Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 28 stycznia 2010r. nr SKO.IN-90/4612/115/2009 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach uchyliło postanowienie Wójta Gminy Nowa Słupia w sprawie ustalenia kosztów postępowania w związku z dodatkowymi kosztami poniesionymi przy udzielaniu przez Wójta Gminy informacji publicznej na wniosek M.A. i umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Wójt Gminy Nowa Słupia wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez SKO w Kielcach. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Jako podstawę prawną wniesienia skargi Wójt Gminy Nowa Słupia wskazał art. 50 w zw. z art. 57 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach uznało zarzuty skargi za bezzasadne i wniosło o jej odrzucenie z uwagi na brak legitymacji Wójta Gminy Nowa Słupia do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 15 kwietnia 2010r. Wójt Gminy Nowa Słupia wezwany został do wskazania, czy skargę składa w imieniu własnym jako Wójt Gminy, czy też w imieniu Gminy Nowa Słupia, W tym ostatnim przypadku zobowiązano go również do wskazania, jaki interes prawny ma gmina w zaskarżeniu przedmiotowego postanowienia. Skarżący nie udzielił odpowiedzi na ww. wezwanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępnie podnieść trzeba, iż z uwagi na fakt, że Wójt Gminy Nowa Słupia nie ustosunkował się do wezwania z dnia 15 kwietnia 2010r., uznać należało, że to on jest wnoszącym skargę, tak jak to zostało przez niego w skardze określone.
Stosownie do treści art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Należy podkreślić, że istotę legitymacji skargowej stanowi uprawnienie do żądania przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem, czyli z obiektywnym porządkiem prawnym.
Zarówno orzecznictwo sądowe, jak i doktryna prezentują stanowisko, akceptowane przez tut. Sąd, że rola organu jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa pozytywnego. Jednostka samorządu terytorialnego może być stroną postępowania administracyjnego i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy k.p.a. przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej – organu orzekającego w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 6 k.p.a. Zatem w takim przypadku, gdy organ administracji publicznej – jakim jest wójt – orzeka w określonej sprawie, podmiot ten będzie "bronił" interesu jednostki samorządu terytorialnego – gminy – w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie.
Należy przy tym podkreślić, iż powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w postępowaniu administracyjnym wyłącza możliwość dochodzenia przez tą jednostkę jak i przez jej organ orzekający w określonej sprawie, interesu prawnego tej jednostki w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowo-administracyjnego (por. m. in. postanowienie NSA z 15 października 1990r., SA/Wr 990/90, ONSA 1990, nr 4, poz. 7; uchwała NSA z dnia 9 października 2000r., OPK 14/00, ONSA 2001, nr 1, poz. 17; wyrok NSA z dnia 16 lutego 2005r., OSK 1017/04, niepubl.; J.P. Tarno, Ochrona interesu prawnego jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym i sądowym {w:} Księga jubileuszowa Profesora zw. dr hab. Józefa Filipka, Zakamycze 2001, s. 721 i n.).
Nie budzi wątpliwości tut. Sądu, iż Wójt Gminy Nowa Słupia – wydając postanowienie ustalające koszty postępowania w związku z dodatkowymi kosztami poniesionymi przy udzielaniu informacji publicznej – działał w rozpatrywanej sprawie jako organ administracji publicznej.
Włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej, prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie, znacznie ogranicza zakres ich uprawnień procesowych. W zakresie zatem, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on (ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki) uprawniony do reprezentowania swojego interesu prawnego. Nie do przyjęcia jest bowiem stanowisko, że organ jednostki samorządu terytorialnego może zajmować różną pozycję – raz organu wydającego decyzję administracyjną, postanowienie, bądź inny akt z zakresu administracji publicznej, innym zaś razem strony postępowania – w zależności od etapu załatwiania sprawy.
Reasumując, stwierdzić należy, iż Wójt Gminy Nowa Słupia, nie ma legitymacji skargowej do wniesienia w niniejszej sprawie skargi do sądu administracyjnego. Wydając bowiem akt w pierwszej instancji organ nie działa jako podmiot, którego własnego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy sprawa. Istnienie interesu prawnego jest zaś, stosownie do art. 50 § 1 p.p.s.a., warunkiem niezbędnym do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Z tego też względu nie można uznać, iż organ ten należy do kręgu podmiotów wymienionych w art. 50 p.p.s.a.
Przyjęcie przeciwnego stanowiska doprowadziłoby do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego byłyby dwa organy administracji publicznej orzekające w sprawie, a spór między nimi sprowadzałby się do różnego stanowiska co do prawidłowości poszczególnych rozstrzygnięć (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 22 października 1984r., sygn. akt. II AZP 5/84, OSNC 1985, z.7, poz. 86). Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie, nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia. Z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia, z drugiej - uprawnienia strony, która poprzez wniesienie skargi kwestionuje takie rozstrzygnięcie. Takiej konstrukcji prawnej nie przewidują natomiast przepisy ustawy p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 marca 2006r. w sprawie o sygn. II GSK 387/05, LEX nr 197511).
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach –na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy p.p.s.a. – orzekł o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej.