymanie lokalu mieszkalnego, rozliczenie kosztów dostawy energii cieplnej za rok 2013 oraz zaświadczenie lekarskie na temat swego stanu zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek zasługiwał na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.).
Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Ma ono służyć najuboższym, to jest osobom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu
Analiza sytuacji materialnej W.Z. prowadzi do wniosku, że została spełniona przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Dochód skarżącej z tytułu renty wynosi niespełna 950 zł. Nadto z treści formularza PPF wynika, że skarżąca nie posiada oszczędności. Wiarygodność oświadczeń skarżącej oraz przedłożonych dowodów na okoliczność wysokości ponoszonych wydatków na utrzymanie w świetle zasad doświadczenia życiowego nie budzi wątpliwości. Uprawniony jest zatem wniosek, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz wydatku związanego z ustanowieniem zawodowego pełnomocnika.
Z powyższych względów uznano, że wniosek W.Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. został on uwzględniony.