Uzasadnienie
Wojewoda postanowieniem z dnia 11 stycznia 2021 r. znak: [...] utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta z dnia 20 stycznia 2020 r. Znak: [...] odmawiające Spółce "Z." Sp. z o.o. Spółka Komandytowa wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia 14.03.2019 r. Znak: [...] zmieniającą własną decyzję Nr [...] z dnia 24.08.2017 r. Znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą dla spółki "Z." Spółka z o.o. Spółka K. pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z wbudowanymi garażami podziemnymi, na działce Nr [...] w obrębie [...] przy ulicy Z. w K., zmienionej decyzją Nr [...] z dnia 13.02.2018 r. Znak: [...], ponieważ wniosek o wznowienie postępowania nie pochodzi od strony.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, że wnioskiem z 18.12.2019 r. "Z." Spółka z o.o. Spółka Komandytowa na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 Kpa wystąpiła o wznowienie postępowania w spawie zakończonej decyzją Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia 14.03.2019 r. Znak: [...]. We wniosku podniesiono, że Wojewoda decyzją z 14.11.2019 r. Znak: [...] uchylił decyzję Prezydenta Miasta Nr [...] z 24.08.2017 r. i umorzył postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę. Decyzja Nr [...] z 14.03.2019 jest decyzją zmieniającą decyzję Nr [...], w której "Z." Sp. z o.o. Sp. K. był stroną postępowania administracyjnego. Dotyczy więc tego samego obiektu znajdującego się w tym obszarze oddziaływania. Zdaniem tej Spółki należy uchylić decyzję Nr [...] jako nie mającą oparcia w decyzji Nr [...].
Z uzasadnienia organu II instancji wynika, że decyzja Prezydenta Miasta Nr [...] została wydana w oparciu o własną, decyzję z 24.08.2017 r., która następnie została uchylona w całości decyzją Wojewody z 14.11.2019 r. i umorzono postępowanie organu I instancji w sprawie wydania pozwolenia na budowę. Z kolei ta ostatnio wymieniona decyzja na skutek wydanej w trybie autokontroli decyzji Wojewody z 8.01.2020 r. Znak: [...], została uchylona i umorzono postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z 24.08.2017 r. w sprawie wydania pozwolenia na budowę. W tej sytuacji Wojewoda wniósł do WSA w Kielcach o umorzenie postępowania wszczętego skargą spółki "Z." na decyzję Wojewody z 14.11.2019 r.
Decyzję Wojewody z 8.01.2020 r. zaskarżył do WSA w Kielcach "Z." Sp. z o.o. Sp. K. Wydając postanowienie z 20 stycznia 2020 r. Prezydent Miasta uznał, że "uchylenie przez Wojewodę własnej decyzji z 14.11.2019 r. i umorzenie postępowania odwoławczego skutkuje ustaniem przyczyny wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 8 Kpa. Ponadto w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka określona art. 147 Kpa, tj. wniosek o wznowienie postępowania nie pochodzi od strony.... "
Na postanowienie Prezydenta Miasta z dnia 20.01.2020 r. zażalenie wniosła Spółka "Z".
Składający zażalenie podniósł, że organ błędnie nie uznał legitymacji tej Spółki do bycia stroną w przedmiotowym postępowaniu.
Jak zauważył organ II instancji powyższe zażalenie nie zostało rozpatrzone z uwagi na zbieg dwóch trybów weryfikacji ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] - trybu wznowienia postępowania i trybu stwierdzenia nieważności. O powyższym Wojewoda zawiadomił strony pismem z dnia 23.04.2020 r. Znak: [...]. Wyjaśniono, że Wojewoda, działając na wniosek "Z." Spółka z o.o. Spółka K., decyzją z dnia 24.10.2019 r. Znak: [...] umorzył w całości postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Nr [...], ponieważ ocenił, że wnioskującej o stwierdzenie nieważności decyzji Spółce "Z." nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym tą decyzją.
Decyzja Wojewody została utrzymana w mocy decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10.06.2020 r. Znak: [...].
