Uzasadnienie
M. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z 18 września 2014 r., znak: [...] wydane w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego D. z 25 lipca 2014 r., znak: [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w kwocie 46079,64 zł. Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania postanowienia organu I instancji o nałożeniu grzywny oraz decyzji nakazującej rozbiórkę, której dotyczy postępowanie egzekucyjne. W uzasadnieniu podał, że wykonanie obowiązku w postaci grzywny spowoduje powstanie obowiązku poniesienia znacznych kosztów, których - z uwagi na trudną sytuację majątkową - nie jest w stanie uiścić.
Ponadto w przypadku gdy koszty zostaną już poniesione, kontrola sądu będzie iluzoryczna, albowiem dojdzie do zajęcia jego majątku, a zatem dojdzie do nieodwracalnych skutków. Wskazał również, że w budynku przeznaczonym do rozbiórki znajduje się piec centralnego ogrzewania, którym ogrzewa dom. Ze względu na porę roku zasadne jest wstrzymanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w cytowanym przepisie należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
W analizowanym przepisie chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia, albo przez przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji (por. postanowienie NSA z 17 lipca 2008 r., sygn. akt II GZ 139/08).
W pierwszej kolejności należało ocenić dopuszczalność wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia organu I instancji w sytuacji, gdy skargą objęte jest postanowienie organu II instancji o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu I instancji. Sąd ma świadomość, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zarysowały się rozbieżności na temat tego, czy można uznać, że decyzja objęta wnioskiem o wstrzymanie wykonania wydana jest w granicach tej samej sprawy, co zaskarżone rozstrzygnięcie organu II instancji. W ocenie Sądu, istnieje możliwość żądania wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji. Wprawdzie postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] dotyczy kwestii procesowej (odmowa przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia), niemniej zapadło ono w ramach postępowania egzekucyjnego w którym nałożono grzywnę w celu przymuszenia.
Pojęcie "granic danej sprawy" było analizowane w literaturze i orzecznictwie (por. np. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 czerwca 2000 r., sygn. akt FPS 12/99, J. P. Tarno: "Naczelny Sąd Administracyjny a wykładnia prawa administracyjnego", str. 83). Z rozważań tych wynika, że w wypadku tym chodzi o sprawę administracyjną w ujęciu materialnym. Na sprawę administracyjną składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalania tożsamości tej sprawy należy badać te właśnie elementy. Mając na uwadze powyższe, należało przyjąć dopuszczalność żądania wstrzymania wykonania postanowienia organu I instancji w skardze na postanowienie organu drugiej instancji.
Dokonując oceny wykazania istnienia przesłanek określonych w art. 61 ust. 3 p.p.s.a. uzasadniających przyznanie skarżącemu ochrony tymczasowej i wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego D. z 25 lipca 2014 r., znak: [...] Sąd przychylił się do wniosku skarżącego. Niewątpliwie egzekucja grzywny orzeczonej w tak znacznej wysokości może zagrozić egzystencji rodziny skarżącego, który jak wynika z akt administracyjnych ma na utrzymaniu czwórkę dzieci, nie pracuje zawodowo, jak również boryka się z problemami zdrowotnymi.
Nie ulega natomiast wątpliwości, że poza granicami przedmiotowej sprawy rozumianej w sensie materialnym znajduje się decyzja nakazująca rozbiórkę, co obliguje Sąd do oddalenia wniosku o wstrzymanie jej wykonania.
Na marginesie Sąd pragnie również nadmienić, że zaskarżone postanowienie, jako mające charakter odmowny, ze swej istoty nie podlega wykonaniu, a zatem instytucja określona w art. 61 p.p.s.a. w ogóle nie może znaleźć zastosowania w jego wypadku.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.