Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Z. P. o ustanowienie radcy prawnego, uzupełniony pismem z dnia 24 października 2018 r., w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 kwietnia 2018 r.
We wniosku skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem – M. P.. Ich wspólny miesięczny dochód wynosi [...] zł i stanowi go świadczenie emerytalne skarżącej w wysokości [...] zł oraz świadczenie emerytalne męża w wysokości [...] zł.
W skład majątku skarżącej wchodzi współwłasność mieszkania o pow. 54 m2 oraz działka o pow. 10 a.
Skarżąca przedstawiła też wysokość zobowiązań i stałych wydatków miesięcznych: czynsz - [...] zł, lekarstwa - [...] zł, rehabilitacja - [...] zł. Na uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, iż nie jest w stanie w chwili obecnie ustanowić pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny
W opinii referendarza informacje przekazane przez skarżącą we wnioskach o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające do oceny jej rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, w związku z czym, działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 15 października 2018 r., skarżąca została wezwana do jego uzupełnienia.
Do pisma 24 października 2018 r., uzupełniającego wniosek skarżąca dołączyła kserokopie dokumentów, w tym wyciągi z konta bankowego, trzy faktury za zakup lekarstw z kwietnia, czerwca i września 2018 r., karty informacyjne ze szpitali, odcinki świadczenia emerytalnego pobieranego przez męża skarżącej za okres od sierpnia do października 2018 r. Rozpoznając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 245 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu lub w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Zatem wniosek skarżących należy rozpatrywać w kontekście przesłanek zawartych w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Zgodnie z wyżej powołanym artykułem przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn, akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz.8). Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy rozpatruje się w dwóch aspektach – z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z uwzględnieniem jej możliwości finansowych (por. H. Knysiak – Molczyk, Prawo pomocy w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, PS 2003, nr 11-12, s.85).
W przedmiotowej sprawie po dokonaniu analizy informacji wynikających z oświadczeń skarżącej jak i przekazanych przez nią dokumentów, referendarz sądowy uznał, iż zachodzą szczególne okoliczności, określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., pozwalające na skuteczne ubieganie się o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z analizy przedstawionych we wniosku informacji oraz dokumentów wynika, iż miesięczny dochód, z którego utrzymują się skarżąca i jej mąż wynosi [...] zł. Składa się na niego świadczenie emerytalne skarżącej, świadczenie emerytalne jej męża. Łączna kwota przedstawionych miesięcznych wydatków koniecznych to [...] zł. Ponadto skarżąca deklaruje wydatki na rehabilitację oraz zakup lekarstw łącznie [...] zł miesięcznie. Jak wynika z przedstawionych zaświadczeń, mąż skarżącej poddany został realloplastyce stawu biodrowego, cierpi też na inne poważne schorzenia, które generując wydatki na leczenie. Skarżąca nie ujmuje w wydatkach kosztów zakupu żywności, środków higieny czy innych koniecznych, które z pewnością również ponosi.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).