Uzasadnienie
Sygn. akt II SA/Kr [...]
W skardze wniesionej w niniejszej sprawie zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wyburzeniem istniejącego budynku, jak i wydatkowaniem "znacznych środków" z gminnego budżetu. Skarżąca zaznaczyła, że organ nadzoru budowlanego skierował już sprawę do egzekucji. W ocenie skarżącej, obawy Inspektor Nadzoru Budowlanego - sygnalizowane w postanowieniu o odmowie wstrzymania decyzji - że zachodzi niebezpieczeństwo zawalenia się budowli są nie na miejscu, albowiem organ przez ponad rok zwlekał z wydaniem decyzji, nie przejmując się losem ludzi, czy stanem budynków.
Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz.1302- zwanej dalej P.p.s.a.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004r., sygn. akt GZ 138/04 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępnej pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl, zwanej dalej jako "CBOSA"), "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego. Wykonanie takiej decyzji ze swej istoty rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 lutego 2012 r, sygn. II OSK 385/12 ewentualna szkoda poniesiona wskutek rozbiórki obiektu wiąże się przede wszystkim z utratą nakładów finansowych poniesionych na jego realizację, a także z poniesieniem nakładów finansowych w celu wykonania nałożonego obowiązku. W tym kontekście na szczególną uwagę zasługuje również fakt, że głównym zarzutem skargi jest wadliwe określenie podmiotu zobowiązanego do wykonania rozbiórki. Z razie uchylenia zaskarżonej decyzji, odzyskanie wydatkowanych środków z gminnego budżetu nastręczałoby poważne trudności. Rozbiórka obiektu przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd może więc sprawić, że w razie ewentualnego uwzględnienia skargi, udzielona właścicielowi obiektu ochrona sądowa okaże się iluzoryczna.
Z powyższych względów Sąd uznał za zasadne przyznanie stronie skarżącej tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.