Uzasadnienie
postanowienia z dnia 26 listopada 2007 r.
Skarżący B.C. wniósł w jednym piśmie skargę na dwie, wydane tego samego dnia, decyzje SKO w K. - obie dotyczące ustalenia warunków zabudowy dla określonej inwestycji.
Zawarte w jednym piśmie skargi zostały zarejestrowane odrębnie: w sprawie niniejszej, do sygnatury II SA/Kr 937/07 zarejestrowano skargę na decyzję nr.......... Skarga na decyzję nr.........zarejestrowana jest do sygnatury II SA/Kr 932/07.
W tej drugiej z wymienionych spraw B.C. w dniu..... września 2001 r. złożył sporządzony na formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i co do tego wniosku zapadło w tej sprawie rozstrzygnięcie: postanowieniem referendarza z dnia 28 września 2007 r. skarżący został zwolniony od wpisu sądowego, a dalej idący jego wniosek został oddalony.
W tym samym dniu identycznej treści postanowienie wydane zostało w sprawie niniejszej. Postanowienie to doręczono skarżącemu w dniu 17 października 2007 r. Wcześniej, bo w dniu.... października 2007 r. skarżący złożył do tej sprawy wypełniony formularz wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Podał w nim, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swą żoną, a ich łączny miesięczny dochód, na który składają się tylko świadczenia emerytalno – rentowe wynosi 1357 zł. Podał, że wynajmuje mieszkanie w bardzo niskim standardzie /bez łazienki, z piecami węglowymi/, ponosi znaczne wydatki na leczenie. Wyjaśnił, że posiada działkę rolną o powierzchni 33 a, której jednak nie uprawia ze względu na zanieczyszczenia terenu w okolicy elektrowni w........, posiada też inną nieruchomość o powierzchni 2,2 a, na której zagospodarowania nie ma środków.
W związku z doręczonymi postanowieniami o zwolnieniu "od wpisu sądowego" skarżący złożył w dniu..... października 2007 r. pismo kierowane - tak jak i poprzednie jego pisma – do obu spraw jednocześnie. W piśmie tym wyraził wątpliwość, czy będzie w stanie ponieść te koszty, w zakresie których nie uzyskał zwolnienia, skoro w rzeczywistości nie wie o jakie kwoty może chodzić. Stwierdził, że brak tych podstawowych informacji uniemożliwia mu podjęcie dalszych decyzji.
W opisanej sytuacji Sąd uznał, że pismo to w swej istocie stanowi sprzeciw. Nie ulega wątpliwości, że zaprezentowane przez skarżącego pretensje dotyczą postanowienia referendarza, a to w świetle przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /w skrócie – ppsa/ jest wystarczające do takiego zakwalifikowania pisma.
Stosownie do art. 259 i art. 260 ppsa od postanowienia wydanego przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do wojewódzkiego sądu administracyjnego; w wypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie takie traci moc i sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Należy zatem w pierwszej kolejności wskazać, iż ponoszenie kosztów sądowych przez stronę jest zasadą, albowiem koszty te są rodzajem daniny publicznej. Zasadą wynikającą z art. 84 Konstytucji jest powszechność i równość ponoszenia danin publicznych. Zwolnienie od ich ponoszenia strony oznacza przerzucenie ciężaru na budżet państwa, a w efekcie - na współobywateli, stąd powinno stanowić wyjątek.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału wynika, że skarżący rzeczywiście znajduje się w złej sytuacji materialnej. Sytuacja ta w ocenie Sądu nie pozwalała i nie pozwala na poniesienie wpisów bez istotnego uszczerbku dla utrzymania. Uwzględnić przy tym należy, że wpis od skargi na decyzję z zakresu zagospodarowania przestrzennego wynosi 500 zł. W tej samej wysokości pobierany jest wpis od ewentualnej skargi kasacyjnej. Wpis zaś od każdego zażalenia wynosi 100 zł. W zakresie więc obejmującym te wpisy należało udzielić skarżącemu pomocy. Zwolnienie nie obejmuje natomiast ewentualnych opłat kancelaryjnych, obejmujących np. opłaty od wydawanych kserokopii /2 zł za stronę/, nadanie klauzuli prawomocności /10 zł/, od wniosku o uzasadnienie wyroku /100 zł./, a uregulowanych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. /Dz. U. 221, poz. 2192/. Te bowiem mogą być zdaniem Sądu przez skarżącego poniesione.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.