Uzasadnienie
W dniu 23 czerwca 2009 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik A.P. – adwokat J.P. wniósł o przyznanie wynagrodzenia według norm przepisanych za sporządzenie opinii prawnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2009 r. referendarz sądowy odmówił adwokatowi J.P. przyznania wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, podnosząc, iż pełnomocnik nie złożył oświadczenia, o którym mowa w § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.). Nadto pełnomocnik skarżącej nie wykazał, że opinia o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej została doręczona mocodawczyni.
W terminie prawem przewidzianym adwokat J.P. wniósł sprzeciw od tego postanowienia, podnosząc, że użyty w § 20 w/w rozporządzenia zwrot "powinien" należy interpretować zgodnie z językiem potocznym. Słowo to oznacza bowiem "może" ale nie "musi". Brak w treści opinii oświadczenia o tym, że opłaty nie zostały opłacone w całości lub w części nie powinien w świetle całości regulacji instytucji pomocy prawnej, jak i przy zastosowaniu wykładni językowej skutkować odmową przyznania wynagrodzenia za sporządzenie opinii. Zasadna jest jedynie koniczność złożenia wniosku o przyznanie, bądź też nie, tego wynagrodzenia. Dodatkowo adwokat podniósł, iż pomoc prawna została rzeczywiście udzielona, czego dowodem jest kopia oświadczenia skarżącej z dnia 22 czerwca 2009 r.
Konstatując, pełnomocnik wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy i przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, oświadczając iż opłaty nie zostały zapłacone w całości, ani w części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
Według art. 250 wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W rozumieniu § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
Zdaniem Sądu brzmienie § 20 rozporządzenie jest jasne i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Użyte wyrażenie "powinien zawierać" oznacza, że oświadczenie, o którym mowa w tym przepisie jest obligatoryjnym składnikiem wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Oświadczenie to nie jest elementem formalnym wniosku, tylko stanowi zasadniczy składnik uzasadnienia tego wniosku (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. B. Dauter, B.Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, 3 wydanie, W-wa 2009, s. 704).
W orzecznictwie sądów administracyjnych, które zresztą skład orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podziela przyjmuje się, że brak oświadczenia pełnomocnika, o jakim mowa w § 20 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia. Nie stosuje się do niego trybu uzupełnienia jego braków, opisanego w art. 49 (por. NSA z dnia 21 czerwca 2006 r. sygn. akt II FSK 862/05 Lex nr 242945).
Podobne stanowisko przedstawił także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 26 października 2005 r. sygn. akt III SA/Gd 373/04 (LEX nr 235283) podnosząc, że wniosek adwokata lub radcy prawnego, ustanowionego dla strony zwolnionej od kosztów sądowych w całości lub w części, o zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nie zawierający oświadczenia, że żądane koszty nie zostały zapłacone w całości lub w części, podlega oddaleniu, jako nieuzasadniony.
W rozpoznawanej sprawie okolicznością niesporną jest, iż ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącej, składając wniosek o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, nie złożył oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
W tym stanie rzeczy Sąd nie mógł uwzględnić rzeczonego wniosku i zobligowany był orzec o jego oddaleniu.
O powyższym Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 250 i 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. § 20 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
B.C.
B.C.