Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...].07.2007 r. (znak: [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu wniosku Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w K. oraz Biura [...] s.c. działających w imieniu "Wspólnoty Mieszkaniowej [...]" o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...].07.1996 r., (nr [...]) zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości objętej Kw [...] składającej się składającej się z działki Nr [...] o pow. 0.9662 ha na działki Nr Nr: [...] o pow. 0,0258 ha, [...] o pow. 0.3304 ha, [...] o pow. 0,3767 ha, [...] o pow. 0,2333 ha - działając na podstawie art. 28 k.p.a. w zw. z art. 157 § 3 k.p.a odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej opisanej decyzji.
W uzasadnieniu podniesiono, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji może skutecznie złożyć strona postępowania, w którym zapadła skarżona decyzja, lub jej następca prawny, jeżeli przedmiotem postępowania były prawa dziedziczne lub zbywalne. W orzecznictwie sądowym ukształtował się pogląd, iż w postępowaniu o zatwierdzenie podziału nieruchomości stronami są wyłącznie właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości podlegającej podziałowi, bo tylko w ich sferze prawnej decyzja o podziale wywiera określone skutki prawne polegające w szczególności na przyznaniu korzyści polegającej na tym, iż stają się właścicielami (użytkownikami wieczystymi) nieruchomości składającej się z większej liczby działek niż byli do momentu zatwierdzenia podziału. Decyzja zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości nie powoduje natomiast żadnych zmian w sferze prawa własności. W orzecznictwie sądowym konsekwentnie odmawia się statusu strony w postępowaniu o podział nieruchomości podmiotom, które swoje prawa do nieruchomości wywodzą zarówno z ograniczonych praw rzeczowych jak i praw obligacyjnych (por. wyrok NSA z 13.07.2000 r. sygn. akt II SA/GD 1024/99 Lex nr 44203, wyrok NSA z 7.02.2002 r. sygn. akt l SA 1710/00 Lex nr 82813, wyrok NSA z 24.09.2003 r. sygn. akt l SA 2515/01 Lex nr l59259).
W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż w dacie wydania decyzji zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...] o pow. 0,3304 ha i działki [...] o pow. 0,3767 właścicielem działek był Skarb Państwa we władaniu Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, a zatem te podmioty były stronami postępowania o zatwierdzenie projektu podziału tej działki, gdyż tylko one odniosły z decyzji korzyść. Decyzja zatwierdzająca projekt podziału w żaden sposób nie wpłynęła na sytuację prawną osób trzecich. A więc Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w K. oraz "Wspólnota Mieszkaniowa [...]" nie mogą być uznani za strony postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości a tym samym złożony wniosek o stwierdzenie nieważności nie może wywołać zamierzonego celu.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, na wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w K. oraz Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w K. reprezentowanej przez Biuro [...] s.c. z siedzibą w K., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] r. (znak: [...]) utrzymało w mocy decyzje z dnia [...].07.2007 r., podnosząc w uzasadnieniu, że stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] r., jest trafne. Kwestie podnoszone przez wnioskodawcę dotyczące faktycznej możliwości dojazdu do nieruchomości, tej oceny zmienić nie mogą bowiem jak to wyjaśniono w orzecznictwie sądów administracyjnych nawet w sytuacji, gdyby skarżący nabył służebność gruntową obciążającą dzieloną nieruchomość, także wówczas postępowanie podziałowe nie dotyczyłoby jego interesu prawnego, ponieważ - stosownie do art. 290 § 2 kc - w razie podziału nieruchomości obciążonej, służebność utrzymuje się w mocy na częściach utworzonych przez podział.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyła Wspólnota Mieszkaniowa [...] w K. reprezentowana przez Biuro [...] s.c. działające przez radcę prawnego C. K. i zarzucając naruszenie przepisów postępowania poprzez uchybienie art. 28 k.p.a. w zw. z art. 157 § 2k.p.a. wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2007 r., oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu skarżąca Wspólnoty podniosła, że:
- - rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji nie jest słuszne, gdyż nie uwzględnia instytucji następstwa prawnego, jaka zaistniała w niniejszej sprawie,
- - na mocy decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 1996 r., nr [...], nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], podzielona została na cztery nowe działki, w tym działkę nr [...]. W chwili wydania przedmiotowej decyzji nieruchomość ta stanowiła własność Skarbu Państwa zarządzaną przez Wojskowy Rejonowy Zarząd [...] w K., co słusznie z resztą ustalono w zaskarżonej decyzji,
- - pominięto fakt, iż po dokonaniu podziału, wydzielone działki zostały zbyte przez Skarb Państwa i stały się przedmiotem współwłasności właścicieli lokali znajdujących się w budynkach wzniesionych na tych działkach, w tym m.in. właścicieli lokali w budynku przy ul. [...],
- - trudno zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, iż interesu prawnego w stwierdzeniu nieważności decyzji nie mają podmioty, które są właścicielami nieruchomości powstałych na skutek wydania tej decyzji,
- - postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej stanowi nowa sprawę, odrębną od postępowania w przedmiocie danej decyzji. W tym też kontekście należy oceniać legitymacje do zainicjowania postępowania o stwierdzenie nieważności, czego zdaje się nie zauważać Samorządowe Kolegium Odwoławcze,
- - z analizy orzecznictwa sądów administracyjnych można wywnioskować, że skarżącej Wspólnocie można przypisać atrybut strony.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
W pierwszym rzędzie obowiązkiem Sądu jest ustalenie, czy osoba składająca skargę legitymowana jest do działania w imieniu podmiotu który chce reprezentować. Stroną skarżącą ma być Wspólnota Mieszkaniowa reprezentowana przez Biuro [...] s.c. M. D., W. S.", działające przez pełnomocnika radcę prawnego C. K.". Z treści skargi wynika, że zdaniem autora skargi - stroną skarżącą ma być "Wspólnota Mieszkaniowej [...]" która jest reprezentowana przez Biuro [...] s.c., które to z kolei Biuro działa przez radcę prawnego C. K. Z uwagi na wątpliwość tak określonej reprezentacji zarządzeniem z dnia [...].01.2008 r., wezwał Sąd -pełnomocnika Biura radcę prawnego C. K. - do złożenia dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej.
