Uzasadnienie
S. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z 30 września 2014 r., znak: [...] wydane w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Powiat [...] z 10 lipca 2014 r., znak: [...], którą nakazano doprowadzenie garażu podziemnego wielostanowiskowego w budynku zlokalizowanym przy ul. C. w K. do stanu poprzedniego poprzez rozbiórkę konstrukcji metalowych z miejsc postojowych o nr 2, 10 i 11 w garażu podziemnym wielostanowiskowym w budynku przy ul. C. w K., wykonanych bez zgody właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji I instancji. Na jego uzasadnienie wskazano, że organ błędnie oznaczył skarżącego jako adresata decyzji w sytuacji gdy nie ma on żadnego tytułu prawnego, który pozwoliłby mu na wykonanie nakazu.
Tym samym wykonanie decyzji narażałoby skarżącego na odpowiedzialność deliktową, a nawet karną. Ponadto wykonanie decyzji groziłoby również niepowetowaną szkodą, bowiem w obrębie nieruchomości objętej kwestionowanymi robotami budowlanymi znajduje się sprzęt niezbędny do obsługi Wspólnoty Mieszkaniowej, stanowiący własność skarżącego, o wartości powyżej 100000 zł. Metalowe konstrukcje stanowią ochronę sprzętu przed kradzieżą. Poszukiwanie innego miejsca ich składowania wiązałoby się z dodatkowymi kosztami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w cytowanym przepisie należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
W analizowanym przepisie chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia, albo przez przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji (por. postanowienie NSA z 17 lipca 2008 r., sygn. akt II GZ 139/08).
W pierwszej kolejności należało ocenić dopuszczalność wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy skargą objęte jest postanowienie organu II instancji o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Sąd ma świadomość, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zarysowały się rozbieżności na temat tego, czy można uznać, że decyzja objęta wnioskiem o wstrzymanie wykonania wydana jest w granicach tej samej sprawy, co zaskarżone rozstrzygnięcie organu II instancji. W ocenie Sądu, istnieje możliwość żądania wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji. Wprawdzie postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. dotyczy kwestii procesowej (odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania), niemniej zapadło ono w ramach sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z 10 lipca 2014 r., znak: [...], której wstrzymania żąda skarżący.
Pojęcie "granic danej sprawy" było analizowane w literaturze i orzecznictwie (por. np. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 czerwca 2000 r., sygn. akt FPS 12/99, J. P. Tarno: "Naczelny Sąd Administracyjny a wykładnia prawa administracyjnego", str. 83). Z rozważań tych wynika, że w wypadku tym chodzi o sprawę administracyjną w ujęciu materialnym. Na sprawę administracyjną składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalania tożsamości tej sprawy należy badać te właśnie elementy. Mając na uwadze powyższe, należało przyjąć dopuszczalność żądania wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji w skardze na postanowienie organu drugiej instancji.
Rozstrzygając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę konstrukcji metalowych z miejsc postojowych o nr 2, 10 i 11 w garażu podziemnym wielostanowiskowym w budynku przy ul. C. w K., należy wskazać, że zasadnicze znaczenia ma ocena, czy może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wywołane wykonaniem tej decyzji, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi może dojść do rozpatrzenia przez organ II instancji odwołania od niej, a w konsekwencji - jej ewentualnego wzruszenia. Podstawową przesłanką wstrzymania, jest wykazanie we wniosku, niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym ostatnim wypadku, chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), kiedy nie będzie możliwe przywrócenie stanu pierwotnego, w szczególności jeśli szkoda nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia.
Dokonując oceny złożonego wniosku w kontekście opisanych wyżej przesłanek, Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji. Sąd podziela ugruntowane w orzecznictwie stanowisko, iż wykonanie rozbiórki przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub nieodwracalnych skutków, z tego powodu, że może okazać się, iż akt administracyjny nakazujący dokonanie rozbiórki był wadliwy (por. postanowienia NSA: z 17 maja 2011 r., II OSK 862/10, z dnia 23 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 476/11, z 17 kwietnia 2008 r. sygn. akt II OZ 331/08). Na uwagę zasługują również podnoszone zarzuty odnośnie błędnego określenia adresata decyzji i faktycznej niemożności wykonania przez skarżącego nałożonego obowiązku.
W konsekwencji Sąd uznał, iż wykonanie decyzji organu I instancji nakazującej rozbiórkę byłoby równoznaczne z poniesieniem przez skarżących znacznej szkody, a to uzasadnia wstrzymanie wykonania tej decyzji do czasu rozpoznania skargi na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia od niej odwołania.
Mając powyższe na względzie, na mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w sentencji.