Uzasadnienie
II SA/Łd 1135/04
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] Nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie przyznania K. J. świadczenia na podstawie przepisów ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.).
W piśmie wniesionym do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w dniu 21 maja 2003 r. K. J. zwróciła się o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Decyzją z dnia [...] Nr [...], wydaną na podstawie art. 154 k.p.a. oraz art. 2 pkt 2 lit "a" i art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych uchylił decyzję własną z dnia [...] oraz decyzję ją poprzedzającą. Jednocześnie organ odmówił przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej za okres od kwietnia 1944 r. do kwietnia 1945 r. Decyzję doręczono skarżącej w dniu 5 sierpnia 2003 r. (zwrotne potwierdzenie – akta administracyjne).
Pismem wniesionym w dniu 17 września 2003 r. K. J. wniosła odwołanie od powyższej decyzji.
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...], wydanym na podstawie art. 134 k.p.a. oraz art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że zgodnie z art. 141 w związku z art. 127 § 3 i art. 144 k.p.a. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy należy wnieść w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. O możliwości oraz terminie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona została pouczona w decyzji z dnia [...]
W zawartym w treści postanowienia pouczeniu poinformowano stronę, że postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania można zaskarżyć, w terminie 30 dni od daty jego doręczenia, do właściwego miejscowo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
W dniu 31 sierpnia 2004 r. do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wpłynęło pismo Kombatanckiego Związku Dzieci Wojny Rzeczypospolitej, działającego jako pełnomocnik K. J. W treści pisma wskazano, że w związku z kierowaniem przez organ sprawy na drogę postępowania sądowoadministracyjnego, dokumenty dotyczące deportacji K. J. zostały ponownie zbadane przez organy związku i uznano, że wnioskodawczyni powinna otrzymać uprawnienie do świadczenia pieniężnego przewidzianego w przepisach ustawy oraz, że zachowane zostały wszystkie terminy składania materiałów i odwołań.
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...], wydanym na podstawie art. 134 k.p.a., Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził niedopuszczalność odwołania od postanowienia z dnia [...]
W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że w sprawie zostało wydane postanowienie z dnia [...], w którym strona została pouczona o możliwości wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Kombatancki Związek Dzieci Wojny Rzeczypospolitej odwołał się od powyższego postanowienia kierując pismo do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Biorąc powyższe pod uwagę, organ uznał, że należało stwierdzić niedopuszczalność odwołania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K. J. zarzuciła, że Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nie wziął pod uwagę jej odwołania złożonego przez Kombatancki Związek Dzieci Wojny Rzeczypospolitej. Skarżąca podniosła szereg argumentów odnoszących się do decyzji odmawiającej jej przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie. Organ podniósł argumenty tożsame z argumentami zaskarżonego postanowienia.
Postanowieniem Sądu z dnia 17 sierpnia 2005 r. dopuszczono do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania stowarzyszenie Kombatancki Związek Dzieci Wojny Rzeczypospolitej i odmówiono dopuszczenia do udziału w sprawie H. W. w charakterze pełnomocnika uczestnika postępowania – stowarzyszenia Kombatanckiego Związku Dzieci Wojny Rzeczypospolitej.
Uczestnik postępowania poparł skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych (...), przy czym zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ocena zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia dotyczy regulacji prawnej obowiązującej w dniu jego wydania.
Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 §1 pkt 1 lit.a p.p.s.a,); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit.b) albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit.c). W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).
Rozpoznając przedmiotową skargę, sąd nie stwierdził naruszenia prawa dającego podstawę do uchylenia kwestionowanego rozstrzygnięcia a tym samym skargę należało oddalić.
W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga kwestia dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania stowarzyszenia Kombatanckiego Związku Dzieci Wojny Rzeczypospolitej i odmowa dopuszczenia do udziału w sprawie H. W. w charakterze pełnomocnika uczestnika postępowania – stowarzyszenia Kombatanckiego Związku Dzieci Wojny Rzeczypospolitej. W toku postępowania sądowego, w piśmie z dnia 7 kwietnia 2005 r. stowarzyszenie Kombatancki Związek Dzieci Wojny Rzeczypospolitej zgłosiło udział w sprawie w charakterze uczestnika postępowania i jednocześnie udzieliło pełnomocnictwa członkowi stowarzyszenia – H. W. W myśl art. 33 § 2 p.p.s.a. należało uwzględnić wniosek w zakresie dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania jako, że sprawa dotyczy zakresu statutowej działalności stowarzyszenia, co jednoznacznie wynika z dokumentów przedstawionych w postępowaniu sądowym.
