Uzasadnienie
J. F. złożył w dniu 28 stycznia 2009 r. urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie unieważnienia egzaminu na prawo jazdy.
W formularzu wnioskodawca podał, że mieszka razem z ojcem w czynszowej kamienicy w K. i uczęszcza do III klasy liceum. Skarżący wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem, matką i dziewięcioletnim bratem. Wnioskodawca nie wykazał żadnego własnego majątku ani dochodu, ponadto stwierdził, że nie zna dochodów i stanu majątkowego rodziców, którzy żyją w separacji.
Z uwagi na brak danych wystarczających do oceny rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych skarżącego wezwano go w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 – zwanej dalej p.p.s.a., do uzupełnienia w/w wniosku poprzez podanie wysokości i źródła dochodów miesięcznych osiąganych przez jego rodziców – L. F. i M. P. oraz informacji o posiadanych przez nich nieruchomościach, zasobach pieniężnych, ruchomościach o wartości powyżej 3000 euro, a także innych danych dotyczących sytuacji majątkowej wnioskodawcy i członków jego rodziny, które uzna on za istotne (np. zobowiązania pieniężne, wydatki itp.) w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania.
W wyznaczonym terminie J. F. nadesłał dowód uiszczenia w dniu 19 lutego 2009 r. wpisu sądowego od skargi oraz złożył pismo dotyczące zaskarżonej decyzji i nie zawierające żądanych informacji o sytuacji majątkowej rodziców.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym, między innymi zwolnienie od kosztów sądowych może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego należy wywieść obowiązek wykazania nie tylko sytuacji majątkowej strony, ale również zbadanie sytuacji majątkowej jej rodziny. Zarówno zatem konieczność zapewnienia środków utrzymania członkom rodziny (małżonkowi, dzieciom czy rodzicom) przez stronę ubiegającą się o prawo pomocy, jak i możliwość pomocy rodziny przy pozyskaniu przez nią środków na ich opłacenie ma znaczenie przy ocenie możliwości poniesienia kosztów sądowych. Udzielenie informacji o stanie rodzinnym, dochodach i majątku osób pozostających ze stroną ubiegającą się o prawo pomocy we wspólnym gospodarstwie domowym jest zatem niezbędne dla oceny zasadności wniosku.
Wymóg udzielenia takich informacji wynika także z art. 252 p.p.s.a., zgodnie z którym oświadczenie strony, będącej osobą fizyczną powinno zawierać dokładne dane o jej stanie majątkowym, dochodach i stanie rodzinnym. Na stan majątkowy strony niewątpliwie ma zaś również wpływ stan majątkowy i dochody jej rodziny (członków, którzy mają obowiązek wspierania strony lub których strona powinna wspierać).
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny, dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią dokumentów i oświadczeń złożonych w trybie art. 255 p.p.s.a., Sąd może wydać prawidłowe orzeczenie co do przyznania bądź też odmowy przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 19 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 1115/04, niepubl.), a uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności i przyznanie prawa pomocy w żądanym przez nią zakresie (por. postanowienie NSA z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05; postanowienie NSA z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05).
W rozpatrywanej sprawie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu. Należy podkreślić, że wnioskodawca pomimo odebrania stosownego wezwania z Sądu nie udzielił informacji o dochodach i sytuacji majątkowej rodziców, z którymi pozostaje we wspólnym gospodarnie domowym. Nie zostały zatem przedstawione w sposób przekonywający dowody wskazujące na istnienie przesłanek uzasadniających przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Ponadto wnioskodawca uiścił wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł. Należy zatem uznać, że skarżący będzie w stanie ponieść także inne ewentualne koszty sądowe na późniejszym etapie postępowania, które jednorazowo nie przekroczą kwoty 100 zł.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.