Uzasadnienie
W skardze z dnia 15 stycznia 2018 r. (data wpływu do organu) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 listopada 2017 r., znak: [...], w przedmiocie ustalenia opłaty za wyłączenie gruntu z produkcji rolnej skarżący S. Ł. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Przedmiotowa opłata, ustalona zaskarżoną decyzją, wynosi [...] gr.
W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku skarżący wskazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, jak również może spowodować trudne do odwrócenia skutki polegające na konieczności zamknięcia prowadzonej działalności, upłynnieniu posiadanych nieruchomości, ale przede wszystkim na konieczności zaprzestania, z uwagi na brak środków, rehabilitacji dwóch niepełnosprawnych synów skarżącego. Skarżący podał dalej, że kwota [...]zł. jest dla niego bardzo wysoka. Skarżący nie posiada żadnych oszczędności. Źródłem utrzymania skarżącego i jego rodziny jest działalność rolnicza prowadzona przez skarżącego i działalność gospodarcza prowadzona przez małżonkę skarżącego.
Skarżący prowadzi działalność rolniczą polegającą na uprawie i sprzedaży roślin ozdobnych i owocowych (szkółkarstwo) w M.. Dochód ze wspomnianego gospodarstwa rolnego, zgodnie z zaświadczeniem wydanym przez Wójta Gminy M., wynosi rocznie [...] zł. Małżonka skarżącego prowadzi działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży artykułów ogrodniczych i pochodnych oraz roślin. Działalność ta w 2015 roku przyniosła stratę w wysokości [...] zł. Małżonkowie posiadają aktualnie bardzo wiele obciążeń finansowych, zarówno inwestycyjnych, jak i niezbędnych do bieżącego funkcjonowania prowadzonych działalności (gospodarczej i rolniczej). Działalność skarżącego, jak i jego małżonki, jest działalnością sezonową, w okresie od stycznia do marca brak jest jakichkolwiek przychodów.
W związku z powyższym firma, jak i gospodarstwo rolne notorycznie boryka się z problemem braku płynności finansowej. Na jej podtrzymanie wykorzystywane są dostępne linie kredytowe. Aktualne zadłużenie skarżącego i jego małżonki jest następujące: 1) kredyt hipoteczny w [...]. zł na zakup mieszkania, data udzielenia kredytu styczeń 2005, okres spłaty do marca 2035, aktualnie miesięczne obciążenie ok. [...] zł.; kredyt zabezpieczony wpisem do hipoteki przedmiotowego mieszkania;
- 2) linia kredytowa w [...] zł w rachunku bieżącym firmy [...], prolongowana automatycznie po każdym roku, najbliższa data wymagalności 06-10-2018, aktualne saldo rachunku minus 90 tys. zł.; odsetki od tej linii to średnio ok. [...] zł miesięcznie;
- 3) kredyt w [...] na kwotę [...]zł udzielony w listopadzie 2015, aktualne zadłużenie [...] zł, miesięczna rata [...] zł, koniec spłaty listopad 2020;
- 4) kredyt w [...] na kwotę [...]tys. zł udzielony w grudniu 2013, aktualne zadłużenie [...] zł, miesięczna rata [...] zł, koniec spłaty listopad 2018;
- 5) leasing bloku foliowego firmy [...] na kwotę [...]tys. zł, udzielony w lutym 2014, wys. raty miesięcznej [...] zł netto, koniec spłaty (ostatnia rata), grudzień 2018, wykup w styczniu 2019 w wys. [...] zł netto (początkowo [...], aktualnie [...]);
- 6) linia kredytowa gosp. rolnego w [...]. zł w rach. bieżącym, udzielona w listopadzie 2013, data wymagalności listopad 2018, aktualne saldo rachunku minus [...]. zł.; kredyt zabezpieczony wpisem do hipoteki nieruchomości w M., na której prowadzona jest działalność, odsetki od tej linii to średnio ok. [...] zł miesięcznie. W związku z tym zadłużeniem skarżący wraz z małżonką miesięcznie muszą ponosić wydatki w wysokości ok. [...] zł. Ponadto, w ciągu najbliższych 13 miesięcy skarżący wraz z małżonką zmuszeni będą ponieść wydatek w wysokości [...] zł związany z koniecznością wykupu z leasingu bloku foliowego. W okresie tym skończą się również dwie linie kredytowe w wysokości [...] zł i [...] zł. Jeżeli linie te nie zostaną przez banki przedłużone, skarżący wraz z małżonką będą zmuszeni spłacić udzielone kredyty we wskazanych wysokościach.
