Uzasadnienie
3 II SA/ Łd 142/03
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 138 §1 pkt.1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania I. C., od decyzji znak [...] z dnia [...] Starosty Powiatowego w O. w sprawie odmowy dokonania zmian w ewidencji gruntów polegających na ujawnieniu w ewidencji granicy pomiędzy działkami 589 i 590 na podstawie mapy sytuacyjno-wysokowościowej w skali 1:1000 oraz planu realizacyjno-sytuacyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono:
Pan J. C., pełnomocnik Pani I. C. właścicielki działki ewidencyjnej nr 589 położonej w obrębie S. gmina O., pismem z dnia 21 sierpnia 2002 r. wniósł o ujawnienie w ewidencji gruntów granicy pomiędzy działkami nr 589 i 590 zgodnej ze stanem użytkowania na gruncie, wynikającej zdaniem skarżącego z załączonych do w/w pisma dokumentów, tj. kopii mapy sytuacyjno-wysokościowej oraz planu realizacyjno-sytuacyjnego.
Rozpatrując sprawę organ pierwszej instancji podniósł, iż ewidencja gruntów obrębu S. założona została w roku 1970 na podstawie operatu Nr[...]. Wykonana w ramach w/w pracy dokumentacja stanowiła podstawę utworzenia rejestru gruntów i wydania aktów własności ziemi Nr [...] z dnia [...] oraz Nr [...] z dnia [...] odpowiednio dla działek 590 oraz 589. Starosta stwierdził, iż nie jest władny zmieniać zapisów w ewidencji, gdyż ewidencja gruntów nie kształtuje nowego stanu prawnego, a potwierdza jedynie stan prawny zaistniały wcześniej. Pan C. we wniosku stwierdza, że granica wykazana na szkicu polowym nr 2 z powołanego wyżej operatu ewidencji gruntów, jest błędna, niezgodna ze stanem prawnym wynikającym z zasiedzenia i jako dowody przedstawia mapę sytuacyjno-wysokościową oraz plan realizacyjno-sytuacyjny. W dalszym ciągu uzasadnienia organ I instancji stwierdza, iż istnieje spór graniczny pomiędzy właścicielką działki 589 I. C., a Panią M. R. użytkującą po zmarłych rodzicach działkę 590. Powyższy fakt został stwierdzony na podstawie analizy materiałów powstałych w wyniku pracy geodezyjnej wykonanej przez geodetę uprawnionego G. E. polegającej na wznowieniu w terenie, zgodnie z art.39 ust.5 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne przedmiotowej, ujawnionej w ewidencji gruntów, granicy.
Ewidencja gruntów pełni funkcje informacyjno-techniczne, zatem nie rozstrzyga sporów o prawo do gruntu ani nie nadaje tych praw, a zatem żądaniem zmiany w ewidencji nie można udowadniać swoich praw właścicielskich.
W związku z powyższym Starosta odmówił decyzją z dnia [...] wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów.
Rozpoznając złożone odwołanie organ II instancji ustalił:
- - istnieje rozbieżność pomiędzy dokumentacją geodezyjną znajdującą się w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej, a stanem użytkowania przedmiotowych nieruchomości na gruncie,
- - wniosek skarżącego o wyjaśnienie tych rozbieżności jest tożsamy z wnioskiem o dokonanie zmiany w ewidencji gruntów polegającej na zmianie przebiegu granicy nieruchomości zgodnie z §46 ust.1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r. Nr 38, poz. 454),
- - szkic polowy nr 2, którego treść jest kwestionowana przez skarżącego jest dokumentem włączonym do Powiatowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego,
- - w dokumentacji Powiatowego Zasobu Geodezyjnego brak jest innej dokumentacji geodezyjnej spełniającej wymogi przepisów zawartych w §45 ust.2 i §35 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r., Nr 38 poz.454) mogących stanowić podstawę zmiany przebiegu granic w operacie ewidencji gruntów i budynków,
- - strona nie przedstawiła dokumentacji geodezyjnej oraz innych dowodów mogących stanowić podstawę dokonania żądanych zmian w operacie ewidencji gruntów,
- - analiza danych zawartych na szkicu polowym nr 2 operatu 211/15/123/70 nie wykazuje oznak dokonania zmian w szerokościach działek co sugeruje skarżący
Uwzględniając powyższe organ odwoławczy stwierdził, że zmiany ewidencji dokonuje się na podstawie dokumentów oddających bezspornie stan prawny i faktyczny dotyczący nieruchomości, a dokumenty przedstawione przez Pana C. nie spełniają tego warunku.
Decyzję organu II instancji zaskarżył w dniu 27 stycznia 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik I. C. – J. C., zarzucając:
- 1) błędną ocenę zebranego materiału w sprawie, a przyjętego za podstawę wydania zaskarżonej decyzji.
