Uzasadnienie
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w dniu [...] kwietnia 2003 r. wydał postanowienie nr [...], którym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie o przyznanie O. K. uprawnienia określonego w ustawie z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 z późn. zm.). W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku postanowieniem z dnia 31 lipca 2002 r. sygn. akt II SA/Gd 15686/01 zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym o zgodność art. 4 ust. 5 wymienionej ustawy z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. Kontrowersyjny przepis art. 4 ust. 5 stanowił, iż wnioski o których mowa w ust. 1, zainteresowane osoby mogą składać do Kierownika Urzędu do dnia 31 grudnia 1999 r. Kierownik Urzędu uzasadniając postanowienie powołał się na art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wedle którego organ administracji państwowej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
W ocenie organu rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny w zakresie konstytucyjności przepisu art. 4 ust. 5 powołanej ustawy ma dla niniejszej sprawy znaczenie zasadnicze, dlatego należy uznać je za rozstrzygniecie zagadnienia wstępnego, od którego zależy wydanie decyzji.
O. K. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wnosząc o przyznanie jej uprawnienia do świadczenia pieniężnego przysługującego osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich. W piśmie nie odniosła się do postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania, natomiast wyjaśniła dlaczego jej wniosek nie wpłynął do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wcześniej.
Postanowieniem z dnia 27 maja 2003 r., Nr [...] wydanym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4, art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 k.p.a. i art. 4 ust. 5 z dnia 31 maja 1999 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR (Dz. U. Nr 187, poz. 395 z późn. zm.) Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał powyższe postanowienie w mocy. Uznał, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ wydane postanowienie odpowiada prawu. Ponadto organ administracji powtórzył argumenty użyte w zaskarżonym postanowieniu.
O. K. zaskarżyła powyższe postanowienie do sądu administracyjnego żądając przyznania jej wnioskowanego świadczenia pieniężnego. Skarga stanowi niemal dosłowne powtórzenie treści wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, ponieważ zawieszone zaskarżonym postanowieniem postępowanie zostało już podjęte postanowieniem z dnia [...] września 2003 r. nr [...]. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 17 czerwca 2003 r. rozstrzygnął kwestię zgodności z Konstytucją art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 z późn. zm.), a tym samym ustała przyczyna zawieszenia.
Rozpatrując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, o następuje:
zaskarżone postanowienie należało uchylić, ponieważ zapadło ono z naruszeniem przepisów postępowania. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych jako podstawę prawną swojego postanowienia podał art. 97 § 1 pkt 4, zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przepis ten nie może jednak mieć zastosowania w postępowaniu administracyjnym w sytuacji, w której sąd w innej sprawie skierował pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku w wyrokach z dnia 1 października 1997 r. sygn. akt SA/Bk 1282/96 (LEX nr 30877) oraz z dnia 9 października 1997 r. sygn. akt SA/Bk 969/96 (LEX nr 30619) uznał, że skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności aktu ustawodawczego z Konstytucją nie stanowi zagadnienia wstępnego uzasadniającego automatycznie zawieszenie postępowania w innej sprawie niż w tej, w związku z zawisłością której to pytanie prawne zostało skierowane.
Orzeczenie co do zgodności z Konstytucją przepisu wykluczającego możliwość składania wniosków o przyznanie określonego świadczenia po określonej dacie jest kluczowe dla postępowania o przyznanie takiego świadczenia. Nie jest to jednak zagadnienie wstępne, o którym mowa w powołanym przepisie.
Wobec powyższego zaskarżone postanowienie należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74 poz. 368 z późn. zm.) w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).