Na poparcie powyższych twierdzeń co do sytuacji majątkowej i zadłużenia skarżący przedłożył: zaświadczenie Wójta Gminy M. z dnia 27 grudnia 2017 roku; [...] za rok 2015, PiT 36 za rok 2016; aneks nr [...] do umowy o linię kredytową; zaświadczenie [...] z dnia 27 grudnia 2017 r.; umowę o pożyczkę nr [...]; zaświadczenie [...] z dnia 27 grudnia 2017 r. znak [...]; umowę o pożyczkę nr [...]; zaświadczenie [...] z dnia 27 grudnia 2017, znak [...]; umowę o Mieszkaniowy Kredyt Hipoteczny nr [...]; zaświadczenie I. Ś. z dnia 8 stycznia 2018 r. o kredycie hipotecznym; umowę leasingu operacyjnego nr [...]) wraz z harmonogramem splat; umowę nr [...] kredytu w rachunku bieżącym w złotych zabezpieczoną hipoteką [...]; zaświadczenie [...] z dnia 9 stycznia 2018 r.; zaświadczenie o posiadanym rachunku firmy [...] J. P. wraz z wyciągiem z rachunku; zaświadczenie o posiadanym rachunku S. Ł..
Ponadto skarżący wskazał, że wraz z małżonką ma na utrzymaniu dwoje niepełnosprawnych synów. P. Ł. i P. Ł. cierpią na obustronny głęboki niedosłuch, zdiagnozowany w wieku 9 miesięcy u każdego z nich. Wada ta wiąże się z koniecznością ponoszenia znacznych nakładów finansowych – aparaty słuchowe, rehabilitacja. W sierpniu 2016 roku u każdego z synów wszczepiony został implant ślimakowy w Światowym Centrum Słuchu w K. k. N.. Wszczepienie implantu wiąże się z obowiązkiem prowadzenia bardzo rygorystycznej rehabilitacji przez okres dwóch lat od daty operacji, która obejmuje m.in. wizyty co 2-3 miesiące w Światowym Centrum Słuchu. Zarówno rehabilitacja, jak i wizyty wymagają znacznych nakładów finansowych (każda wizyta to koszt ok. [...] zł). Po zakończeniu programu dwuletniej rehabilitacji planowane jest wszczepienie do drugiego ucha każdego z synów kolejnego implantu ślimakowego, co również będzie wymagać znacznych nakładów finansowych, w tym na rehabilitację.
P. i P. Ł. aktualnie uczą się w IV klasie Technikum [...] Szkół Inżynieryjnych Środowiska i Melioracji (klasa maturalna, szkoła masowa). Po zakończeniu nauki w tej szkole, obaj planują kontynuować naukę na Uniwersytecie [...]. Aktualnie, z uwagi na naukę, jak i na niepełnosprawność, pozostają w całości na utrzymaniu rodziców. Stan ten będzie trwał najpewniej do zakończenia studiów, albowiem podczas studiów konieczne będzie kontynuowanie rehabilitacji wiążącej się z wszczepieniem drugiego implantu, co ograniczy możliwość podjęcia zatrudnienia. W związku z niepełnosprawnością nauka w szkole masowej jest dla synów skarżącego utrudniona. Wiąże się to z koniecznością korzystania z korepetycji (w tym z matematyki, j. polskiego), co generuje wydatek ok. [...] zł miesięcznie.
Na poparcie powyższych twierdzeń skarżący przedłożył: orzeczenie o stanie niepełnosprawności dot. P. Ł., orzeczenie o stanie niepełnosprawności dot. P. Ł.; informację o kwalifikacji do wszczepienia implantu słuchowego dot. P. Ł.; informację o kwalifikacji do wszczepienia implantu słuchowego dot. P. Ł.; kartę wypisu po wszczepieniu implantu ślimakowego dot. P. Ł.; kartę wypisu po wszczepieniu implantu ślimakowego dot. P. Ł.; zaświadczenie o objęciu stałą opieką Instytutu Fizjologii i Patologii Słuchu dot. P. Ł.; zaświadczenie o objęciu stałą opieką Instytutu Fizjologii i Patologii Słuchu dot. P. Ł.; orzeczenie nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego; orzeczenie nr [...] o potrzebie kształcenia specjalnego; zaświadczenie wydane przez Zespół Szkół Inżynierii Środowiska i Melioracji dot. P. Ł.; zaświadczenie wydane przez Zespół Szkół Inżynierii Środowiska i Melioracji dot. P. Ł.; informację Instytutu Fizjologii i Patologii Słuchu dot. P. Ł.; informację Instytutu Fizjologii i Patologii Słuchu dot. P. Ł..
