Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] 2000 r. nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art. 22 ust. l w zw. z art. l ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. Nr 142 z dnia 27 listopada 1997 r. póz. 950 ze zm.) odmówił S. S. przyznania uprawnień kombatanckich, wskazując, że warunek z art. l ust 2 pkt 3 cyt ustawy, który za działalność kombatancką uznaje pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym w działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939-1945 w odniesieniu do w/wymienionego nie zachodzi. Zd. organu analiza złożonych dokumentów wykazała, że przedstawione oświadczenia świadków nie spełniają wymogu materiału dowodowego. Świadkowie, jak wynika z ich relacji, nie byli obecni przy składaniu przysięgi, a potwierdzają jedynie kontakty z wnioskodawcą w jego rodzinnym domu, nie wspominając o żadnych wspólnych akcjach.
Ponadto, zd. Kierownika, istnieją we wniosku różnice pomiędzy relacją wnioskodawcy i świadków, które powodują wątpliwości co do ich wiarygodności oraz podkreślił, iż z informacji zawartych we wniosku wynika raczej współpraca wnioskodawcy z organizacją a nie pełnienie w niej służby i dlatego w zaistniałej sytuacji Kierownik Urzędu, na mocy art. 22 ust. l stanowiącego, że uprawnienia przyznaje się na postawie udokumentowanego wniosku zainteresowanej osoby oraz rekomendacji stowarzyszenia właściwego dla danego rodzaju działalności kombatanckiej lub represji uznał wniosek za nieudokumentowany i odmówił przyznania uprawnień.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] 2001 r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art. 127 § 3 i 138 § l pkt l kpa oraz art. 22 ust. l w zw, z art. l ust.2 pkt 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r., Nr 142 póz. 650 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 06.07.2000 r. o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich, wskazując raz jeszcze, iż w dokumentacji przedstawionej w sprawie wystąpiło szereg nieścisłości, które zostały wymienione w zaskarżonej decyzji o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich z dnia [...] 2000 r. Wskazał także, iż w ramach prowadzonego postępowania w dniu [...] 2001 T. wystosował do świadków i wnioskodawcy pisma z dodatkowymi pytaniami dotyczącymi działalności konspiracyjnej i świadek T. K. nie nadesłał odpowiedzi, a fakty podane przez świadka E. M. i wnioskodawcę są sprzeczne w stosunku do twierdzeń zawartych we wcześniejszych oświadczeniach i w związku z tym nie można było uznać ich twierdzeń za wiarygodne.
Zd. Kierownika Urzędu ponowna analiza materiału wskazała na niesienie pomocy organizacji i pozwoliła uznać, iż wnioskodawca współpracował jedynie z organizacją podziemną, a nie wchodził w skład i pełnił służbę w NSZ, zaś tego rodzaju działalność zgodnie z przepisami cytowanej ustawy nie mogła stanowić podstawy do przyznania uprawnień kombatanckich. Kierownik Urzędu powołał się także na stanowisko NSA wyrażone w analogicznych sprawach (sygn. V SA 796/94 z dnia 12.04.1996 r. oraz SA/Sz 675/99), a stwierdzające, że współpraca ludności cywilnej z partyzantką nie jest jednoznaczna z działalnością kombatancką określoną w ustawie.
W skardze od powyższej decyzji skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego S. S. zarzucił, że zaskarżona decyzja jest krzywdząca oraz podkreślił, że różnice występujące w materiale dowodowym tj. w zeznaniach św. E. M. i jego samego wynikają z upływu czasu, a także i z tego, że są starszymi ludźmi, których pamięć może już zawodzić.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych domagał się jej oddalenia, wskazując, że zaskarżona decyzja znajduje uzasadnienie w treści art. 25 ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, który pozbawił uprawnień kombatanckich osoby, które uzyskały je wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze uczestników walk o utrwalanie władzy ludowej, a taka sytuacja zachodziła w odniesieniu do skarżącego, który uprawnienia uzyskał wyłącznie z tytułu udziału w wałkach zbrojnych w ramach ORMO o utrwalanie władzy ludowej od [...] stycznia do [...] grudnia 1947 r. Kierownik Urzędu wskazał także, iż decyzją z dnia [...] 2000 r. Nr [...] odmówił skarżącemu przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu służby w NSZ oraz, że decyzję tę utrzymał w mocy po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] 2001 r. Nr [...].
Sąd zważył, co następuje
Zgodnie z przepisem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art. 134 ustawy/.
Skarga jest uzasadniona.
Przede wszystkich należy zwrócić uwagę, że przedmiotem skargi była decyzja z dnia [...] 2001 r. Nr [...], co jednoznacznie wynika z uzasadnienia skargi i dołączonych do niej dokumentów, a nie decyzja z dnia [...] 2000 r. Nr [...] na treść, której powołał się Kierownik Urzędu w odpowiedzi na skargę.
