Uzasadnienie
II SA/Łd 1208/02
Uzasadnienie
W odpowiedzi na pismo z dnia 09 lipca 2001 roku w sprawie zamurowania istniejących 4-ch otworów okiennych i 1-go otworu drzwiowego w ścianie podłużnej budynku inwentarskiego od strony działki sąsiedniej, zlokalizowanego na nieruchomości we wsi A. nr 16, gm. B. stanowiącej współwłasność Pana R. M. i Pana W. M., organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego przeprowadził w dniu 24 lipca 2001 roku kontrolę na przedmiotowej nieruchomości. W jej wyniku stwierdzono, iż w budynku inwentarskim wybudowanym w 1975 r. znajdują się od strony granicy z działką sąsiednią 4 otwory okienne w części parterowej oraz drzwi na poddaszu. Odleglość budynku od granicy działki wynosi 2,65 m.
Wobec dokonanych ustaleń, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego d1a Powiatu [...] w Ł., decyzją Nr [...] z dnia [...] znak: [...] nakazał likwidację poprzez zamurowanie 4-ch otworów okiennych i drzwi w ścianie szczytowej budynku inwentarskiego.
Po rozpatrzeniu odwolania Panów: R. M. i W. M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją Nr [...] z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na liczne uchybienia popełnione przez organ I instancji.
W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. ustalił, że budynek inwentarski został wybudowany zgodnie z projektem zatwierdzonym pozwoleniem na budowę na podstawie ostatecznej decyzji Nr [...] z dnia [...] Urzędu Gminy w D. W związku z powyższym organ I instancji decyzją Nr [...] z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie wykonania, czterech otworów okiennych i drzwi w ścianie szczytowej budynku inwentarskiego, usytuowanego na terenie nieruchomości we wsi A. nr 16, gmina B. Od tej decyzji odwołał się właściciel sąsiedniej nieruchomości - Pan Z. W. zarzucając, że przedmiotowy budynek inwentarski został wybudowany niezgodnie z obecnie obowiązującymi warunkami technicznymi, a ponadto w decyzji organu I instancji nie powołano podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
Organ odwoławczy rozpatrujący odwołanie, decyzją Nr [...] z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Za podstawę swego rozstrzygnięcia organ odwoławczy przyjął ustalony stan faktyczny w zaskarżonej decyzji, a mianowicie, iż budynek inwentarski na nieruchomości we wsi A. nr 16 został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji nr [...] z dnia [...] Urzędu Gminy w D., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia, na budowę i jest użytkowany zgodnie z przeznaczeniem. Zarówno cztery okna, jak i drzwi w ścianie szczytowej budynku były przewidziane w projekcie zatwierdzonym przedmiotowym pozwoleniem na budowę. W sytuacji gdy organ nadzoru budowlanego ustali, ze budynek został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę, nie ma podstaw do prowadzenia postępowania administracyjnego.
Nadto Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyraził pogląd, że organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione do wydawania wiążącej oceny, czy decyzja o pozwoleniu na budowę jest zgodna z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania, a tym bardziej regulacjami późniejszymi. Prawidłowości wykonania budynku inwentarskiego wybudowanego na podstawie pozwolenia na budowę z 31 grudnia 1975 roku nie można oceniać pod kątem zgodności z warunkami technicznymi określonymi w rozporządzeniu z 14 grudnia 1994 roku, które powołano w odwołaniu. Całkowicie nieuzasadniony jest również, w ocenie organu podniesiony w odwołaniu zarzut braku powolania podstawy prawnej w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B.. Przepis art. 105 § 1 Kpa jest wystarczającą podstawą prawną do wydania decyzji o umorzeniu postępowania z powodu braku przedmiotu postępowania. Nie istnieje bowiem przepis prawa materialnego, który upoważniałby organy nadzoru budowanego do prowadzenia postępowania w trybie przewidzianym dla samowoli budowlanych w sytuacji, gdy budynek wykonano zgodnie z projektem zatwierdzonym pozwoleniem na budowę.
