Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art.138 §1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...].
Decyzją tą, podjętą na podstawie art. 67 i art. 81 ust.1 pkt 2 i ust. 4 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994roku Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2003roku Nr 207, poz.216 z późn. zm.) organ I instancji nakazał H. U., K. Ś. oraz J.Ś. dokonanie w terminie od 28 stycznia 2005roku do 30 marca 2005roku - rozbiórki nieużytkowanego, będącego w złym stanie technicznym drewnianego wielorodzinnego budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na terenie posesji Nr 4459 w K., przy ulicy S. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podniósł iż w toku trwającego od roku 1997 postępowania administracyjnego ustalono, że przedmiotowy budynek mieszkalny będący w bardzo złym stanie technicznym nie nadaje się do remontu, stwarzając przy tym zagrożenie dla ludzi. Organ stwierdził, iż budynek ten utracił swoją stateczność, o czym świadczy przechylenie całej konstrukcji, a także odspojenie ściany szczytowej.
Stan taki spowodowany został nie tylko długoletnim użytkowaniem budynku, ale również nieprawidłową pracą jego konstrukcji. Dlatego też nie jest, zdaniem organu możliwy jego remont w rozumieniu art. 3 pkt 7 ustawy Prawo budowlane, przez który należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji. Zdanie organu dla uzyskania stabilności układu konstrukcyjnego niezbędne jest wykonanie fundamentów, ścian, stropu oraz dachu, czyli wykonanie nowego budynku od podstaw, a zatem budowy, która w myśl art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
Zatem, jak stwierdził organ w myśl art. 67 ust. 1 przedmiotowej ustawy na podstawie oględzin i ekspertyzy technicznej przedmiotowy obiekt nieużytkowany nie nadaje się do remontu, a więc należało orzec jego rozbiórkę.
Odpowiadając na zarzuty odwołania organ odwoławczy wskazał, że poza wykonaniem podstemplowania stropu w części zachodniej przedmiotowego budynku nie wykonano żadnych innych robót remontowych, przy czym podstemplowanie to stanowi jedynie doraźne miejscowe zabezpieczenie, a nie rozpoczęcie remontu budynku.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnieśli: H. U., K. Ś. oraz J.Ś. podnosząc, że organ wydając nakaz rozbiórki stwierdził, że budynek utracił stateczność i nie nadaje się do remontu, opierając się w tym względzie jedynie na oględzinach przeprowadzonych przez własnych pracowników. Podnieśli ponadto, że orzeczenie techniczne z 1998roku zawiera informacje, że istniejący stan techniczny budynku oraz występujące uszkodzenie nie powodują bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa konstrukcji, a stan budynku wymaga wykonania remontu kapitalnego.
Ponadto zarzucili, że jako obiekt powstały przed 1939roku powinien zostać objęty ochroną konserwatorską, co powoduje automatycznie wykluczenie go z rozbiórki na podstawie art. 67 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Skarżący ponadto zarzucili, iż organ naruszył zasady postępowania określone z rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004roku w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych, albowiem podjęto decyzję o rozbiórce nie wykonując wymaganej ekspertyzy technicznej, opierając się na orzeczeniu technicznym z 1998roku.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga jest zasadna i jako taka prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obowiązującym w dniu wydania, nie zaś pod względem słuszności i celowości.
Sądowa kontrola przeprowadzona w niniejszej sprawie wykazała, że zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane bez wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie. Organy orzekające w sprawie nie poczyniły bowiem ustaleń mających istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie jest fakt, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte w roku 1997, kiedy to Kierownik Urzędu Rejonowego w K. postanowieniem z dnia [...] podjętym na podstawie art. 89 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994roku Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania postanowienia) nałożył na J. Ś. oraz C. Ś. - ówczesnych właścicieli przedmiotowego budynku, obowiązek przedłożenia do dnia 30 listopada 1997roku oceny stanu technicznego przedmiotowego budynku.
Ocena ta została sporządzona i złożona w kwietniu 1998roku i zawierała wnioski oraz zalecenia polegające na stwierdzeniu że: a) istniejący stan techniczny budynku oraz występujące uszkodzenia nie powodują bezpośredniego wystąpienia w chwili obecnej stanu zagrożenia bezpieczeństwa konstrukcji uniemożliwiającego użytkowanie kamienicy, b) stan budynku wymaga remontu kapitalnego, usunięcia uszkodzeń i wywołujących je przyczyn, c) nie usunięcie przyczyn istniejących uszkodzeń może doprowadzić do wystąpienia kolejnych uszkodzeń, a w efekcie do powstania awarii elementów konstrukcji budynku uniemożliwiających dalszą jego eksploatację.
