Uzasadnienie
Decyzją z dnia [....] Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej nie przyznał M. D. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, podając jako podstawę rozstrzygnięcia przepisy § 6 ust.1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 stycznia 1998 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania strażakom Państwowej Straży Pożarnej równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich wypłaty i zwrotu (Dz.U. nr 15, poz. 67).
W uzasadnieniu organ ustalił, że M. D. zgodnie z aktem notarialnym z dnia [...] stał się właścicielem nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym, zaś aktem notarialnym z [...] darował tę samą nieruchomość J. D. Skoro zatem zrzekł się prawa do budynku mieszkalnego, nie przysługuje mu równoważnik pieniężny za brak lokalu.
Rozpoznając odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniesione przez M. D., Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie podzielając argumentację przedstawioną przez organ I-szej instancji. Przytoczył ponadto treść § 6 pkt 1 rozporządzenia z 10 stycznia 1998 r. będącego podstawą rozstrzygnięcia w sprawie, zgodnie z którym równoważnika za brak lokalu mieszkalnego nie przyznaje się strażakowi, jeżeli utracił lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu. Ponieważ odwołujący się nie spełnia warunków do pobierania równoważnika, decyzja organu I-szej instancji była prawidłowa.
Skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł M. D. podnosząc, że zmuszony był do zwrotu wcześniej darowanej nieruchomości ze względu na konflikt w rodzinie, zaś w domu będącym przedmiotem darowizny nigdy nie zamieszkiwał. Budynek ten jest w bardzo złym stanie technicznym, co potwierdza załączona opinia rzeczoznawcy.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn aniżeli podniesione w jej uzasadnieniu.
Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji sprawowana jest jednak w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego orzeczenia podnieść w pierwszym rzędzie należy, że o ile organy obu instancji prawidłowo określiły podstawę prawną rozstrzygania w sprawie, to już jej interpretacja - w świetle zgromadzonych dowodów - budzić musi wątpliwości.
Przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 stycznia 1998 r., wydane zostały w oparciu o delegację ustawową zawartą w art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. nr 147 z 2002 r., poz. 1230 ze zm.). Zapis ustępu 1 tego przepisu stanowi generalną zasadę zgodnie z którą strażakowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 75, nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby albo w miejscowości pobliskiej. Zarówno ten przepis, jak i stanowiące jego rozwinięcie regulacje zawarte w cytowanym na wstępie rozporządzeniu z 10 stycznia 1998 r., określają zdarzenia i sytuacje, od których uzależnione jest przyznanie bądź odmowa przyznania strażakowi określonych uprawnień.
Ponieważ uprawnienia te przysługują strażakowi, a więc osobie pełniącej służbę w Państwowej Straży Pożarnej, to logicznym jest, że powstają z chwilą wstąpienia do służby. Konsekwentnie zatem należy przyjąć, że zdarzenia, od jakich przepisy rozporządzenia uzależniają utratę przez strażaka zagwarantowanych mu ustawowo praw (w tym równoważnika pieniężnego za remont brak lokalu mieszkalnego), aby odniosły skutek prawny muszą mieć miejsce po tej właśnie dacie. Inna interpretacja powołanych wyżej przepisów jest nie do przyjęcia z punktu widzenia celu, jakiemu mają służyć.
Jak wynika tymczasem z treści złożonego przez skarżącego oświadczenia mieszkaniowego, będącego faktycznie wnioskiem o przyznanie mu równoważnika pieniężnego, jako datę wstąpienia do służby podał on 15 lipca 2003 r. Darowizna nieruchomości zabudowanej domem mieszkalnym na rzecz J. D. miała natomiast miejsce w czerwcu 2003 r., a zatem zanim M. D. został strażakiem i zanim nabył uprawnienia do równoważnika pieniężnego, o jakim mowa w ustawie i rozporządzeniu. Zdarzenie to - w świetle przedstawionych wyżej wywodów - nie ma zatem żadnego znaczenia prawnego dla rozstrzyganej sprawy, a w szczególności nie może wpływać na odmowę przyznania M. D. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, o jakim mowa w art. 78 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej. Nie można bowiem mówić o spełnieniu przesłanki z § 6 ust. 1 rozporządzenia, jeżeli skarżący dokonał darowizny jeszcze zanim został strażakiem.
Ponieważ organy obu instancji nie przywiązały należytej wagi do znaczenia prawnego obu dat, tj. wstąpienia skarżącego do służby i zawartej przez niego darowizny, uchybiły w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tak prawu procesowemu - poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego oraz brak wnikliwego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 kpa) - jak i prawu materialnemu, a to wskazanym wyżej przepisom ustawy o Państwowej Straży Pożarnej i rozporządzenia z dnia 10 stycznia 1998 r.
Dlatego koniecznym stało się uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz poprzedzającego je orzeczenia organu I instancji, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku oparto przepis art. 152 ustawy o p.p.s.a.
Rozpoznając sprawę ponownie organ I-szej instancji mając na względzie poczynione wyżej uwagi wyeliminuje dotychczasowe uchybienia i wyda stosowne rozstrzygnięcie na podstawie obowiązujących obecnie przepisów.