Uzasadnienie
K.P. pismem z dnia 11 czerwca 2015r. wniosła skargi na Zarządzenie Burmistrza W. z dnia 18.06.2007r., nr [...] w części dotyczącej ujęcia w tej ewidencji pod numerem [...] karty ewidencyjnej budynku mieszkalnego znajdującego się przy ul.[...] w W. oraz na samą czynność materialno-techniczną polegającą na sporządzeniu karty ewidencyjnej nr [...] dla budynku oznaczonego numerem porządkowym [...] przy ul.[...] w W. Skarga na Zarządzenie Burmistrza W. z dnia 18.06.2007r., nr [...] w części dotyczącej ujęcia w tej ewidencji pod numerem [...] karty ewidencyjnej budynku mieszkalnego znajdującego się przy ul.[...] w W. została rozpoznana wyrokiem WSA z 8 października 2015r., sygn. akt II SA/Kr 813/15.
Do rozpoznania pozostała zatem skarga na samą czynność materialno-techniczną polegającą na sporządzeniu karty ewidencyjnej nr [...] dla budynku oznaczonego numerem porządkowym [...] przy ul.[...] w W. i to jest przedmiotem niniejszej sprawy.
Skarga ta wpłynęła do organu w dniu 15.06.2015r. i została poprzedzona pismem skarżącej z 30.03.2015r. stanowiącym wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa poprzez "wykreślenie budynku mieszkalnego, położonego w W., ul.[...] na działce nr [...] /wcześniej [...] /, z gminnej ewidencji zabytków nr [...], prowadzonej na podstawie Zarządzenia Burmistrza W. nr [...] z dnia 18.06.2007r.
Dlatego skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności Zarządzenia Burmistrza W. z dnia 18.06.2007r., nr [...] w części dotyczącej ujęcia w tej ewidencji pod numerem [...] karty ewidencyjnej budynku mieszkalnego znajdującego się przy ul.[...] w W. ewentualnie na podstawie art.146 § 1 p.p.s.a. o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności.
W odpowiedzi na przedmiotową skargę pełnomocnik organu, którego akt zaskarżono wniósł o jej odrzucenie wskazując, że skarga została wniesiona bez uprzedniego wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego w trybie art.101 ustawy o samorządzie gminnym ewentualnie o oddalenie skargi.
Na rozprawie w dniu 8 października 2015r. w sprawie prowadzonej pod sygn. akt II SA/Kr 813/15 skarżąca w sposób wyraźny sprecyzowała i potwierdziła, że skarży również czynność polegającą na sporządzeniu karty ewidencyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Podstawową kwestią w przedmiotowej sprawie jest zagadnienie dopuszczalności wniesienia skargi na czynność materialnotechniczną sporządzenia karty nr [...] gminnej ewidencji zabytków w W. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Zaskarżona karta nr [...] gminnej ewidencji zabytków w W. jest czynnością materialnotechniczną.
Należy mieć na uwadze, że skutek prawny objęcia nieruchomości ochroną w świetle przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wynika nie tyle z czynności materialno-technicznych polegających na opracowaniu dla obiektu zabytkowego karty ewidencyjnej i dołączeniu jej do prowadzonego zbioru, ale ze stwierdzenia, że dany obiekt spełnia warunki do ujęcia go w gminnej ewidencji zabytków (zob. postanowienie NSA z 14.09.2012r., sygn. akt II OSK 1950/12). Owo ujęcie obiektu nieruchomego w gminnej ewidencji zabytków następuje w formie zarządzenia wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Takie adekwatne Zarządzenia Burmistrza W. z dnia 18.06.2007r., nr [...] w części dotyczącej ujęcia w tej ewidencji pod numerem [...] karty ewidencyjnej budynku mieszkalnego znajdującego się przy ul.[...] w W. ze skargi K.P. było przedmiotem badania WSA w Krakowie w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 813/15 zakończonej wyrokiem z dnia 8 października 2015r.
Tym samym przyjąć należy, że sama czynność sporządzenia (opracowania dla obiektu nieruchomego) karty gminnej ewidencji zabytków nie wywołuje skutku prawnego dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skutek taki, jak wskazuje NSA w swoich orzeczeniach, wywołuje dopiero ujęcie (albo wyznaczenie zabytku nieruchomego) w gminnej ewidencji zabytków w drodze stosownego zarządzenia. Przyjąć zatem należy, że nie jest to akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (w brzmieniu sprzed nowelizacji, która weszła w życie z dniem 15.08.2015r.)
W literaturze przedmiotu przyjmuje się jednolicie, że przedmiot skargi przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 4 zakreślają następujące elementy:
Po pierwsze, akt lub czynność nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydawanych w postępowaniach jurysdykcyjnym, egzekucyjnym bądź zabezpieczających.
Po drugie, akt lub czynność muszą mieć charakter publicznoprawny.
Po trzecie, akt lub czynność muszą mieć charakter zewnętrzny, to znaczy muszą być skierowane do podmiotu niepodporządkowanemu organizacyjnie ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność.
Po czwarte, akt lub czynność muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu.
Po piąte, akt lub czynność muszą dotyczyć uprawnień lub obowiązków tego podmiotu, wynikających z przepisu prawa.
Zaskarżona czynność nie spełnia w szczególności ostatnich trzech z tych warunków.
Podnieść również należy, że zgodnie z brzmieniem art.52 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W przypadku aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie to na podstawie art. 52 § 3 p.p.s.a., powinno nastąpić w terminie 14 dni od dnia, w którym strona skarżąca dowiedziała się lub mogła się dowiedzieć o podjęciu ww. czynności.
Sąd podzielił pogląd organu, że skarżąca nie poprzedziła wystąpienia ze skargą w przedmiotowej sprawie wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Otóż pismo skarżącej z dnia 30.03.2015r. nie zawiera wezwania do usunięcia naruszenia prawa w przedmiocie sporządzenia karty nr [...] gminnej ewidencji zabytków w W. Pismo to zawierało jedynie wezwanie do usunięcie naruszenia prawa Zarządzeniem Burmistrza W. z dnia 18.06.2007r., nr [...] w części dotyczącej ujęcia w ewidencji gminnej pod numerem [...] karty ewidencyjnej budynku mieszkalnego znajdującego się przy ul.[...] w W. – co jak wskazano wyżej skutkowało już odrębnym rozpoznaniem skargi przez Sąd.
Mając powyższe na uwadze, Sąd odrzucił skargę na podstawie art.58 § 1 pkt 1 i 6 i § 3 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270), który mówi, iż sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego oraz że wniesienie skargi z innych przyczyn jest niedopuszczalne.