Od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi złożył Z. W. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1. naruszenie art. 5 w związku z art. 6 ustawy Prawo Budowlane z dnia 24 października 1974 roku /Dz.U. z 1974 r. nr 38 poz. 229/, 2. niezbadanie przez organy wydające decyzję, pod względem zgodności z prawem, pozwolenia na budowę z dnia 31 grudnia 1975 roku Nr 425/79/75 wydanego przez Urząd Gminy w D., a w szczególności z Zarządzeniem Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 roku opublikowanego w Dzienniku Budownictwa z 1966 r. nr 10 poz. 44 stanowiącym załącznik do Rozporządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dn. 11 czerwca 1966 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego, 3. naruszenie obecnie obowiązujących przepisów, a w szczególności par. 12 pkt. 4 oraz par. 271 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dn. 14 grudnia 1994 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W konsekwencji skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wnosił o jej oddalenie z powołaniem się na argumentację przytoczoną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z uwagi natomiast na treść art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.s.a.).
Skarga nie jest zasadna.
Prawidłowo organy nadzoru budowlanego, rozpoznając ponownie sprawę, umorzyły postępowanie. Poczynione i niekwestionowane ustalenia odnośnie prawidłowego wykonania robót budowlanych w budynku inwentarskim od strony działki sąsiedniej, zlokalizowanym na nieruchomości we wsi A. nr 16, gm. B. stanowiącej współwłasność Pana R. M. potwierdziły zgodność z projektem zatwierdzonym pozwoleniem na budowę na podstawie ostatecznej decyzji Nr [...] z dnia [...] Urzędu Gminy w D.. Budynek jest użytkowany zgodnie z przeznaczeniem. Zarówno cztery okna, jak i drzwi w ścianie szczytowej budynku były przewidziane w projekcie zatwierdzonym pozwoleniem na budowę.
W sytuacji gdy organ nadzoru budowlanego ustalił, że budynek został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę, nie ma podstaw do prowadzenia postępowania administracyjnego. Należy również zgodzić się z poglądem wyrażonym przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione do wydawania wiążącej oceny, czy decyzja o pozwoleniu na budowę jest zgodna z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania, a tym bardziej regulacjami późniejszymi. Prawidłowości wykonania budynku inwentarskiego wybudowanego na podstawie pozwolenia na budowę z 31 grudnia 1975 roku nie można oceniać pod kątem zgodności z warunkami technicznymi określonymi w rozporządzeniu z 14 grudnia 1994 roku, które powołano w odwołaniu, wydanym prawie 20 lat po wykonaniu kwestionowanej inwestycji. Całkowicie nieuzasadniony jest również, w ocenie Sądu podniesiony w odwołaniu od decyzji organu I instancji zarzut braku powołania podstawy prawnej w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. Przepis art. 105 § 1 kpa jest wystarczającą podstawą prawną do wydania decyzji o umorzeniu postępowania z powodu braku przedmiotu postępowania. Omówienie tegoż braku rozumianego jako przedmiotu postępowania administracyjnego zostało wyjaśnione w uzasadnieniu decyzji.
Nie istnieje przepis prawa materialnego, który upoważniałby organy nadzoru budowanego do prowadzenia postępowania w trybie przewidzianym dla samowoli budowlanych w sytuacji, gdy budynek wykonano zgodnie z projektem zatwierdzonym pozwoleniem na budowę. Dochodziłoby w przeciwnym wypadku do sytuacji paradoksalnych, w których istniejąca według koncepcji skarżącego możliwość weryfikacji po wielu latach prawomocnych i ostatecznych decyzji o pozwoleniu na budowę skutkowałaby koniecznością rozbiórki obiektów budowlanych, bądź cofnięciem pozwolenia na ich użytkowanie. Obiekty budowlane oceniane na podstawie norm przepisów wydanych w innej,,epoce,, rozumianej jako przeskok technologiczny i materiałowy nie mogą być stosowane do oceny prawidłowości wykonania inwestycji budowlanej z minionych lat i tym samym służyć do wzruszania prawomocnych decyzji rozstrzygających już pierwotnie w tej samej sprawie.
Ta bezprzedmiotowość postępowania musi skutkować jego umorzeniem.
Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 26 marca 1998 roku w sprawie II SA 70/98 (opublikowanym w zbiorze LEX pod numerem 43205) stwierdzając, iż:,,Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a., to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjnoprawnego; takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego.
Mając powyższe na uwadze i na podstawie powołanych przepisów orzeczono jak w sentencji wyroku.
TG