Główny Urząd Nadzoru Budowlanego, pismem z dnia 19.11.2020 r. Znak: [...] zawiadomił Wojewodę, że decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10.06.2020 r. Znak: [...], nie została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W tej sytuacji uznając, że decyzja Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia 14.03.2019 r. Znak: [...] pozostaje w obiegu prawnym, a wniosek Spółki o wznowienie postępowania w którym ta decyzja została wydana został wniesiony z zachowaniem terminu, Wojewoda przystąpił do badania zażalenia Spółki "Z." na postanowienie Prezydenta Miasta z dnia 20.01.2020 r.
Rozpoznając merytorycznie niniejszą sprawę organ stwierdził, że kwestia przyznania Spółce "Z." przymiotu strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia 14.03.2019 r. Znak: [...] zmieniającej własną decyzję Nr [...] z dnia 24.08.2017 r. Znak: [...], zmienioną decyzją Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia 13.02.2018 r. Znak: [...], była rozważana przez Wojewodę w postępowaniu prowadzonym na wniosek spółki "Z.", w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Nr [...]. To postępowanie Wojewoda zakończył wydaniem decyzji z dnia 24.10.2019 r. Znak: [...] umarzającej w całości postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Nr [...], ponieważ ocenił, że spółce "Z." nie przysługuje przymiot strony.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 10.06.2020 r. Znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody. Z tego względu, w ocenie organu, w toku postępowania, prowadzonego przez dwie instancje ustalono, że spółce "Z." nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Prezydenta Miasta Nr [...]. Powyższa okoliczność świadczy o prawidłowym wydaniu postanowienia Prezydenta Miasta z dnia 20.01.2020 r. Znak: [...].
Zdaniem organu, w analizowanej sprawie nie zachodzi przesłanka określona przepisem art. 145 § 1 pkt 8 Kpa, ponieważ decyzja Prezydenta Miasta Nr [...] pozostaje w obiegu prawnym na dzień wydania zażalonego postanowienia.
Skargę na postanowienie Wojewody z 11 stycznia 2021 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach "Z." Sp. z o.o. Sp. Komandytowa, domagając się jego uchylenia oraz poprzedzającego postanowienia Prezydenta Miasta z 20 stycznia 2020 r. zarzucając, że zostało podjęte bez przeprowadzenia własnego postępowania dowodowego.
W uzasadnieniu podkreślono, że organ nie dokonał własnych rozważań przyjmując, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności prowadzonym przez Wojewodę, a następnie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie przyznano skarżącej Spółce przymiotu strony.
Zgodnie ze stanowiskiem skarżącego, niedopuszczalne było procedowanie w sprawie w sytuacji, gdy nie zakończyła się sprawa o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z 14.11.2019 r. znak: [...]. Wynika to z faktu, że zdaniem autora skargi termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie mógł się rozpocząć, gdyż decyzja GINB z 10.06.2020 r. nie została doręczona pełnomocnikowi "Z." Sp. z o.o. Sp. K. Organ nie mógł więc przystąpić do rozpoznania sprawy o wznowienie postępowania dotyczącego decyzji nr [...].
Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje
Skarga jest uzasadniona i podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się w nim naruszeń prawa procesowego skutkujących koniecznością jego uchylenia.
W analizowanej sprawie Wojewoda zaskarżonym postanowieniem z 11 stycznia 2021 r. Znak: [...] utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta z 20 stycznia 2020 r. Znak: [...] odmawiające "Z." Spółce z o.o. Spółce Komandytowej wznowienia postępowania w sprawie zakończonej wydaniem decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z 14 marca 2019 r. Znak: [...], zmieniającej własną decyzję Nr [...] z dnia 24.08.2017 r. Znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą dla spółki "Z." Spółka z o.o. Spółka K. pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z wbudowanymi garażami podziemnymi, na działce Nr [...] w obrębie [...] przy ulicy Z. w K., zmienionej decyzją Nr [...] z dnia 13.02.2018 r. Znak: [...], ponieważ nie zachodzi przesłanka określona w art. 147 Kpa tj. wniosek o wznowienie postępowania nie pochodzi od strony.
Zgodnie z wyjaśnieniami organu, w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z 14 marca 2019 r. Znak: [...], zakończonej wydaniem przez Wojewodę decyzji z 24.10.2019 r. Znak: [...] umarzającej w całości to postępowanie, organ ocenił, że spółce "Z." nie przysługuje przymiot strony. Takie stanowisko zaakceptował w decyzji z 10.06.2020 r. Znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymując w mocy decyzję Wojewody z 24.10.2019 r. Znak: [...].
