Uzasadnienie
Decyzją z [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nakazującą skarżącym, jako spadkobiercom i użytkownikom nieruchomości położonej w [...], w terminie 1-go miesiąca, opróżnienie i wyłączenie z użytkowania budynku mieszkalnego drewnianego, jednorodzinnego, będącego w złym stanie technicznym i zagrażającym zawaleniem lub pożarem, usytuowanego na działce nr ewid. nr [...].
Pismem z 30 stycznia 2017 r. D. Z, M. Z. i K. Z. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na powyższą decyzję wraz z wnioskiem o wstrzymanie jej wykonania. Wskazali, że wykonanie decyzji spowoduje nieodwracalne szkody albowiem nie mają się gdzie podziać i grozi im bezdomność.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W niniejszej sprawie jedyną przesłanką wstrzymania zaskarżonej decyzji jest wskazana przez skarżących groźba bezdomności, albowiem, jak stwierdzili, "nie mają się gdzie podziać". Podkreślić przy tym należy, że wprawdzie wykonanie decyzji objętej skargą łączy się z koniecznością opuszczenia dotychczas zajmowanego przez skarżących budynku, jednak w stanie faktycznym sprawy okoliczność ta nie uzasadnia wstrzymania wykonania tej decyzji.
Nie bez znaczenia dla oceny zasadności rozpatrywanego wniosku jest fakt, że przesłanką wydania przez organy nakazu opróżnienia obiektu budowlanego w oparciu o art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, jest bezpośrednie zagrożenie zawalenia się budynku, w którym przebywają ludzie. Jest to więc sytuacja zaistnienia nagłej konieczności, w której stan techniczny budynku stwarzać może niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego, co z kolei może prowadzić do nieodwracalnych skutków po stronie osób trzecich, jak i samych wnioskodawców.
Z akt sprawy wynika, że budynek będący przedmiotem sprawy jest w bardzo złym stanie technicznym. Występują liczne ugięcia konstrukcji więźby dachowej, stropu, obniżenie ścian zewnętrznych oraz rozwarstwienia elementów drewnianych. Ściany są znacznie odchylone od pionu i grożą zawaleniem. Ogólny stan budynku nie pozwala na zamieszkiwanie go, stwarza zagrożenie bezpieczeństwa ludzi ze względu na możliwość zawalenia się oraz zagrożenia pożarowego, albowiem wewnątrz znajduje się czynny, murowany piec kuchenny.
Raz jeszcze zauważyć należy, że zasadniczym celem instytucji wstrzymania wykonania aktu administracyjnego jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom.
W niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że to właśnie wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a nie jej wykonanie, może wywołać skutki, o jakich wyżej mowa. W realiach niniejszej sprawy, rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, należy bowiem wyważyć kolizję dwóch dóbr. Jednym z nich jest zmiana miejsca zamieszkania skarżących, która niewątpliwie nastąpi w wyniku wykonania decyzji i subiektywnie może być postrzegana przez nich negatywnie. Drugim natomiast jest realne niebezpieczeństwo zagrożenia ich życia i zdrowia, spowodowane bardzo złym stanem budynku, w którym teraz mieszkają.
W ocenie Sądu zestawienie tych dwóch wartości nakazuje jednoznacznie dać priorytet tej drugiej, gdyż życie i zdrowie ludzi oraz ich bezpieczeństwo stanowią wartość nadrzędną wobec okoliczności podnoszonych we wniosku.
To wszystko sprawia, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie, która ze swej istoty ma charakter wyjątku od reguły wykonalności decyzji ostatecznej, byłoby nieuzasadnionym jej nadużyciem; tym bardziej w sytuacji nieadekwatności dóbr podlegających ochronie w ramach rozpatrywania wniosku.
Na marginesie zauważyć należy, że jak wynika z akt sprawy, obawa wnioskodawców o grożącą im bezdomność jest nieuzasadniona. Skarżący są bowiem spadkobiercami po zmarłym S. K., który był właścicielem nieruchomości w postaci działki nr ewid. [...] w B., na której znajduje się m.in. budynek mieszkalny, murowany, w którym są pomieszczenia kuchenne w stanie dobrym, dwa pokoje z piecami kaflowymi, pomieszczenie gospodarczo-magazynowe. Stolarka okienna i drzwiowa jest w stanie dostatecznym, budynek posiada czynne przyłącze energetyczne. Ogólny stan budynku wykazuje możliwość wykonania bieżącego remontu pomieszczeń i przystosowania do zamieszkania.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.