Wyjaśnił, iż nie chodzi mu o zmianę ewidencji gruntu, tylko o wyeliminowanie fałszu urzędowego z polowego szkicu Nr 2 z 1970 r. operatu wsi S. gmina O.
- 2) - uchybienia w postępowaniu wyjaśniającym, gdyż nie ustalono kto z urzędników i w jakim celu na wspomnianym szkicu na w/w działkach nakreślił niezgodne szerokości
- - dlaczego pominięto wywody pełnomocnika w skardze, tzn. nie pobrano od autora szkicu pisemnego oświadczenia co do tego, że jego szkic nie odpowiada szerokościom na gruncie.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Pan J. C. – ojciec skarżącej, reprezentujący ją także przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, na rozprawie w dniu 13 maja 2004 r. wyjaśnił, że jego wniosek nie dotyczył zmian w ewidencji gruntów, ale chciał by organ wyeliminował fałsz co do szerokości i przywrócił szkic polowy nr 2 z 1970 r. do pierwotnego stanu, gdyż na nim bez skali poglądowo w linii prostej nakreślono granice bez żadnych skosów i nakreślono tylko kolejne numery działek o długości i szerokości w rejestrze pomiarowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim wyjaśnić należy, że zgodnie z art.97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1271) – sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art.1 §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, że sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz przepisami postępowania regulującymi działanie organów administracji publicznej.
Decyzja stosownie do art.145 §1 ust.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270) podlega uchyleniu jeżeli sąd stwierdzi:
- 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
- 2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania,
- 3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie Sąd stwierdził naruszenie przez organy administracyjne artykułu 9 k.p.a. Naruszenie to miało decydujący wpływ na końcowy wynik sprawy.
Organ I instancji wydał decyzję odmawiającą dokonania zmian w ewidencji gruntów, powołując się na pismo pełnomocnika skarżącej z dnia 21.08.2002 r.
Tymczasem w piśmie tym nie został zawarty wniosek o dokonanie zmian w ewidencji gruntów. Nawiązano w nim jedynie do poprzedniej korespondencji.
Ze wszystkich pism pełnomocnika skarżącej znajdujących się w aktach sprawy wynika, że nie jest on zorientowany jakie przysługują stronie uprawnienia wynikające z procedury administracyjnej.
W pismach pełnomocnik (ojciec skarżącej) nieumiejętnie formułuje wnioski.
Obowiązkiem organu administracyjnego – przewidzianym w art.9 k.p.a. – jest dokładne ustalenie treści żądania strony, które wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania. Jeżeli organ, do którego zgłoszony został wniosek o wszczęcie postępowania ma wątpliwości co do tego, czego dotyczy wniosek – obowiązkiem organu jest podjecie z urzędu czynności wyjaśnienia żądania strony (por. wyrok NSA IV SA 1991/99 – LEX 78924).
Pełnomocnik skarżącej jest starszą osobą, nie potrafiącą dokładnie precyzować wnioski procesowe.
Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sadu Administracyjnego "Powinność wyjaśnienia treści żądania strony, w sytuacji nieumiejętności formułowania przez nią wniosków, wynika z ciążącego na organie administracyjnym obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy (wyrok NSA z dn. 3 kwietnia 1986 r. SA/KA GAP 1988 nr 11 s 45).
Organ administracyjny II instancji w uzasadnieniu swej decyzji nie doniósł się do treści odwołania, w którym wyraźnie stwierdzono, cyt.: "Niniejszym zaskarżam w całości decyzję Wydziału Geodezyjnego, Kartograficznego, Katastru i Gosp. Nieruchomościami Starostwa Powiatowego w Opocznie... z dnia[...], ponieważ nie żądałem zmiany w ewidencji gruntu w obrębie wsi S. w gm.O., a tylko wyeliminowania fałszu co do szerokości w działkach Nr 588, 589, 590".
Również w skardze do sądu administracyjnego i na rozprawie sądowej pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że złożony wniosek nie dotyczył zmian w ewidencji.
Wobec niepodjęcia przez organy administracyjne działań, które umożliwiłyby jednoznaczne ustalenie treści żądania strony, doszło w trakcie postępowania do wydania decyzji nierozstrzygających o istocie sprawy. Decyzje te nie mogą być uznane za zgodne z prawem.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 §1 pkt.1c) w zw. z art.135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą.
Sąd w wyroku nie określił w jakim stopniu uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Decyzje te dotyczą odmowy dokonania zmian w ewidencji gruntów, a zatem nie miały przymiotu wykonalności.
Organ rozpoznając ponownie sprawę podejmie z urzędu czynności zmierzające do wyjaśnienia treści żądań strony.