W odpowiedzi radca prawny C. K. przy piśmie z dnia 7.02.2008 r., przekazał:
- 1. protokół zebrania Wspólnoty z dnia [...].04.2004 r., na którym dokonano wyboru 4 członków "Rady Wspólnoty",
- 2. uchwałę nr [...] z [...].11.2006 r., mocą której zarząd nieruchomością powierzono "[...] Sc. M. D., W. S.,
- 3. umowę zarządzania nieruchomością z 1.01.2007 r.
Na rozprawie w dniu 26.03.2008 r., Sąd wezwał stającego radcę prawnego o wskazanie który zapis umowy z dnia [...].01.2007 r., upoważnia wspólników spółki cywilnej M. D. i W. S. do wystąpienia ze skargą. Pełnomocnik wspólników oświadczył, że w umowie nie ma zapisu upoważniającego go do wystąpienia wprost ze skargą ale jego zdaniem wspólnicy spółki cywilnej M. D. i W. S. z taka skargą mogą wystąpić na podstawie § 1 umowy z dnia [...].01.2007 r.
W tej sytuacji analizie należało poddać treść umowy z dnia [...].01.2007 r., dotyczącą zarządzania nieruchomością. Rzeczywiście § 1 umowy stanowi, że zleceniodawca czyli Wspólnota Mieszkaniowa powierza zleceniobiorcy zarząd i administrowanie nieruchomością położoną w K. przy ul. [...] tj. budynkiem mieszkalnym i działkami oznaczonymi w ewidencji jako dz.ewid [...] i [...]. Bez analizy całej treści umowy nie można wyprowadzić uprawnienia wspólników spółki cywilnej do prawa reprezentowania wspólników m.in. w takiej sprawie jak niniejsza. Otóż o zakresie uprawnień wspólników spółki cywilnej decyduje treść zapisów umowy zawarta w § 8 i 9. Zgodnie z § 9 umowy wspólnicy jako zleceniobiorcy upoważnieni są do:
1/ dochodzenia na koszt Wspólnoty od poszczególnych właścicieli lokali na drodze postępowania sądowego należnej części kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej oraz zaliczek przeznaczonych na pokrycie kosztów dostawy mediów i usług komunalnych, a także do dochodzenia ewentualnych przychodów i pożytków należnych Wspólnocie na podstawie zawartych umów, 2/ zawierania umów o dostawę do nieruchomości wspólnej energii elektrycznej i gazu, ciepłej i zimnej wody oraz umów na odprowadzanie ścieków, wywóz odpadów komunalnych, utrzymaniem czystości a także na świadczenie innych specjalistycznych usług związanych z funkcjonowaniem nieruchomości w stanie nie pogorszonym oraz funkcjonowaniem urządzeń technicznych nieruchomości wspólnej w oparciu o odrębne przepisy.
W żaden sposób z powyższych zapisów nie można wyprowadzić uprawnienia wspólników do reprezentowania Wspólnoty przed sądem administracyjnym.
Ale co najważniejsze, należy zwrócić uwagę, że przepisy ustawy z dnia 30.08.2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 z późn.zm. zwaną dalej w skrócie p.o.p.s.a), różnią się w materii pełnomocnictwa od przepisów kodeksu postępowania cywilnego. Otóż zgodnie z art. 35 § 1 p.o.p.s.a., pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Wspólnicy spółki cywilnej nie odpowiadają, żadnemu z wyżej wskazanych kryteriów i nie mogą być pełnomocnikami Wspólnoty.
W tym stanie rzeczy, skoro radca prawny nie wykazał swego umocowania do wniesienia skargi, to znaczy nie uzupełnił skargi zgodnie z treścią zarządzenie z dnia [...].01.2008 r. na podstawie art. 58 § 1 pkt. 3 w związku z art. 57 § 1 i 46 § 3 p.o.p.s.a należało orzec jak w sentencji.