Uzasadnienie
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]) stwierdził niedopuszczalność odwołania A. L. od pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...], Nr [...].
Z dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, że w piśmie z dnia 16 i 29 sierpnia 2006 roku A. L. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z wnioskiem o udostępnienie mu do wglądu akt administracyjnych w sprawie budowy stacji paliw w miejscowości W.. Do wniosku dołączył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2005 roku potwierdzający fakt, iż przysługuje mu przymiot strony w postępowaniu w przedmiocie budowy stacji paliw na działce znajdującej się w sąsiedztwie jego terenów.
Pismem z dnia 24 sierpnia 2006 roku organ nadzoru budowlanego szczebla powiatowego wezwał A. L. do uiszczenia opłaty skarbowej od podania i złożenia kserokopii prawomocnej decyzji Wojewody [...] wydanej po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 listopada 2005 roku.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. poinformował A. L. o tym, że z uwagi na to, że nie złożył on decyzji Wojewody [...], wydanej po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 listopada 2005 roku, jego pisma z dnia 16 i 29 sierpnia 2006 roku pozostaną bez rozpatrzenia. Pismo to zostało doręczone skarżącemu w dniu 8 września 2006 roku.
W piśmie zatytułowanym "odwołanie" skierowanym do organu w dniu 15 września 2006 roku A. L. wyjaśnił, że w dniu 11 listopada 2005 roku zapadł wyrok, z którego wynika, że przysługuje mu przymiot strony w postępowaniu w przedmiocie budowy stacji paliw w sąsiedztwie jego działki. W tej sytuacji odmowa udostępnienia mu określonych dokumentów stanowi łamanie przysługujących mu praw strony. Wysuwanie przez organ dodatkowych żądań w postaci konieczności złożenia dodatkowych decyzji jest działaniem bezprawnym, które ma na celu uniemożliwienie mu zapoznania się ze sprawą.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania. Zdaniem organu, pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia 5 września 2006 roku nie jest decyzją administracyjną, ale czynnością materialno – techniczną, od której nie przysługują środki odwoławcze. Wobec tego organ, na podstawie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdził niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. L. wniósł o uchylenie postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., zasądzenie kosztów postępowania oraz umożliwienie mu przeglądania akt związanych z budową stacji paliw w W.. Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucił on naruszenie art. 73 § 1, 74 § 2 oraz art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu opisał dotychczasowy przebieg postępowania i wyjaśnił, że żądanie ze strony Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. dostarczenia określonych decyzji jest działaniem bezprawnym.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu kontestowanego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W stanie faktycznym sprawy, organ I instancji pismem z dnia 5 września 2006 roku pozostawił wniosek A. L. o udostępnienie akt sprawy, bez rozpoznania. Powodem była okoliczność, że skarżący nie złożył decyzji Wojewody [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. stanął na stanowisku, że pismo z dnia 5 września 2006 roku nie jest rozstrzygnięciem w sprawie, ale czynnością materialno – techniczną.
Skład orzekający w przedmiotowej sprawie nie zgadza się z takim poglądem. Zdaniem Sądu, pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia 5 września 2006 roku stanowi postanowienie wydane w trybie art. 73 i 74 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z tezą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lipca 1981 roku (sygn. akt: SA 1163/81, OSP 1982/9/169), pisma zawierające rozstrzygnięcia w sprawie załatwianej w drodze decyzji są decyzjami, pomimo nieposiadania w pełni formy przewidzianej w art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, jeśli tylko zawierają minimum elementów niezbędnych dla zakwalifikowania ich jako decyzji. Do takich elementów należy zaliczyć: oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji. Przepisy dotyczące decyzji stosuje się odpowiednio do postanowień (art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego). Skład orzekający w pełni podziela zacytowany pogląd.
Pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 września 2006 roku bez wątpienia zawiera oznaczenie organu administracji, jak i adresata, rozstrzygnięcie (pozostawia wniosek o udostępnienie dokumentów bez rozpoznania) oraz podpis osoby reprezentującej organ. Owszem, organ w treści pisma napisał o pozostawieniu wniosku A. L. bez rozpoznania, jednakże oceniając to sformułowanie w kontekście treści wniosku skarżącego Sąd uznał, że odmówiono mu dostępu do akt administracyjnych w trybie art. 73 i 74 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Przepis art. 73 Kodeksu postępowania administracyjnego stanowi, że w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Przepisu tego nie stosuje się do akt sprawy, objętych ochroną tajemnicy państwowej, a także do innych akt, które organ administracji publicznej wyłączy ze względu na ważny interes państwowy. Odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek i odpisów, uwierzytelnienia takich odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (art. 74 § 2 KPA).
W terminie otwartym do wniesienia zażalenia, mimo braku pouczenia w treści pisma, A. L. złożył do organu II instancji pismo zatytułowane "odwołanie". Mimo błędnej nazwy pismo to należało potraktować jako zażalenie na postanowienie wydane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. zawarte w piśmie z dnia 5 września 2006 roku. W tej sytuacji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. nie miał podstaw do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, z powodu, że pismo nie stanowi decyzji.
Działanie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. polegające na stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania A. L. stanowiło naruszenie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego, jak i zasad ogólnych postępowania administracyjnego, a w szczególności zasady praworządności (art. 7 KPA), pogłębiania zaufania (art. 8 KPA) oraz udziału strony w postępowaniu (art. 10 KPA).
Na obecnym etapie postępowania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. zobowiązany będzie rozpoznać zażalenie A. L. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. zawarte w piśmie z dnia 5 września 2006 roku. Rozpatrując sprawę organ powinien mieć na względzie treść art. 73 Kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności wskazanie, że organ administracji ma obowiązek, w każdym stadium postępowania, umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Udostępnienie akt sprawy nie jest obwarowane dodatkowymi wymogami w postaci konieczności złożenia szczególnych dokumentów. Jedynym warunkiem do zastosowania tego przepisu jest stwierdzenie, że osobie, która występuje z wnioskiem o udostępnienie akt przysługuje przymiot strony. Posiadanie przez A. L. przymiotu strony jest potwierdzone przynajmniej dwoma wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 listopada 2005 roku – sygn. akt: II SA/Łd 873/05 oraz z dnia 6 marca 2007 roku – sygn. akt: II SA/Łd 1042/06. Wyrok z dnia 15 listopada 2005 roku korzysta z przymiotu prawomocności od dnia 27 stycznia 2006 roku, natomiast wyrok z dnia 6 marca 2007 roku jest prawomocny od 3 maja 2007 roku. Prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe (art. 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Konkludując, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 § 1 i 210 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.