Uzasadnienie
II SA/Kr 140/04
UZASADNIENE
Na podstawie uchwały Rady Miejskiej w D. z dnia [...] marca 1999r. Nr [...], zmienionej uchwałą Rady Miejskiej w D. z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] przystąpiono do sporządzenia zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy D. w zakresie poszerzenia terenów budowlanych. Zmiana dokonana w dniu 27 maja 2003r. polegała na umieszczeniu nowego załącznika graficznego (mapy) oraz na podziale całego terenu objętego projektem planu na 15 części, wobec których dopuszczono możliwość oddzielnego uchwalania planu.
Projekt całego planu został wyłożony do publicznego wglądu w dniach od 7 kwietnia 2003 r. do 30 maja 2003 r.
W dniu 30 maja 2003r. zarzut do powyższego projektu skierował T.W., zam. w D., przy ul. R., który wcześniej składał wnioski o przekwalifikowanie jego działki nr "1" z budowlano-rolnej na budowlaną. W zarzucie T.W. stwierdził, że jego działka ma charakter rolniczy i nie wyraża on zgody na planowanie na tej działce usług turystyki i rekreacji. We wcześniejszym "zażaleniu" z dnia 4 kwietnia 2003r. T.W. zaprotestował przeciwko nieprzekwalifikowaniu jego działki na budowlaną.
Rada Miejska w D. uchwałą z dnia [...] września 2003r. Nr [...] odrzuciła powyższy zarzut w części obejmującej zmianę przeznaczenia całego obszaru na teren budownictwa mieszkaniowego. W uzasadnieniu tej uchwały napisano, że teren, na którym jest położona działka nr "1" został w projekcie przeznaczony na cele usług rekreacyjnych (UR). W wyniku rozpatrzenia zarzutu T.W. stwierdzono, że w ramach takiego zapisu planu istnieje możliwość realizacji poszczególnych obiektów zabudowy mieszkaniowej (w ramach ustaleń użytkowania dopuszczalnego), natomiast brak jest możliwości zmiany przeznaczenia całego obszaru lub znacznej jego części na cele budownictwa mieszkaniowego. Wymagania ładu przestrzennego i urbanistyki przemawiają za takim rozwiązaniem, gdyż chodzi o teren o szczególnych walorach krajobrazowych i ekspozycyjnych. Ewentualne rozwiązanie alternatywne wiązałoby się z nadmiernym rozwojem zainwestowania tego terenu.
Stwierdzono, że naruszenie interesu prawnego T.W. zostało zminimalizowane przez fakt, że w ramach projektu istnieje możliwość realizacji pojedynczych obiektów zabudowy mieszkaniowej. Projekt nie narusza praw nabytych, ponieważ w dotychczasowym planie przedmiotowy teren również nie ma charakteru budowlanego, a jest przeznaczony pod zieleń urządzoną.
W uzasadnieniu prawnym wskazano przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i ustawy o samorządzie gminnym, tłumacząc ich zastosowanie w sprawie.
W dniu 18 listopada 2003r. T.W. skierował na powyższą uchwałę skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, kwestionując fakt nie przekwalifikowania jego działki na działkę budowlaną. Jego zdaniem tereny na rekreacje można wyznaczyć w innym miejscu, a uchwała narusza jego prawa właścicielskie.
W odpowiedzi na skargę Miasto D. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując poprzednią argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Analizując uchwałę o odrzuceniu zarzutu wniesionego do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy najpierw zwrócić uwagę na pewne cechy charakterystyczne tego rodzaju uchwał i na specyfikę ich kontroli przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Po pierwsze proces planistyczny składa się z kilku etapów i na każdym z nich zainteresowanemu służą odmienne środki obrony przed tymi regulacjami planu, które godzą w jego uprawnienia lub w jego interesy prawne. W szczególności w pierwszym etapie przygotowania planu dochodzi do wyłożenia jego projektu do publicznego wglądu i do zgłaszania wobec tego projektu zarzutów i protestów. Organy gminy mają prawo ich przyjęcia lub odrzucenia, przy czym uchwała rady gminy w sprawie odrzucenia zarzutu powinna zawierać faktyczne i prawne uzasadnienie. Rada winna w tym uzasadnieniu przedstawić wyniki wniesionego zarzutu i wytłumaczyć przyjęte rozstrzygnięcie przedstawiając sytuację faktyczną wnoszącego zarzut (sytuację jego nieruchomości), a także wyjaśniając przepisy prawne mające zastosowanie w sprawie, sposób ich interpretacji i ich związek z sytuacją adresata uchwały. Uchwała ta stanowi wyraz stanowiska organów Gminy, które wybrały je w ramach przysługującego im władztwa planistycznego i nie wywiera ona skutków prawnych w obrębie samego planu.
Uchwała ta podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego w specjalnym trybie (art.24 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym). Skarga ta nie może jeszcze dotyczyć samych rozwiązań planistycznych (mamy tu jeszcze do czynienia z projektem planu, a nie z gotowym planem), ale jej przedmiotem może być ewentualne naruszenie prawa dotyczące odpowiedzi udzielonej na wniesiony wcześniej zarzut. Następnie dopiero dochodzi do sporządzenia planu i uchwała o planie podlega osobnej skardze do sądu administracyjnego, wnoszonej w trybie przepisów art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym.
Po drugie Wojewódzki Sąd Administracyjny jest upoważniony do kontroli zgodności z prawem zaskarżonych do niego aktów (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r., Dz.U. nr 153, poz. 1269) i dlatego nie może kontrolować poglądów organów planistycznych, wyrażanych w odpowiedziach na zgłaszane zarzuty. Zgodnie z założeniami opisanymi wyżej Sąd nie może również na tym etapie badać legalności samego planu. Analizując uchwałę o odrzuceniu zarzutów Sąd bada natomiast, czy zawiera ona prawidłowe - faktyczne i prawne uzasadnienie, rozpatrujące sytuację faktyczną i prawną podmiotu wnoszącego zarzut i wskazujące na to, że organy planistyczne nie działają dowolnie.
Sąd bada również, czy uzasadnienie to operuje prawdziwymi faktami i czy prawidłowo łączy te fakty z obowiązującymi przepisami prawa, a wreszcie kontroluje sam sposób podjęcia uchwały i zachowanie przepisów określających tryb jej podejmowania.
W analizowanej tu sprawie, biorąc pod uwagę powyższe założenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona uchwała narusza w sposób istotny prawo. W szczególności uchwała ta zawiera obszerne uzasadnienie, z którego wynika, że organy planistyczne rozpatrywały zarzut skarżącego pod kątem przeznaczenia całego obszaru na teren budownictwa mieszkaniowego. Tymczasem T.W. wcale w swoim zarzucie o to nie wnosił. Treść samego zarzutu z 30 maja 2003r. w żaden sposób nie dotyczy tego problemu, a pismo skarżącego z 4 kwietnia 2003r., które o tym mówiło, nie było zarzutem.
Skarżący w złożonym zarzucie w sposób jednoznaczny sprzeciwił się bowiem by jego działka o charakterze rolniczym objęta została przeznaczeniem w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele usług turystycznych i rekreacji. Tym samym Sąd stwierdził, iż zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w D. z dnia [...] września 2003r., nr [...] nie odpowiada w swej treści wniesionemu zarzutowi i nie ustosunkowuje się do podniesionych w nim zarzutów.
W opisanej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona uchwała narusza prawo i z tego powodu stwierdził jej nieważność na podstawie art. 147 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270).
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.