Uzasadnienie
Na podstawie uchwały Rady Gminy w Rabie Wyżnej z dnia 27 lutego 2001 r. Nr XXXII/218/2001 przystąpiono do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Raba Wyżną. Projekt tego planu został wyłożony do publicznego wglądu w dniach od 2 czerwca 2003 r. do 1 lipca 2003r.
W dniu [...] lipca 2003 r. zarzut do powyższego projektu wniósł J.W. zam. w [...]. Zaprotestował on przeciwko przeznaczeniu jego działek budowlanych nr [...] i [...] pod budowę drogi ekspresowej. Napisał on, że również budynek mieszkalny, stojący na jego nieruchomości nie wytrzyma drgań spowodowanych przebiegiem takiej drogi w sąsiedztwie.
Rada Gminy Raba Wyżną uchwałą z dnia 29 października 2003 r. Nr XIII/113/03 odrzuciła powyższy zarzut. W uzasadnieniu tej uchwały napisano, że działki nr [...] i [...] położone są w terenie przewidzianym według projektu planu pod przebieg projektowanej drogi krajowej, która była przewidywana od lat i której parametry były już dawno ustalone. Właściciele gruntów mieli świadomość tego, że określone działki były rezerwowane na cel budowy tej drogi. Teren, na którym leżą obie działki znajduje się w obrębie linii rozgraniczających projektowanej drogi ekspresowej, przewidzianej do realizacji na mocy rozporządzenia RM z dnia 12 sierpnia 2003 r. Zaznaczono, ze z chwilą podjęcia decyzji o realizacji tego odcinka drogi tereny te zostaną wykupione. Napisano dalej, że uwzględnienie zarzutu oznaczałoby zmianę polityki przestrzennej Gminy, określonej w obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Stan własności gruntów nie daje żadnej możliwości nie naruszenia własności prywatnej i dlatego zarzutu nie można było uwzględnić. Wskazano, że takie rozstrzygnięcie jest oparte o przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, a także o przepisy ustawy o drogach publicznych i przepisy wykonawcze do tej ustawy. Wskazano, że Rada Gminy nie działała w sposób dowolny, ale rozważyła wszystkie okoliczności przemawiające za i przeciw odrzuceniu wniesionego zarzutu.
W dniu [...] grudnia 2003 r. J.W. skierował na powyższą uchwałę skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zarzucił on brak szczegółowego zbadania jego zarzutu i odpowiedź nie na temat, gdyż jego zdaniem w dotychczasowym planie zagospodarowania przestrzennego obie działki są budowlane i droga ekspresowa przez nie przebiega. Nieprawda jest, że społeczeństwo było informowane o planowaniu drogi właśnie w tym miejscu. J.W. zauważył też, że studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy, jak i dokonywane uzgodnienia dotyczyły zupełnie innych kategorii dróg. Nowe kategorie ustaliło dopiero rozporządzenie RM z dnia 12 sierpnia 2003 r., wydane już po wyłożeniu projektu planu do publicznego wglądu.
W odpowiedzi na skargę Gmina Raba Wyżną wniosła o jej oddalenie, powtarzając swoją poprzednią argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Analizując uchwałę o odrzuceniu zarzutu wniesionego do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy najpierw zwrócić uwagę na pewne cechy charakterystyczne tego rodzaju uchwał i na specyfikę ich kontroli przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Po pierwsze proces planistyczny składa się z kilku etapów i na każdym z nich zainteresowanemu służą odmienne środki obrony przed tymi regulacjami planu, które godzą w jego uprawnienia lub w jego interesy prawne. W szczególności w pierwszym etapie przygotowania planu dochodzi do wyłożenia jego projektu do publicznego wglądu i do zgłaszania wobec tego projektu zarzutów i protestów. Organu gminy maja prawo ich przyjęcia lub odrzucenia, przy czym uchwała rady gminy w sprawie odrzucenia zarzutu powinna zawierać faktyczne i prawne uzasadnienie. Rada winna w tym uzasadnieniu przedstawić wyniki wniesionego zarzutu i wytłumaczyć przyjęte rozstrzygnięcie przedstawiając sytuację faktyczną wnoszącego zarzut (sytuacje jego nieruchomości), a także wyjaśniając przepisy prawne mające zastosowanie w sprawie, sposób ich interpretacji i ich związek z sytuacją adresata uchwały. Uchwała ta stanowi wyraz stanowiska organów Gminy, które wybrały je w ramach przysługującego im władztwa planistycznego i nie wywiera ona skutków prawnych w obrębie samego planu.
Uchwała ta podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego w specjalnym trybie (art.24 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym). Skarga ta nie może jeszcze dotyczyć samych rozwiązań planistycznych (mamy tu jeszcze do czynienia z projektem planu, a nie z gotowym planem), ale jej przedmiotem może być ewentualne naruszenie prawa dotyczące odpowiedzi udzielonej na wniesiony wcześniej zarzut. Następnie dopiero dochodzi do sporządzenia planu i uchwała o planie podlega osobnej skardze do sądu administracyjnego, wnoszonej w trybie przepisów art.101 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym.
Po drugie Wojewódzki Sąd Administracyjny jest upoważniony do kontroli zgodności z prawem zaskarżonych do niego aktów (art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r., Dz.U. nr 153, poz. 1269) i dlatego nie może kontrolować poglądów organów planistycznych, wyrażanych w odpowiedziach na zgłaszane zarzuty. Zgodnie z założeniami opisanymi wyżej Sąd nie może również na tym etapie badać legalności samego planu. Analizując uchwałę o odrzuceniu zarzutów Sąd bada natomiast, czy zawiera ona prawidłowe - faktyczne i prawne uzasadnienie, rozpatrujące sytuację faktyczną i prawną podmiotu wnoszącego zarzut i wskazujące na to, że organy planistyczne nie działają dowolnie.
Sąd bada również, czy uzasadnienie to operuje prawdziwymi faktami i czy prawidłowo łączy te fakty z obowiązującymi przepisami prawa, a wreszcie kontroluje sam sposób podjęcia uchwały i zachowanie przepisów określających tryb jej podejmowania.
W analizowanej tu sprawie, biorąc pod uwagę powyższe założenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa. W szczególności uchwała ta zawiera obszerne i wyczerpujące uzasadnienie, z którego wynika, że organy planistyczne wzięły pod uwagę okoliczności podniesione w zarzucie i zbadały indywidualną sytuację wnoszącego zarzut. Wytłumaczono od strony faktycznej i prawnej powody takiego a nie innego, projektowanego rozwiązania planistycznego, posługując się rzeczowymi argumentami. W szczególności wyjaśniono dokładnie zasady lokalizowania projektowanej drogi [...]. Nadto stan własności gruntów w rejonie projektowanej drogi nie daje żadnych możliwości na nienaruszenie własności prywatnej.
W opisanej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa i z tego powodu oddalił skargę na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270).