Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 136 ust. 3, art. 137, art. 139, art. 140 ust 1-3, art. 142, art. 216 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 102 z 2010 r., poz. 651 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a. - Starosta K. orzekł o zwrocie działki nr 1 o pow. 0,1373 ha, położonej w obr. [...]. ewid. P. m. K., objętej księgą wieczysta nr [...], odpowiadającej części wywłaszczonej parceli l. kat. [...], b. gm. kat. P. - na rzecz H.C. w 11/16 cz. oraz E.P. w 5/16 cz. W decyzji organ I instancji zobowiązał H.C. i E.P. do zwrotu na rzecz Gminy K. zwaloryzowanego odszkodowania ustalonego z tytułu wywłaszczenia nieruchomości, a także odmówił zwrotu działki nr 1 o pow. 0,1373 ha, położonej w obr. [...]. ewid. [...], odpowiadającej części wywłaszczonej parceli l. kat. [...], b. gm. kat. [...], na rzecz.A.W. i A.W.
Po rozpoznaniu odwołania wniesionego od powyższej decyzji przez Prezydenta Miasta K. Wojewoda decyzją z [...] lipca 2011 r. znak: [...] Wojewoda uchylił powyższą decyzję Starosty K. w punkcie 1,2,3,4 i przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Decyzję Wojewody zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M.P. - syn E.P., który w postępowaniu administracyjnym występował jako pełnomocnik matki. Wskazał, że E.P. zmarła 18 maja 2011 r., postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku jeszcze się nie zakończyło, jednakże on jest jedynym spadkobiercą testamentowym po matce. Skarżący zakwestionował konieczność zwrotu zwaloryzowanego odszkodowania za nieruchomość podlegającą zwrotowi wskazując, że korzysta z pomocy Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej i nie może uiścić kwoty określonej w decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie.
W piśmie z 14 września 2011 r. skarżący wskazał, że "jest założona" sprawa stwierdzenia nabycia spadku po E.P., jednakże nie jest jeszcze zakończona. Ponownie stwierdził, że jest jedynym spadkobiercą testamentowym i odmówił podania adresów swojego rodzeństwa.
W dniu 2 lutego 2012 do akt sprawy wpłynęły pisma Z.P. (brata skarżącego) oraz I.L. (siostry skarżącego) zawierające wnioski o dopuszczenie do sprawy w charakterze uczestnika. Wnioski te zostały uwzględnione na rozprawie w dniu 15 lutego 2012 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zaskarżona decyzja wymaga uchylenia, bowiem narusza przepisy postępowania dotyczące stron postępowania.
Jak wynika z kserokopii aktu zgonu E.P., znajdującego się w aktach sądowych, zmarła ona w dniu 18 maja 2011 r., a więc przed wydaniem decyzji przez organ II instancji.
Zgodnie z art. 30 § 4 k.p.a. w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Z kolei art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. stanowi, że w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe (...) organ administracji publicznej zawiesza postępowanie.
Wprawdzie Wojewoda przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie dysponował informacją o śmierci strony i nie mógł ustalić jej następców prawnych ani też zawiesić postępowania, jednakże wydanie decyzji w stosunku do osoby, która w dacie orzekania już nie żyje stanowi naruszenie art. 29 k.p.a. stanowiącego, że stronami postępowania administracyjnego są osoby fizyczne oraz osoby prawne. Ponadto z chwilą śmierci E.P. w jej miejsce do postępowania administracyjnego powinni wstąpić jej następcy prawni, a ich nieustalenie i - w konsekwencji - pominięcie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji stanowiło naruszenie ich praw jako stron postępowania.
W ponownym postępowaniu Wojewoda winien w pierwszej kolejności ustalić następców prawnych E.P.. Może to wymagać zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu zakończenia sprawy spadkowej.
Na obecnym etapie postępowania sąd administracyjny nie miał możliwości skontrolowania pod względem merytorycznym kasatoryjnej decyzji organu odwoławczego. W odniesieniu do argumentów podnoszonych w skardze należy jednak wskazać, że w myśl art. 140 ust. 1 i ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami w razie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości poprzedni właściciel lub jego spadkobierca zwraca Skarbowi Państwa lub właściwej jednostce samorządu terytorialnego (...) ustalone w decyzji odszkodowanie po jego zwaloryzowaniu. Nie jest więc możliwe zwolnienie z tego obowiązku byłych właścicieli lub ich następców prawnych.
Biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia udziału w postępowaniu następcom prawnym E.P. należało uchylić zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. "b" ustawy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).