Jednocześnie należało odmówić dopuszczenia do udziału w sprawie H. W. w charakterze pełnomocnika uczestnika postępowania – stowarzyszenia Kombatanckiego Związku Dzieci Wojny Rzeczypospolitej bowiem nie należy on do kręgu osób wymienionych w art. 35 § 1 i 2 p.p.s.a.
W przedmiotowej sprawie postanowieniem z dnia [...] Nr [...], wydanym na podstawie art. 134 k.p.a. oraz art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] Nr [...]. W myśl art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Decyzja z dnia [...] wraz ze stosownym pouczeniem została doręczona K. J. w dniu 5 sierpnia 2003 r., a więc termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 19 sierpnia 2003 r. (natomiast odwołanie wniesiono w dniu 17 września 2003 r.). Stosownie do treści art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania i postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Powyższe oznacza, że postanowienia wymienione w przepisie nie podlegają weryfikacji na drodze administracyjnej, nie służy na nie zażalenie, natomiast mogą być one zaskarżone do sądu. Jak wynika to z akt sprawy, skarżącej doręczono postanowienie z dnia [...] o stwierdzeniu uchybienia terminu w dniu 9 sierpnia 2004 r.(zwrotne poświadczenie odbioru – akta administracyjne). Postanowienie to zawierało prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu. Nie budzi wątpliwości, że skarżąca nie wniosła skargi do sądu w zakreślonym trzydziesto - dniowym terminie.
Natomiast w dniu 31 sierpnia 2004 r. do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wpłynęło pismo Kombatanckiego Związku Dzieci Wojny Rzeczypospolitej działającego, jak wynika to z treści pisma, jako pełnomocnik K. J., podpisane również przez skarżącą. Z treści pisma jednoznacznie wynika, że jego adresatem jest Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych a wnoszący je uznaje, że wnioskodawczyni powinna otrzymać uprawnienie do świadczenia pieniężnego przewidzianego w przepisach ustawy oraz, że zachowane zostały wszystkie terminy składania materiałów i odwołań. Prawidłowo więc organ zakwalifikował pismo to jako odwołanie od postanowienia z dnia [...] i konsekwentnie w myśl art. 134 k.p.a. postanowieniem z dnia [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania.
W przedmiotowej sprawie zauważyć należy, że organ z naruszeniem art. 33 § 1 k.p.a. potraktował stowarzyszenie Kombatancki Związek Dzieci Wojny Rzeczypospolitej jako pełnomocnika K. J. W ocenie sądu, uchybienie to nie miało jednak istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. jako, że odwołanie wniesione w dniu 31 sierpnia 2004 r. do Kierownika Urzędu podpisała również K. J. Gdyby nawet prawidłowo wyjaśniono i potraktowano udział stowarzyszenia w postępowaniu w myśl art. 31 k.p.a., to i tak uczestnika postępowania dotyczą takie same terminy i tryby odwoływania się i składania skarg jak inne strony. Tak więc, gdyby stowarzyszenie Kombatancki Związek Dzieci Wojny Rzeczypospolitej działał jako uczestnik postępowania, to winien również tak jak i skarżąca wnieść skargę do sądu na postanowienie z dnia [...] w terminie dni 30 od dnia doręczenia stronie, która brała udział w postępowaniu. Złożenie natomiast odwołania od ostatecznego postanowienia jest niedopuszczalne, co organ prawidłowo stwierdził w postanowieniu z dnia [...]
W kontekście powyższych rozważań, zarzuty skargi koncentrujące się na polemice z merytorycznym rozstrzygnięciem organu – decyzją z dnia [...] Nr [...], która nie była przedmiotem zaskarżenia, nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Tym samym okoliczności podnoszone przez skarżącą nie mogą mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze powyższe, Sąd w oparciu o art. 151 p.p.s.a. sąd skargę oddalił.