Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 3 października 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 778/16 oddalił skargę K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 marca 2016r. znak: [...] w przedmiocie odmowy umożliwienia przeglądania akt sprawy.
W dniu 15 listopada 2016 r. (data prezentaty) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 3 października 2016 r.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, bowiem nie wiedziała o istnieniu przedmiotowego wyroku. Jednocześnie podała, że o wydanym w jej sprawie wyroku dowiedziała się od brata w dniu 7 listopada 2016r., który w jej imieniu odebrał wyrok z dnia 3 października 2016r. wraz z pouczeniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 86 i art. 87 P.p.s.a. uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, dokonując jednocześnie czynności, dla której określony był termin, we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a uchybienie powoduje dla strony ujemne skutki w zakresie postępowania sądowego.
Wyjaśnić należy, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy oraz przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2008 r. sygn. akt. II OZ 712/08). Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny - wymagający od strony staranności (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2000 r. l CKN 1261/99, publ.
Biuletyn SN 2000/5/12). Innymi słowy, przywrócenia terminu może domagać się strona, która przyznaje, że nie dokonała czynności w terminie i jest w stanie uprawdopodobnić, iż stało się tak bez jej winy ze względu na wystąpienie okoliczności od niej niezależnych, którym pomimo dołożenia należytej staranności nie była w stanie przeciwdziałać. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 2010 r., sygn. akt II OZ 849/10, [w:] CBOSA). Aby uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek o przywrócenie terminu, strona powinna uwiarygodnić swoją staranność przy prowadzeniu własnych spraw, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu była od niej niezależna. Chodzi więc o wskazanie takich okoliczności, których wystąpienie nie leżało po stronie skarżącego, a uniemożliwiło mu dopełnienie czynności procesowej w terminie.
W realiach niniejszej sprawy nie można przyjąć, że okoliczności przedstawione przez skarżącą uprawdopodabniają brak jej winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Jak wynika z akt sprawy, w dniu 3 października 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wydał wyrok w sprawie ze skargi K. K. w trybie uproszczony tj. na posiedzeniu niejawnym. Postępowanie uproszczone stanowi szczególną formę postępowania sądowoadministracyjnego, w którym nie znajdują zastosowania dwie istotne zasady tego postępowania, a mianowicie: zasada jawności (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) i zasada, iż sąd orzekający rozpoznaje sprawy na rozprawie.
Rozpoznanie skargi co do jej istoty w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nie zmienia formy rozstrzygnięcia. Zarówno w przypadku uwzględnienia skargi, jak i w przypadku jej oddalenia następuje ono w formie wyroku (art. 132 p.p.s.a.). Odpis sentencji wyroku doręcza się stronom (art. 139 § 4 p.p.s.a.). Wyrok wydany na posiedzeniu niejawnym podlega niezwłocznie publicznemu udostępnieniu w sekretariacie sądu przez okres 14 dni (art. 139 § 5 p.p.s.a. dodany nowelą kwietniową z 2015r.).
W dniu 7 października 2016r. ekspediowano do K. K. wyrok z dnia 3 października 2016r. wraz z pouczeniem m.in. o terminie i sposobie złożenia wniosku o jego uzasadnienie. Adresowaną do niej korespondencję odebrał dorosły domownik jej brat – Ł. K. Zgodnie z art.72 § 1 p.p.s.a. jeśli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi. Takie doręczenie jest skuteczne i wywołuje dla strony skutki prawne. W tym miejscu zauważyć należy, że zgodnie z stanowiskiem judykatury domownikiem upoważnionym do odbioru korespondencji jest każda dorosła osoba mieszkająca w tym samym co adresat domu lub mieszkaniu, która pozostaje z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, lub krewny czy powinowaty zamieszkujący razem z adresatem, nawet jeśli prowadzi odrębne gospodarstwo domowe, zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2011 r. II FZ 623/11). D
Z tych przyczyn uznać należy, że nieprzekazanie skarżącej przez brata informacji o odebranej korespondencji z Sądu nie jest wystarczającym argumentem dla usprawiedliwienia zaniedbania terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, zwłaszcza że wyrok z dnia 3 października 2016r. wraz z stosownym pouczeniem o sposobie i terminie złożenia wniosku o uzasadnienie został odebrany przez osobę upoważnioną (dorosłego domownika). Ponadto skarżąca mając wiedzę o toczącej się z jej inicjatywy sprawie w sądzie, powinna wykazać szczególną czujność w kwestii odbioru korespondencji sądowej.
Z tych względów, Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak na wstępie