Skarżący oparł swój wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich na przepisie art. l ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach. Zgodnie z tym przepisem, za działalność kombatancką uznaje się pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939-1945. W przepisie tym nie zdefiniowano zakresu przedmiotowego pojęcia "pełnienie służby", w związku z tym musi być ono oceniane na tle konkretnego stanu faktycznego. Treść zawartych w skardze zarzutów sprowadza się w istocie do zakwestionowania oceny dowodów dokonanej przez Kierownika Urzędu na podstawie art. 80 kpa. Swobodna ocena dowodów w rozumieniu tego przepisu musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł oceny. W myśl tych zasad ustalenia faktyczne muszą być dokonane w całokształcie materiału dowodowego, zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § l kpa), a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego dla wydania prawidłowej decyzji. Spełnienie tego warunku wymaga również przekonującego uzasadnienia decyzji z zachowaniem wymagań określonych w art. 107 § 3 kpa.
Zaskarżona decyzja nie odpowiada tym wymogom, ponieważ zawarta w niej ocena dowodów jest dowolna, gdyż ustalenia faktyczne są oparte na materiale dowodowym niekompletnym i nie w pełni rozpatrzonym. Kierownik Urzędu utrzymując w mocy swoja poprzednią decyzję wskazał, że ponowna analiza materiału dowodowego pozwoliła stwierdzić, że S. S. niósł pomoc organizacji NSZ oraz wykluczył możliwość wejścia przez w/wymienionego w skład i pełnienie służby w NSZ. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji poza tym ogólnikowym stwierdzeniem nie wskazuje, które dowody pozwoliły na wyciągnięcie takich wniosków tym bardziej, że z zeznań świadków oraz samego zainteresowanego wynika, że złożył on przysięgę w listopadzie 1943 r., przed kim ta przysięga została złożona, jaki otrzymał pseudonim oraz przydział.
Zwrócić też należy uwagę, że dokonana ocena dowodów jest bardzo lakoniczna, sprowadza się jedynie do stwierdzenia, że fakty podane przez E. M. /a nie jak wskazano w uzasadnieniu E. M./i wnioskodawcę są sprzeczne w stosunku do twierdzeń zawartych we wcześniejszych oświadczeniach, przy czym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w ogóle nie wskazano na czym te sprzeczności miałyby polegać. Tymczasem zarówno zeznania wnioskodawcy, jak i świadków złożone w toku postępowania przed wydaniem decyzji z dnia [...] 2000 r., jak i te zawarte w pismach złożonych w odpowiedzi na wystąpienie Kierownika Urzędu przed wydaniem zaskarżonej decyzji są wzajemnie zgodne w zasadniczych dla rozstrzygnięcia sprawy fragmentach, a pewne nieścisłości występują jedynie w zakresie dotyczącym przedmiotu działania wnioskodawcy w ramach NSZ: te złożone później w szerszym zakresie przedstawiają przebieg podejmowanych przez wnioskodawcę w ramach NSZ działań.
Należy jednak zwrócić uwagę, że pytania zawarte w wystąpieniu Kierownika były sformułowane bardzo precyzyjnie, w taki sposób, że obligowały do szerokiej, konkretnej, wypowiedzi, podczas gdy wcześniejsze zeznania złożone na typowym druku odnosiły się do "działalności zaliczanej do uprawnień kombatanckich", czyli pytanie było mało konkretne i precyzyjne, a i trudno przyjąć, by świadkom była znana kwestia, które rodzaje działań podjętych w ramach NSZ stanowiły o działalności zaliczanej do uprawnień kombatanckich.
Nadto wydanej decyzji nie może uzasadniać argument, że św. T. K. nie nadesłał odpowiedzi na skierowane do niego pismo z dnia [...] 2001r., gdyż Kierownik Urzędu nie zwrócił uwagi na to, że jakkolwiek pismo to powróciło z relacją "zwrot nie podjęto w terminie tj. doręczenie tego pisma miało charakter zastępczy/ art. /44 kpa/ to prawidłowość tego doręczenia budzi wątpliwości: nie wynika bowiem z żadnej adnotacji, dlaczego przesyłkę awizowano i gdzie pozostawiono awizo. /vide k. 33/ Zwrócić też należy uwagę, że przedmiotowe pismo przesłano świadkowi na adres jaki uzyskano w ewidencji, podczas gdy świadek sam wskazał adres zamieszkania w O. przy ul. [...], a zatem uzasadnionym było skierowanie przedmiotowego pisma na obydwa adresy. Wreszcie należy wskazać, że Kierownik Urzędu wbrew wymogom z art. 107 §3 kpa nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji w żaden sposób do opinii wyrażonej przez stowarzyszenie kombatanckie zawartej w piśmie na k. 19 akt sprawy.
Mając na uwadze przytoczone okoliczności orzeczono jak w sentencji wyroku na zasadzie art. 145 §1 pkt l c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ppsa, a o kosztach postępowania na zasadzie art.200 cyt. ustawy.