Uzasadnienie
II SA/ Kr 967/17
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek E. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia 1 czerwca 2017 r.
We wniosku tym skarżący oświadczył, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód z tytułu pobieranego świadczenia emerytalnego wynosi 1.095 zł.
Skarżący nie jest właścicielem ani współwłaścicielem żadnych nieruchomości ani rzeczy ruchomych o wartości powyżej 5.000 zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi w wysokości 500 zł.
Skarżący wymienił zobowiązania i stałe wydatki miesięczne: opłata za mieszkania -250 zł, media - [...] zł, telefon - [...] zł, środki czystości - [...] zł wyżywienia - [...] zł.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,(Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W sprawie objętej zaskarżaną decyzją skarżący składał już wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Po jego rozpoznaniu Referendarz sądowy w dniu 11 września 2017 r. wydał postanowienie,w którym zwolnił skarżącego od kosztów sądowych. Zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych z dnia 11 września 2017 r. nie zostało cofnięte ani też nie wygasło. Obejmuje wszystkie etapy postępowania sądowego. Jest ono skuteczne od momentu złożenia wniosku, aż do zakończenia postępowania. Ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów należało więc uznać za bezprzedmiotowy i w tym zakresie postępowanie należało umorzyć.
W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną (do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.).
W ocenie orzekającego sytuacja majątkowa skarżącego- utrzymywanie się z bardzo niskiego świadczenia emerytalnego, samodzielne ponoszenie wszelkich opłat oraz kosztów związanych z codziennym utrzymaniem - uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku ustanowieniu adwokata z urzędu.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 249 a, art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z poź, zm).