Skarżący wyjaśnił dalej, że prowadzona działalność skarżącego i jego małżonki stanowi jedyne źródło utrzymania dla całej rodziny. Konieczność zapłaty kwoty wskazanej w zaskarżonej decyzji spowoduje, że małżonkowie stracą płynność finansową w skutek zajęcia rachunków bankowych. Dodatkowo obowiązek zapłaty tak znacznej kwoty wiązać się będzie z koniecznością sprzedaży nieruchomości wykorzystywanych do prowadzenia działalności rolniczej i gospodarczej. Okoliczność ta tym bardziej doprowadzi do całkowitego zaprzestania działalności skarżącego, jak i jego małżonki. W takim wypadku banki będą uprawnione do wypowiedzenia udzielonych pożyczek, jak i kredytów, co spotęguje problemy finansowe skarżącego i jego małżonki i wiązać się będzie z koniecznością sprzedaży również mieszkania stanowiącego ich miejsce zamieszkania. Zakończenie prowadzonej działalności spowoduje konieczność zwolnienia aktualnie zatrudnianych pracowników (5 osób).
Fakt zaprzestania prowadzenia działalności zaowocuje tym, że rodzina skarżącego nie będzie miała żadnych środków do życia, w tym środków na kontynuowanie prowadzonej aktualnie rehabilitacji synów skarżącego. Taka sytuacja może doprowadzić do zaprzepaszczenia pozytywnych rezultatów osiągniętych w związku z przeprowadzoną operacją i prowadzoną przez ok. 1,5 roku intensywną rehabilitacją. Ponadto, brak środków finansowych spowoduje niemożliwość przeprowadzenia kolejnych operacji wszczepienia implantu ślimakowego u każdego z synów, co zniweczy ich szansę na normalne funkcjonowanie w przyszłości. Przyszłe pozytywne dla skarżącego rozstrzygnięcie i ewentualny zwrot środków finansowych nie spowoduje, że skarżący będzie w stanie odwrócić niekorzystne dla niego skutki. Wątpliwa będzie możliwość odkupienia ponownie nieruchomości, a przede wszystkim wątpliwe będzie to, czy skarżący będzie w stanie nabyć podobne nieruchomości za tę samą kwotę, mając na uwadze ciągły wzrost wartości nieruchomości.
Ponowne uruchomienie działalności rolniczej skarżącego, znalezienie ponownie pracowników, odbudowanie reputacji wśród klientów, ponowne nawiązanie relacji handlowych zajmie bardzo dużo czasu i będzie wiązało się z bardzo dużym nakładem sił i środków. Dodatkowo, zwrócenie środków finansowych skarżącemu przez organ nie naprawi ewentualnej negatywnej sytuacji związanej ze zdrowiem synów skarżącego – ewentualne pozytywne rezultaty wszczepionych w 2016 roku implantów nie będą mogły zostać już przywrócone, albowiem niezbędna dwuletnia rehabilitacja zostanie przerwana.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy. Strona skarżąca, dążąc do wstrzymania wykonania decyzji, musi uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych (por. T. Woś, w: T. Woś, H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 556-557; postanowienie NSA z 14 maja 2014 r., I OZ 363/14, CBOSA).
Samo żądanie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub powołanie się przez wnioskodawcę na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia uczynienia zadość temu żądaniu. Innymi słowy, dokonywana przez sąd ocena wystąpienia w określonym przypadku przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku, która powinna być spójna i odnosząca się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. Zatem w celu wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenie skutków wnioskodawca ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne (por. postanowienie WSA w Łodzi z dnia 13 stycznia 2017 r., II SA/Łd 996/16, CBOSA). Wstrzymanie wykonania aktu zobowiązującego do wykonania obowiązku w postaci zapłaty określonej kwoty może być uzasadnione tylko takim uszczupleniem majątku zobowiązanego, które spowoduje zaistnienie niebezpieczeństwa, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skutki wykonania przez skarżącego nałożonego na niego obowiązku należy więc rozpatrywać oceniając z jednej strony wysokość przedmiotowej kwoty, a z drugiej strony możliwości finansowe zobowiązanego do jej poniesienia (por. tamże).
Przenosząc powyższe wywody na grunt niniejszej sprawy, należy zauważyć, że skarżący w sposób bardzo szczegółowy opisał i udokumentował swoją sytuację finansową. Zreferowane wyżej twierdzenia i dokumenty, w ocenie Sądu, pozwalają skonstatować, że wykonanie zaskarżonej decyzji implikowałoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody tudzież spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Kwota, której dotyczy zaskarżona decyzja, jest znaczna. Jej zapłata względnie wyegzekwowanie, w obliczu zadłużenia skarżącego i niedysponowania środkami finansowi, mogłoby mieć destrukcyjny wpływ na prowadzoną przezeń działalność szkółkarską, a w konsekwencji sytuację życiową. W razie konieczności sprzedaży składników majątku, w tym zajmowanego mieszkania, były to skutek trudny do odwrócenia.
W ocenie Sądu, na uwzględnienie zasługuje również, a właściwe przede wszystkim, ta część argumentacji skarżącego, która wskazuje na zagrożenie dla kontynuacji leczenia i rehabilitacji synów skarżącego i na możliwe zniweczenie dotychczasowych skutków tego leczenia i rehabilitacji.
Z tych względów, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.