Uzasadnienie
K. i Z. W. złożyli wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 2538/98.
Skarżący domagali się zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu z uwagi na fakt, iż są osobami w podeszłym wieku, schorowanymi, wydatkującymi znaczne kwoty na leczenie, i dojazdy do lekarzy. Skarżący podali, iż prowadzą wspólnie gospodarstwo domowe i utrzymują się ze świadczeń emerytalno - rentowych w łącznej wysokości 3.299,45 zł. Skarżący nie posiadają żadnego majątku nieruchomego, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Skarżący opisali również liczne schorzenia, na jakie cierpią, wskazując, iż Z. W. czeka operacja na przepuklinę, zaś na zakup nowych okularów dla niego wydali kwotę 1.200 zł, którą musieli pożyczyć.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie postanowieniem z dnia 11 marca 2011r. oddalił wniosek skarżących o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Skarżący wnieśli sprzeciw od postanowienia referendarza, ponownie podkreślając, że nie są w stanie opłacić kosztów sądowych, a na lekarstwa wydają 1.128 zł miesięcznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie "ppsa", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje:
- 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania;
- 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z treści przytoczonego przepisu jednoznacznie wynika, że to osoba ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych powinna wykazać, iż jej sytuacja majątkowa i rodzinna uzasadnia całkowite lub częściowe zwolnienie od kosztów. Wyjaśnić trzeba, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Natomiast przy ocenie możliwości płatniczych strony bierze się pod uwagę jej dochody oraz obciążenia finansowe budżetu rodzinnego.
Ponadto ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające, będzie uprawniony do uzyskania pomocy państwa.
Odnosząc powyższe do sytuacji materialnej i rodzinnej skarżących, Sąd uznał, że w ich przypadku nie zachodzą podstawy do przyznania prawa pomocy, zarówno w wymiarze całkowitym jak i częściowym. Z przedstawionych przez samych skarżących danych o ich sytuacji materialnej wynika, że uzyskują miesięczny dochód w wysokości przekraczającej 3.000 zł. Nie są więc to dochody, które uprawniałyby do stwierdzenia, że skarżący są osobami ubogimi oraz, że cały miesięczny dochód musi być przeznaczony na pokrycie bieżących kosztów utrzymania. Ponadto należy pamiętać, że skarga w przedmiotowej sprawie została wniesiona w kwietniu 2003r., a więc ponad osiem lat temu.
Zatem przez cały ten okres czasu skarżący mieli świadomość, że niniejsze postępowanie nie zostało zakończone oraz, że może powstać konieczność poniesienia kosztów tego postępowania. Trudno też przyjąć, iż przy podanej przez skarżących wysokości ich dochodów przez tak długi okres czasu, jaki upłynął od wniesienia skargi, nie byli w stanie poczynić żadnych oszczędności na poczet kosztów sądowych.
W związku z powyższym należało uznać, że skarżący nie wykazali, iż w stosunku do nich zachodzą przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w całości ani w części. Dlatego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 260, 243 § 1, 244 § 1, 245, 246 § 1 ppsa.