Uzasadnienie
Sygn. II SA/Kr 1255/20
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją z dnia 25 lutego 2020 r. nr [...] znak: [...] nakazał: inwestorom: Ł. S. i J. S. zam. [...], [...], rozbiórkę obiektów budowlanych zaplecza socjalnego tj. dwóch obiektów o konstrukcji drewnianej nietrwale połączonych z gruntem o wymiarach 2,31m x 2,22m i 6,75m x 9,28m (...) oraz dwóch kontenerów o konstrukcji stalowej o wymiarach 4,90 x 6,10 (...) - zlokalizowanych na działce ewid. nr [...] obr. [...] w miejscowości Z. - wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem nr [...] /2020, znak: [...] z dnia 27 sierpnia 2020 r., na skutek odwołania złożonego przez J. S. i Ł. S. działających przez pełnomocnika r. K., na podstawie art. 134 w związku z art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020r., poz. 256 z późn. zmian.) oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (Dz.U. z 2020r. poz. 1333), stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia w art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu organ wskazał, że warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie.
Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. (w skrócie: PINB) z dnia 25 lutego 2020r. nr [...] znak: [...] została doręczona w myśl art. 43 Kpa J. S. i Ł. S. w dniu 27 lutego 2020r. (dzień tygodnia: czwartek), co potwierdzają zwrotne potwierdzenia odbioru.
Zgodnie z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (w skrócie Kpa) odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, o czym pouczono w treści zaskarżonej decyzji. W świetle art. 57 § 1 Kpa, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu.
Odwołanie J. S. i Ł. S. działających przez pełnomocnika r. K. z dnia 13 marca 2020r. zostało nadane w placówce pocztowej 13 marca 2020 r. W świetle powyższego stwierdzić więc należy, że w/w odwołanie zostało wniesione z uchybieniem 14 dniowego terminu do jego złożenia, gdyż jego koniec nastąpił zgodnie z art. 57 Kpa z upływem dnia 12 marca 2020r. (dzień tygodnia: czwartek). W takiej sytuacji, zgodnie z art. 134 Kpa "organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia (...) uchybienie terminu do wniesienia odwołania ".
Organ podkreślił, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt. 2 Kpa), oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem decyzji, która korzysta z wynikającej z art. 16 Kpa zasady trwałości.
Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w K. wnieśli J. S. i Ł. S..
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
- 1. art. 134 Kpa poprzez wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania w myśl art 129 § 1 Kpa w sytuacji, gdy postępowanie rozpoznawcze nie zostało przez organ II instancji przeprowadzone w sposób rzetelny i pozwalający z całą pewnością przyjąć, że odwołanie zostało przez skarżących wniesione z naruszeniem 14 - dniowego terminu do jego wniesienia,
- 2. art 134 w związku z art. 133 i w związku z art. 8 Kpa poprzez wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania w myśl art. 129 § 1 Kpa w sytuacji, gdy organ I instancji przyjął odwołanie i przekazał je do rozpoznania organowi II instancji, co doprowadziło do naruszenia zasady prowadzenia postępowania przez organ administracyjny w sposób budzący zaufanie uczestników do władzy publicznej,
- 3. art 134 w związku z art. 9 Kpa poprzez wydanie postanowienia o stwierdzeniu wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji z uchybieniem terminu bez należytego i wyczerpującego poinformowania skarżących o okolicznościach, które organ II instancji przyjął za przesłankę do wydania zaskarżonego postanowienia.
Na podstawie tych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), dalej zwanej p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie.
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy).
Skarga jest nieuzasadniona.
W myśl art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Skutki naruszenia przez stronę powyższej regulacji określa jednoznacznie art. 134 k.p.a., który stanowi: Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Rozpoznanie odwołania wniesionego po terminie obciąża decyzję organu drugiej instancji wadą rażącego naruszenia prawa, bowiem narusza nie tylko przepis k.p.a. o terminie złożenia odwołania - art. 129 § 2 k.p.a. - ale także zasadę trwałości decyzji administracyjnych wyrażoną w art. 16 § 1, 2, 3 k.p.a.
Z akt sprawy jednoznacznie wynika ustalony przez organ II Instancji stan faktyczny: zarówno J. S. jak i Ł. S. decyzja organu I instancji została doręczona w dniu 27 lutego 2020 r. (zwrotne poświadczenia odbioru k. 37 i 38 akt organu I Instancji). Termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 12 marca 2020 r. Odwołanie zostało wysłane za pośrednictwem Poczty polskiej w dniu 13 marca 2020 r. czyli z uchybieniem 14 dniowego terminu (koperta k. 10 akt. adm.). Uchybieniu terminu nie przeczą zresztą sami skarżący. Nie budzi wątpliwości także i to, że skarżący nie składali do organu odwoławczego prośby o przywrócenie uchybionego terminu.
W tych okolicznościach organ II Instancji był zobowiązany przepisem art. 134 k.p.a. do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Merytoryczne rozpoznanie odwołania wniesionego po upływie terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. uznaje się w orzecznictwie jako rażące naruszenie prawa.
Zarzuty skargi nie mogą zostać uwzględnione.
Wyjaśnić należy, że do obowiązków organu I Instancji po myśli art. 133 Kpa należy przesłanie odwołania wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu w terminie siedmiu dni od dnia, w którym otrzymał odwołanie, jeżeli w tym terminie nie wydał nowej decyzji w myśl art. 132. Natomiast uchybienie terminu do wniesienia odwołania stwierdza organ odwoławczy, a nie organ I Instancji. Trudno zatem czynić organom zarzut, że zastosowały się do obowiązujących przepisów. Działanie zgodnie z prawem w oczywisty sposób nie może też naruszać art. 8 Kpa.
Wobec powyższego skarga jako bezzasadna została oddalona na zasadzie art. 151 p.p.s.a.