Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącej S. D. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego w K. z dnia 11 stycznia 2016 r.
We wniosku skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem G. D.. Ich wspólny miesięczny dochód wynosi 2.935 zł i stanowi go świadczenie rentowe skarżącej w wysokości 635 zł oraz wynagrodzenie za pracę syna w wysokości 2.300 zł.
Według oświadczenia w skład majątku skarżącej wchodzi dom o pow. 140 m2.
Na uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, iż obecnie utrzymuje się wyłącznie z renty w kwocie 635 zł. Miesięczne konieczne wydatki skarżącej to opłata za energię elektryczną – 250 zł, za wodę – 43 zł, co dwa miesiące opłata za wywóz śmieci – 90 zł oraz nieczystości – 210 zł. Miesięczne koszty wykupu lekarstw to 50 zł. Oprócz tego skarżąca opłaca internet i telewizję – 100 zł. Koszty ogrzewania domu (węgiel) - 300 zł miesięcznie.
Do wniosku skarżąca dołączyła kserokopię decyzji ZUS z dnia 2 marca 2015 r. w sprawie wysokości pobieranego świadczenia rentowego, kserokopię faktury VAT za wywóz nieczystości - 195 zł, kserokopię rachunków za gospodarowanie odpadami komunalnymi z grudnia 2015 r.- 90 zł i rachunek za wodę z 12 stycznia 2016 r.- 43,28 zł, odcinek opłat za energię elektryczną ze stycznia 2016 r. - 247,19 zł, odcinek opłat za [...]- 59,90 zł, internet - 49 zł oraz kserokopię aktu zgonu L. D..
Rozpoznając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 245 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu lub w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zatem wniosek skarżącej należy rozpatrywać w kontekście przesłanek zawartych w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Zgodnie z wyżej powołanym artykułem przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn, akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz.8). Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy rozpatruje się w dwóch aspektach – z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z uwzględnieniem jej możliwości finansowych (por. H. Knysiak – Molczyk, Prawo pomocy w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, PS 2003, nr 11-12, s.85).
Oceniając sytuację materialną i życiową wnioskodawcy bierze się pod uwagę również sposób w jaki wnioskodawca gospodarował swoim majątkiem do chwili złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Niewątpliwe i ta okoliczność wpływa, i kształtuje obecną sytuację materialną wnioskodawcy.
W przedmiotowej sprawie po dokonaniu analizy informacji wynikających z oświadczeń skarżącej jak i przekazanych przez nią dokumentów, referendarz sądowy uznał, iż nie zachodzą szczególne okoliczności, określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.. pozwalające na skuteczne ubieganie się o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Jak wynika z przedstawionych kserokopii rachunków i faktur miesięczne wydatki konieczne zamykają się kwotą 788,28 zł. Dodatkowa skarżąca ponosi opłaty, których nie można zaliczyć do konicznych – opłata za telewizję cyfrowa i internet w wysokości 110 zł. Biorąc pod uwagę zestawienie miesięcznych wydatków koniecznych (788,28 zł) w stosunku do uzyskiwanego wspólnego dochodu przez skarżącą i jej syna (2.935 zł) należy stwierdzić, iż pozostała do zagospodarowania kwota pozwala na uiszczenie wpisu od skargi, bez wywoływania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym rodziny.
Dodatkowo orzekający zwraca uwagę, iż skarżąca korzysta z pomocy kwalifikowanego pełnomocnika pomimo, iż w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji nie obowiązku udziału profesjonalnego pełnomocnika. Powierzenie sprawy pełnomocnikowi z wyboru wprawdzie nie jest okolicznością, która sama prze się zdecydować o zasadności bądź bezzasadności wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, okoliczność ta podlega jednak ocenie Sadu w całości sytuacji majątkowej strony skarżącej (orzeczenie SN z dnia 6 listopada 1953. sygn. akt I C 1427/53, OSN 1954/2/52).
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).