Uzasadnienie
L. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na czynność Starosty Powiatowego w S. polegającą na wystawieniu w dniach 17 listopada 2008r. oraz 31 lipca 2009r. dwóch rachunków obciążających ją opłatami za udostępnienie materiałów z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
Skarżąca o wystawieniu przez organ rachunku nr [...]0 z dnia 17.11.2008r. na kwotę 3.679,43 zł dowiedziała się w dniu 21.11.2008r. a o wystawieniu rachunku nr [...] z dnia 31.07.2009r. na kwotę 3.573,59 zł dowiedziała się w dniu 6.08.2009r. Przedmiotowe rachunki L. P. bez księgowania zwróciła do Starostwa Powiatowego w S.: rachunek nr [...] w dniu 28.11.2008r., rachunek nr [...] w dniu 18.08.2009r. Odmawiając zapłaty skarżąca podniosła, że prace w zakresie modernizacji operatu ewidencji gruntów nie podlegają opłacie oraz zakwestionowała konstytucyjność przepisów, na których podstawie została obciążona opłatą (rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19 lutego 2004r. w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji, a także za wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego; oraz delegacja dla tego rozporządzenia zawarta w ustawie z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne).
W dniu 14 października 2009r. L. P. wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa polegającego na nieuzasadnionym żądaniu od niej opłat za udostępnienie materiałów z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Zakwestionowała zgodność z konstytucją art. 40 ust. 5 Prawa geodezyjnego o kartograficznego oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 lutego 2004r., jak również wskazała na utratę mocy prawnej rozporządzenia z dnia 9 lutego 2004r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 12 stycznia 2007r. o zmianie ustawy o działach administracji rządowej oraz niektórych innych ustaw. Odpowiedź na powyższe wezwanie otrzymała w dniu 27 października 2009r.i następnie w dniu 25 listopada 2009r. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę.
W odpowiedzi Starosta S. wniósł o odrzucenie skargi, z uwagi na to, że została ona wniesiona z naruszeniem terminu, o jaki mowa w art. 52 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne określony został w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Stosownie do jego treści sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Zgodnie z art. 3 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznawania skarg na decyzje administracyjne, określonego rodzaju postanowień wydawanych w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym oraz na inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4). Sądowa kontrola działalności administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej oraz akty nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego.
W orzecznictwie sądów administracyjnych zarysowała się rozbieżność odnośnie tego, czy w sprawach dotyczących obciążenia opłatami za udostępnienie materiałów z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 lutego 2004r. w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji, a także za wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego (Dz. U. Nr 37, poz. 333), podmiotom wykonującym prace geodezyjne w związku z modernizacją gruntów i budynków przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Przykładowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 26 sierpnia 2005r. sygn. IV SA/Wa 1134/05, publ. http://www.orzeczenia.nsa.gov.pl) odrzucającym skargę wyraził pogląd, że sporządzenie i wystawienie rachunku jest jedynie czynnością techniczną, która sama w sobie nie rodzi skutków prawnych polegających na obowiązku jego zapłaty.
Źródłem powstania obowiązku jest bowiem powstanie określonego stosunku cywilnoprawnego. Zdaniem tego Sądu samo określenie w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 19 lutego 2004r. nie przesądza, iż przedmiotowe należności mają charakter administracyjnoprawny, chyba że organ został wyposażony w kompetencje określania obowiązku ich zapłaty w drodze np. decyzji administracyjnej.
Z kolei w wyroku z dnia 18 września 2008r. WSA w Poznaniu stwierdził, że ponieważ opłaty za czynności geodezyjne i kartograficzne są środkami publicznymi, wymiar opłaty, ze względu na jej publiczny charakter, jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (sygn. I SA/Po 917/08, publ. http://www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Bez względu jednak na to, który z tych poglądów jest trafny, i nawet podzielając stanowisko skarżącej, że zaskarżona przez nią czynność jest inną czynnością z zakresu z zakresu administracji publicznej, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., to i tak skarga w niniejszej sprawie podlegała odrzuceniu z następujących powodów.
Zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 (inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa), można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa.
W niniejszej sprawie skarżąca niewątpliwie nie wyczerpała trybu określonego w art. 52 § 3 p.p.s.a. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało przez nią dokonane po upływie 14-dniowego terminu od dnia, kiedy dowiedziała się o wystawieniu przez Starostę S. przedmiotowych rachunków. Nie została zatem spełniona przesłanka otwierająca drogę do wniesienie skargi do sądu administracyjnego, określona w art. 52 § 3 p.p.s.a. w związku z czym skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.,
Dodatkowo Sąd rozważał, czy nie można potraktować jako wezwania do usunięcia naruszenia prawa pism skierowanych do organu w dniach: 28 listopada 2008r. (odnośnie rachunku z dnia 17 listopada 2008r.) i 17 sierpnia 2009r.(odnośnie rachunku z dnia 31 lipca 2009r.). Nawet jednak gdyby uznać, że te pisma czynią zadość wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa (mimo, że brak w nich takiego wezwania i że wezwanie, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. zostało wystosowane do organu w późniejszym piśmie), to i tak skarga podlegałaby odrzuceniu jako spóźniona (art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie bowiem z art. 53 § 2 p.p.s.a., w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4 skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Tymczasem skarga w niniejszej sprawie została złożona z uchybieniem tego terminu.