Uzasadnienie
Skarżąca S. Z. została wezwana przez Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarządzeniem z dnia 11.03.2016 r. do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od złożonej skargi na postanowienie nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 grudnia 2015 r., nr [...], znak: [...] w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi.
Wezwanie to zostało doręczone adresatowi w dniu 22 marca 2016 r.
Wpis został uiszczony na rachunek bankowy Sądu dopiero dnia 1 kwietnia 2016 r. (data obciążenia rachunku skarżącej – 31.03.2016 r.), a więc po terminie zakreślonym skarżącej przez Sąd.
Postanowieniem z dnia 14 kwietnia, sygn. akt II SA/Kr 279/16 z powyższych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie skargę odrzucił. Postanowienie to zostało doręczone skarżącej w dniu 25 kwietnia 2016r.
Skarżąca pismem z dnia 28.04.2016 r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi podając, że syn skarżącej odebrał wskazane wyżej pismo zobowiązujące do uiszczenia wpisu i przekazał Skarżącej dopiero w dniu 24.03.2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje
Stosownie do treści art. 86 i 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm., oznaczanej dalej p.p.s.a.) uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, dokonując jednocześnie czynności, dla której określony był termin, we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a uchybienie powoduje dla strony ujemne skutki w zakresie postępowania sądowego. W sytuacji, gdy którakolwiek z wymienionych wyżej przesłanek nie zostanie spełniona, zasadnym jest wydanie orzeczenia odmownego.
Powołane we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie pozwalają na przyjęcie braku winy skarżącej w przekroczeniu terminu do wniesienia skargi. Zarówno w nauce prawa, jak i orzecznictwie usprawiedliwione przyczyny uchybienia terminu do dokonania czynności są ograniczone do okoliczności, które nie tyle utrudniają, ale faktycznie uniemożliwiają dokonanie czynności nawet przy zachowaniu największej możliwej staranności takich jak: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony przy równoczesnej niemożliwości wyręczenia się inną osobą, mylne poinformowanie strony o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia. ("Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod red. T. Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005 str 333).
Zgodnie ze stanowiskiem NSA, zawartym w postanowieniu z dnia 26.11.2008r., sygn. akt II OZ 1231/08 – "Dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie, o którym wyżej mowa, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu. W przeciwnym razie strona powinna zadbać z wyprzedzeniem o swoją sprawę, np. zaangażować do jej prowadzenia pełnomocnika, lub chociażby posłańca dla dokonania prostej czynności o charakterze technicznym (uiszczenia wpisu)".
Przepisy nakazują uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wskazana przez skarżącą okoliczność, iż zarządzenie z dnia 11.03.2016 r. do uiszczenia wpisu sądowego zostało odebrane przez inną osobę tj. syna skarżącej, nie stanowi w istocie żadnej, niezależnej od niej przeszkody, która uniemożliwiła jej zachowanie terminu do uiszczenia należnej opłaty.
Fakt odbioru decyzji przez inną osobę w przypadku nieobecności adresata nie oznacza konieczności zapoznania się osoby odbierającej zastępczo korespondencji z jej treścią, a jedynie konieczność oddania pisma adresatowi. Skarżąca wiedziała, że toczy się postępowanie administracyjne z jej udziałem - zaskarżone skargą postępowanie zostało wydane na skutek rozpoznania odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, złożonego przez skarżącą. W tej sytuacji skarżąca mogła i powinna spodziewać się korespondencji związanej z toczącym się postępowaniem administracyjnym, a w przypadku wyjazdu poza miejsce zamieszkania powinna podjąć właściwe kroki umożliwiające jej wniesienie ewentualnych środków zaskarżenia w terminie.
Zgodnie z poglądami prezentowanymi w doktrynie jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku wiąże się z obowiązkiem strony dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W konsekwencji, o braku winy można mówić tylko w sytuacji, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku oraz należytej staranności (tak m.in. B. Adamiak w Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydawnictwo C.B. Beck Warszawa 2008, art. 58 Nb 4, wyrok NSA z dnia 20 maja 1998 r., sygn. akt I SA/Ka 1718/96, LEX nr 33415).
W ocenie Sądu orzekającego nic nie stało na przeszkodzie, aby skarżąca zapoznała się osobiście z treścią pisma z dnia 11.03.2016 r. i niezwłocznie zareagowała na zawarte w nim wezwanie lub przynajmniej zapytać się oddająca przesyłkę osobę, kiedy została ona doręczona – celem ustalenia daty początkowej zakreślonego terminu. Skarżąca nienależycie zadbała o własne interesy, co jest co najmniej niedbalstwem, a niedbalstwo jest postacią winy.
Wobec powyższego, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.