Uzasadnienie
Decyzją z dnia 15 listopada 2019 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia 17 września 2019 r., znak: [...], odmawiającą zwrotu J. S. zatrzymanego prawa jazdy kat. B, nr [...], wydanego w dniu 30 grudnia 2002 r., na druku [...], przez Starostę.
W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. VII Ko [...], Sąd Rejonowy orzekł o zatrzymaniu J. S. prawo jazdy, które zostało zatrzymane w dniu 7 kwietnia 2014 r. Wyrokiem z dnia 14 października 2014 r., sygn. VII W [...], Sąd ten orzekł wobec J. S. m.in. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy. Uwzględniając powyższy wyrok, Starosta decyzjami z dnia 20 listopada 2014 r. skierował J. S. na badania lekarskie i badania psychologiczne. W dniu 3 marca 2015 r. do Starosty wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 24 lutego 2015 r. o skierowanie ww. kierowcy na badania psychologiczne w związku z wielokrotnym naruszeniem przepisów ruchu drogowego w okresie od 5 października 2013 r. do 7 kwietnia 2014 r., za co otrzymał łącznie 30 punktów oraz na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
W dniu 30 marca 2015 r. J. S. złożył wniosek o zwrot zatrzymanego prawa jazdy. Tymczasem decyzją Starosty z dnia 20 kwietnia 2015 r. został skierowany na badania psychologiczne. Jednocześnie ww. organ wszczął postępowanie w sprawie zatrzymania stronie prawa jazdy z powodu niedostarczenia badań lekarskich i psychologicznych, na jakie został skierowany decyzjami z dnia 20 listopada 2014 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia 3 sierpnia 2015 r. odmówiło stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od decyzji z dnia 20 listopada 2014 r. o skierowaniu na badania lekarskie i badania psychologiczne, a decyzją z dnia 3 sierpnia 2015 r. utrzymało w mocy decyzję z dnia 20 kwietnia 2015 r. o skierowaniu na badania psychologiczne. Wyrokiem z dnia 14 stycznia 2016 r., sygn. II SA/Ke [...], tut. Sąd oddalił skargę J. S. na postanowienie Kolegium w przedmiocie badań lekarskich, a wyrokami z dnia 13 stycznia 2016 r., sygn. II SA/Ke [...], II SA/Ke [...] oddalił jego skargi na odpowiednio postanowienie Kolegium w przedmiocie badań psychologicznych i decyzję Kolegium w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne.
W dniu 11 stycznia 2017 r. Kolegium przesłało do organu I instancji kserokopie postanowień tut. Sądu o odrzuceniu skarg kasacyjnych J. S. od opisanych wyżej wyroków. Wcześniej, tj. w dniu 19 grudnia 2016 r. strona ponowiła wniosek o zwrot prawa jazdy. W dniu 8 lutego 2017 r. Starosta wydał dwie decyzje: z uwagi na nieprzedłożenie orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, na które strona została skierowana decyzjami z dnia 20 listopada 2014 r., oraz z uwagi na wniosek KWP z dnia 24 lutego 2015 r., zatrzymał stronie prawo jazdy kat. B, a z uwagi na niepoddanie się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym cofnął stronie uprawnienia do kierowania pojazdami kat. B. Kolegium decyzjami z dnia 24 marca 2017 r. utrzymało w mocy obie ww. decyzje Starosty. Wyrokiem z dnia 24 października 2018 r., sygn. II SA/Ke [...], tut. Sąd oddalił skargę na decyzję Kolegium w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy, a wyrokiem z dnia 7 września 2017 r., sygn. II SA/Ke [...], decyzję Kolegium w przedmiocie cofnięcia uprawnień.
W tej sytuacji organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 17 września 2019 r., powołując w podstawie prawnej m.in. art. 12 i art. 102 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Ustalił, że wyrok tut. Sądu w sprawie II SA/Ke [...] jest prawomocny od dnia 28 lutego 2019 r., a wyrok w sprawie II SA/Ke [...] od dnia 3 stycznia 2018 r. W odwołaniu J. S. podniósł, że całość postępowania organu I instancji jest sprzeczna z prawem i wyrokiem sądu karnego.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że podstawą wydania przez Kolegium decyzji z dnia 24 marca 2017 r. był nie wyrok Sądu Rejonowego z dnia 14 października 2014 r., lecz informacja Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 24 lutego 2015 r. o przekroczeniu przez stronę liczby 24 punktów karnych. Zasadność skierowania na egzamin sprawdzający kwalifikacje została zaś potwierdzona prawomocnym wyrokiem tut. Sądu z dnia 14 stycznia 2016 r., sygn. II SA/Ke [...]. W obrocie prawnym pozostają nadto decyzje Starosty z dnia 8 lutego 2017 r. o cofnięciu uprawnień i o zatrzymaniu prawa jazdy. Strona nie wypełniła dyspozycji art. 102 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, tj. nie dostarczyła orzeczenia psychologicznego i lekarskiego. Odmowa zwrotu prawa jazdy była więc prawidłowa.