Zdaniem Wojewody, skoro w postępowaniu prowadzonym przez dwie instancje ustalono, że spółce "Z." nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Prezydenta Miasta Nr [...], a decyzja GINB-u nie została zaskarżona do WSA to zasadnym jest utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania.
Z takim stanowiskiem organu nie sposób się zgodzić.
Przede wszystkim wskazać należy, że wznowienie postępowania (art. 145 i nast. Kpa) i stwierdzenie nieważności decyzji (art. 156 i nast. Kpa), to dwa niezależne od siebie tryby weryfikacji decyzji administracyjnych. W obu przypadkach przepisy prawa szczegółowo wymieniają przyczyny decydujące o dopuszczalności ich stosowania. W konsekwencji każde z tych postępowań kończy się wydaniem odrębnego rozstrzygnięcia (decyzji czy też postanowienia). W rozpoznawanej sprawie podstawę rozstrzygnięcia dla organów stanowił art. 149 § 3 Kpa, zgodnie z którym odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia. Wymogi formalne w odniesieniu do postanowień określa art. 124 § 1 Kpa. Stosownie do treści art. 124 § 2 Kpa, postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie.
Uzasadnienie faktyczne decyzji (postanowienia) powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji (postanowienia) z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 w zw. z art. 126 Kpa).
W analizowanej sprawie uzasadnienie faktyczne zaskarżonego postanowienia tych walorów nie spełnia. Organ przedstawił chronologię zdarzeń istotnych w aspekcie załatwienia sprawy, co należy uznać za prawidłowe. Jednakże argumentacja przemawiająca za słusznością przyjętego rozstrzygnięcia jest nie do zaakceptowania. Odmawiając przymiotu strony Spółce "Z." organ odniósł się wyłącznie do prowadzonego przez dwie instancje postępowania w sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z 14 marca 2019 r. Rację ma zatem skarżąca spółka podnosząc, że w kwestii uznania jej za stronę postępowania wznowieniowego, organ administracji II instancji nie poczynił żadnych własnych rozważań. Takie postępowanie w oczywisty sposób narusza art. 7, 77 § 1, 124 § 2 i 107 § 3 w zw. z art. 126 Kpa. Zdaniem Sądu, jeżeli jest to uzasadnione okolicznościami danej sprawy organ może posłużyć się argumentacją zaprezentowaną przez organ w innej sprawie, ale z treści rozstrzygnięcia powinno bezspornie wynikać jakie konkretne ustalenia legły u podstaw wydanego rozstrzygnięcia. Samo odwołanie się do innej sprawy jest niewystarczające, a taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie.
Nie jest natomiast zasadny zarzut niedopuszczalności procedowania organu w sprawie w sytuacji, gdy nie zakończyła się sprawa o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z 14.11.2019 r. znak: [...].
Z akt sprawy wynika, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego 10 czerwca 2019 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody z 24 października 2019 r., którą organ umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wymienionej wyżej decyzji Prezydenta Miasta. Na decyzję nie została wniesiona skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego, o czym GINB poinformował Wojewodę w piśmie z 19.11.2020 r. Znak: [...].
Zgodnie z art. 16 § 1 Kpa, decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Wbrew twierdzeniom skarżącej spółki, skoro postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Nr [...] z 14.11.2019 r. znak: [...]. zakończyło się wydaniem decyzji od której nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, to oznacza, że decyzja ta ma walor ostateczności. W konsekwencji decyzja Prezydenta Miasta Nr [...] pozostaje w obrocie prawnym i również posiada walor ostateczności. Z tego względu brak jest przeszkód prawnych do procedowania w trybie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną.
Rozpoznając sprawę ponownie organ II instancji wyda stosowne rozstrzygnięcie mając na względzie przedstawione wyżej uwagi i wyeliminuje dotychczasowe naruszenia prawa.
W tym stanie rzeczy, Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) Ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego Sąd orzekł w punkcie II wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty składa się kwota 485zł tytułem wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika skarżącej Spółki obliczonego na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800 z późn. zm.) oraz wpis od skargi w kwocie 200zł.