W toku dalszego postępowania odnośnie przedmiotowego budynku nastąpiło opróżnienie i wyłączenie go z użytkowania w 2001 r. oraz dokonano pewnych prac zabezpieczająco-remontowych, polegających na wzmocnieniu stropu nad parterem za pośrednictwem dwuteownika opartego na trzech wymurowanych słupach. W toku tego postępowania w dniu 15 września 1998roku zmarł C. Ś., a dnia 1 marca 1999roku J. Ś. Po ustaleniu spadkobierców w osobach aktualnie skarżących - K. Ś., H. U. i J. Ś. organ podjął na nowo dalsze czynności odnośnie przedmiotowego budynku W wyniku tego postępowania organ I instancji ograniczył się do dokonania oględzin budynku w dniu 13.X.2004 r. przez swoich pracowników i wydania w dniu [...] decyzji o nakazie rozbiórki budynku w terminie od 28 stycznie 2005 roku do 30 marca 2005roku.
Natomiast w trakcie postępowania odwoławczego organ II instancji dokonał w dniu 20.I.2005 r. powtórnych własnych oględzin. Zawarte w protokole dość lapidarne stwierdzenia co do złego stanu technicznego budynku, nie zostały poddane dokładnej analizie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, na podstawie której można by uznać, że budynek nie nadaje się do remontu lub odbudowy. Oględziny te oraz orzeczenie techniczne z 1998roku były podstawą wydania decyzji przez organ odwoławczy w dniu [...]o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.
Zdaniem Sądu organy wydając przedmiotowe decyzje dopuściły się naruszenia przepisów Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004roku w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych (Dz.U. z 2004roku Nr 198, poz.2043).
Zgodnie z §2 i §3 cytowanego rozporządzenia organ dokonuje oględzin i oceny stany technicznego, opisuje ten stan techniczny obiektu budowlanego, określa przyczyny powstania uszkodzeń lub zniszczenia obiektu budowlanego, określa stan zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz zagrożenia dla środowiska i zdrowia ludzi, a w przypadku wątpliwości co do stanu technicznego na podstawie §4 wykonuje ekspertyzę techniczną.
W niniejszej sprawie organy odstąpiły od wykonania ekspertyzy technicznej opierając się na orzeczeniu technicznym sporządzonym w 1998roku w sytuacji, gdy zarówno z orzeczenia technicznego jak również z protokołów oględzin nie wynika w sposób jednoznaczny aktualny stan techniczny budynku, aktualny stan zagrożenia, oraz jakie prace remontowe wykonano. Nie można uznać, że stwierdzenia zawarte w orzeczeniu technicznym z 1998roku, które nie dawały podstaw do orzeczenia rozbiórki w tamtym czasie mogły być aktualnie podstawą takiego rozstrzygnięcia.
Również organy obu instancji naruszyły dyspozycję określoną w § 5 cytowanego rozporządzenia mówiącą, iż właściwy organ doręcza właścicielowi lub zarządcy budynku odpis protokołu oględzin, wyznaczając jednocześnie termin rozprawy do podjęcia decyzji.
Zgodzić się zatem należy z zarzutem skarżących, iż zostały naruszone zasady postępowania określone w cytowanym rozporządzeniu.
Odnośnie zarzutu skargi, iż przedmiotowy budynek objęty jest ochroną konserwatorską, to należy zauważyć, że organy w ogóle nie odniosły się do powyższej okoliczności, co uniemożliwia kontrolę na tej płaszczyźnie.
Mając powyżej na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzji oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji narusza przepisy postępowania - art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 §1 pkt 1c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Rozpoznając sprawę ponownie organy winny przeprowadzić postępowanie zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004roku w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych (Dz.U. z 2004roku Nr 198, poz.2043), wykonać ekspertyzę techniczną co do aktualnego stanu technicznego budynku i na jej podstawie ustalić, czy nadaje się on do remontu lub odbudowy.
Sprawdzenia także wymaga, czy przedmiotowy obiekt budowlany jest objęty ochroną konserwatorską lub wpisany do rejestru zabytków, z uwagi na treść art. 67 ust. 2 i ust. 3.