W skardze do tut. Sądu J. S. wskazał, że wyrok Sądu Rejonowego nakazywał zwrot prawa jazdy z chwilą uprawomocnienia, ponieważ zgodnie z tym wyrokiem prawo jazdy zostało zatrzymane na okres 6 miesięcy od dnia 7 kwietnia 2014 r. Okres zatrzymania minął więc w dniu 7 października 2014 r. Jeśli zaś chodzi o nałożone punkty karne, to oddanie sprawy do Sądu kończy całe postępowanie, całość akt trafia do Sądu, a po okresie 180 dni od popełnienia wykroczenia drogowego sprawa ulega przedawnieniu. Punkty karne z dnia 5 października 2013 r. uległy skasowaniu w dniu 5 października 2014 r., przed wyrokiem Sądu. Policja jako strona nie nałożyła punktów wcześniej, co zamykałoby postępowanie sądowe, ponieważ obwiniony nie może być karany dwukrotnie za ten sam czyn. Dodatkowo skarżący wyjaśnił, że postępowanie przed sądem administracyjnym nie zostało prawomocnie zakończone, ponieważ wniósł skargę kasacyjną.
Dalej skarżący podniósł, że wcześniejsze decyzje Starosty i Kolegium powołują się na nieistniejące przepisy art. 114 ust. 1 pkt 1 i art. 140 Prd, art. 12 dotyczy ruchu pieszych, a art. 99 ust. 1 pkt 3 nie ma zastosowania, ponieważ skarżący nie kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości. Nie przekroczył więc 24 punktów karnych. Mimo tych błędów decyzje Starosty nie zostały uchylone. Skarżący sformułował żądanie zwrotu prawa jazdy po okresie zakazu kierowania zakończonym w dniu 7 października 2014 r., uchylenia zaskarżonych decyzji na podstawie art. 105 Kpa i art. 94 Kc.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 Ppsa).
W rozpoznawanej sprawie podstawą odmowy zwrotu prawa jazdy był art. 102 ust. 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2019 r. poz. 341 ze zm.). Przepis ten stanowi, że zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem następuje po ustaniu przyczyny zatrzymania oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej. Jeżeli od dnia zatrzymania prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem upłynął okres przekraczający rok, warunkiem wydania prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem jest uzyskanie pozytywnego wyniku kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. W rozpoznawanej sprawie prawo jazdy zostało skarżącemu zatrzymane decyzją Starosty z dnia 8 lutego 2017 r., utrzymaną w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 24 marca 2017 r. Podstawą wydania tych decyzji było niezrealizowanie obowiązków wynikających z decyzji Starosty z dnia 20 listopada 2014 r., tj. przedstawienia w wymaganym terminie orzeczeń o istnieniu lub braku przeciwskazań zdrowotnych i psychologicznych do kierowania pojazdami.
Wyrokiem z dnia 24 października 2018 r., sygn. II SA/Kr [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę J. S. na powołaną wyżej decyzję Kolegium z dnia 24 marca 2017 r. Wyrok ten jest prawomocny i z mocy art. 170 p.p.s.a. wiąże strony, tut. Sąd, inne sądy i inne organy państwowe. Oznacza to, że zarówno decyzje nakładające obowiązek przedstawienia wskazanych orzeczeń lekarskich, jak i decyzje w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy były prawidłowe i funkcjonują w obrocie prawnym.
W świetle powyższego, pozytywne załatwienie wniosku skarżącego o zwrot prawa jazdy byłoby możliwe wyłącznie po przedstawieniu orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, o których mowa w decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Dopiero bowiem wtedy ustałaby przyczyna zatrzymania prawa jazdy. Podstawą wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy nie był wyrok Sądu Rejonowego z dnia 14 października 2014 r., sygn. VII W [...], ale informacja Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 24 lutego 2015 r. o przekroczeniu przez skarżącego liczby 24 punktów karnych. Zgodnie z jednolitym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wpis do ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji stanowi czynność materialnoprawną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa, a zatem przysługuje od niej prawo wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W przypadkach spornych tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do wspomnianej wyżej ewidencji.
Organ administracyjny, w toku prowadzonego przez siebie postępowania, takich kompetencji nie posiada i jest związany treścią danych zawartych w ewidencji (por. wyroki: z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. I OSK 127/13; z dnia 8 maja 2018 r., sygn. I OSK 1593/16).
W świetle powyższego, w postępowaniu o zatrzymanie prawa jazdy przedmiotem rozważań starosty nie mogą być zarzuty dotyczące ilości posiadanych punktów, czy okoliczności naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zarzuty te mogą być rozważane wyłącznie w postępowaniu przed organami Policji, a następnie przed sądem administracyjnym w skardze w przedmiocie wpisu do ewidencji. W prawomocnym wyroku z dnia 14 stycznia 2016 r., sygn. II SA/Ke [...], tut. Sąd oddalając skargę na decyzję Kolegium z dnia 3 sierpnia 2015 r., znak: [...], potwierdził zasadność skierowania skarżącego, na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), dalej "Prd", tj. z uwagi na przekroczenie liczby 24 punktów karnych, na egzamin sprawdzający kwalifikacje. Wbrew twierdzeniom skarżącego przepis ten obowiązywał w dacie kierowania skarżącego na egzamin.
Miał zostać uchylony z dniem 4 czerwca 2018 r. mocą art. 125 pkt 10 lit. g ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2019 r., poz. 341), przy czym równocześnie weszła w życie ustawa z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 957), która w art. 14 ust. 1 określiła, że do czasu wdrożenia odpowiednich rozwiązań technicznych umożliwiających przekazywanie danych, przepisów m.in. art. 125 pkt 10 lit. g nie stosuje się. W każdym razie, w dacie wydania decyzji zaskarżonej w sprawie II SA/Ke [...] kwestionowany przepis obowiązywał.
W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa.