Uzasadnienie
W dniu 25 listopada 2013 r. (data nadania przesyłki na poczcie) M. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnej Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 14 października 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych w sprawie przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, doręczone w dniu 17 października 2013 r.
W skardze zawarty został wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku podano, że skarżący jest osobą prowadzą również pozarolniczą działalność gospodarczą w zakresie usług budowlanych, a w ostatnim czasie konieczna była jego osobista obecność przy wykonywaniu zleconych prac, co powodowało, że nie był w stanie sam, bez narażenia się na wadliwe wykonanie zleconych robót, w odpowiednio szybkim czasie wnieść skargi, ani przekazać fachowemu pełnomocnikowi otrzymanej dokumentacji i podpisanego pełnomocnictwa. W terminie otwartym do wniesienia skargi skarżący otrzymał ponadto nakaz zapłaty wydany przez Sąd Rejonowy w B., co spowodowało konieczność podjęcia odpowiednich działań mających na celu wniesienie sprzeciwu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 86 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Jednym z warunków skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest dochowanie, określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a., terminu do wniesienia tego wniosku, który wynosi 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2).
W rozpoznawanej sprawie termin do wniesienia skargi, stosownie do treści art. 53 § 1 w zw. z art. 83 § 2 p.p.s.a., upływał z dniem 18 listopada 2013 r. Skarga została wniesiona w dniu 25 listopada 2013 r., a zatem należy uznać, że spełniony został warunek określony w art. 87 § 1 p.p.s.a., ponieważ nawet gdyby przyjąć, że przyczyna uchybienia terminu ustała w pierwszym dniu po upływie terminu do wniesienia skargi, tj. 19 listopada 2013 r., to i tak zostałby zachowany siedmiodniowy termin do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Uprawdopodobnienie braku winy oznacza zaś wykazanie takich okoliczności, które mimo spełnienia obowiązku zachowania należytej staranności, uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności, gdyż były nie do przewidzenia lub nie do przezwyciężenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego 2005r., sygn. akt FZ 713/04). Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2007r., II OSK 479/07).
W orzecznictwie sądowym wskazać można następujące przykłady okoliczności faktycznych, które mogą uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu: mylne pouczenie o środkach zaskarżenia (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2004r., sygn. III SA 1983/03); obalenie domniemania doręczenia adresatowi pisma (por. postanowienie NSA z dnia 4 września 2001r., sygn. II SA/Po 2646/00); nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2001r., sygn. I SA/Wr 676/99).
W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącej podniósł, że przyczyną uchybienia przez niego terminu było skumulowanie się obowiązków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i konieczności zwalczania nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu upominawczym. Okoliczności te w ocenie Sądu nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu. Fakt okresowego nadmiaru obowiązków zawodowych wynikających z prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej nie wypełnia bowiem przesłanki braku winy. Trudno w tym przypadku mówić o jakiekolwiek nadzwyczajnej, trudnej do pokonania przeszkodzie, skoro aktywność zawodowa jest zwykłym następstwem prowadzonej przez skarżącego działalności w zakresie usług budowlanych. Musi się on liczyć z faktem, że w trakcie wykonywania działalności gospodarczej będzie doręczana mu korespondencja związana również z prowadzoną przez niego działalnością rolniczą. Powinien więc zorganizować działalność swego przedsiębiorstwa w sposób umożliwiający dokonywanie wszelkich czynności koniecznych dla prawidłowego prowadzenia gospodarstwa rolnego.
Z tych samych powodów za okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu nie może być uznane podejmowanie działań mających na celu wniesienie sprzeciwu od nakazu zapłaty. Każdy należycie dbający o swoje interesy przedsiębiorca jest bowiem świadomy, że konsekwencją prowadzenia działalności gospodarczej mogą być spory sądowe.
W świetle powyższego podane przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi okoliczności jego uchybienia, tj. czasowe przebywanie poza miejscem zamieszkania w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz konieczność wniesienia sprzeciwu od nakazu zapłaty w innej sprawie, nie pozwalają przyjąć, że przekroczenie terminu nastąpiło bez winy skarżącego. Wniesienie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego nie jest czynnością skomplikowaną. Wystarczy jedynie wskazać zaskarżoną decyzję (postanowienie), oznaczyć organ i określić naruszenie prawa lub interesu prawnego (art. 57 § 1 p.p.s.a.). Później ewentualnie, w dowolnym momencie aż do zamknięcia rozprawy, można skargę uzupełnić w kolejnych pismach procesowych.
Podsumowując wskazane we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi okoliczności nie uprawdopodabniają, że do jego uchybienia doszło z przyczyn od skarżącego niezależnych w rozumieniu art. 87 § 2 p.p.s.a. Sam fakt czasowego przebywania poza miejscem zamieszkania w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz konieczność wniesienia sprzeciwu od nakazu zapłaty w innej sprawie nie stanowi potwierdzenia braku winy strony w uchybieniu terminu, ponieważ nie wyklucza to możliwości wniesienia skargi za pośrednictwem poczty. Brak pełnomocnictwa również nie jest przeszkodą do wniesienia skargi. Stanowi jedynie brak formalny usuwalny na wezwanie Przewodniczącego Wydziału.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.