Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. po rozpatrzeniu wniosku z dnia 26 września 2008 r. odmówił L. B. przyznania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dziecko D. B. Organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art.5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych warunkiem przyznania prawa do zasiłku rodzinnego jest spełnienie kryterium dochodu w rodzinie w przeliczeniu na osobę w kwocie 504 zł. W związku z uzyskaniem w rodzinie L. B. dochodu za bazowy 2007 rok w przeliczeniu na członka rodziny w kwocie 618,84 zł,prawo do zasiłku rodzinnego nie przysługuje.
W odwołaniu od powyższej decyzji L. B. wniosła o jej uchylenie. Wskazała, że w 2008 roku na jej utrzymaniu pozostawali również dwaj starsi synowie R. i M., zatem przy obliczaniu dochodu na członka rodziny w roku bazowym 2007 organ l instancji winien uwzględnić większą liczbę 4. członków rodziny z udziałem synów R. i M. Ponadto w 2008 roku L.B. utraciła dochody rodziny w związku z uzyskaniem pełnoletniości przez starszych synów i prowadzeniem przez nich już odrębnych gospodarstw domowych, a także w związku z niepoobieraniem na nich zaliczki alimentacyjnej.
Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 §1 k.p.a. i art.6 ust. 1, art. 8, art. 5 ust. 1 i 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ odwoławczy bardzo szczegółowo odniósł się do stanu prawnego sprawy wskazując szereg przepisów stanowiących podstawę i tryb przyznania świadczenia i dodatków. W konkluzji organ stwierdził, że na potrzeby przedmiotowego postępowania organ winien jest uwzględnić dochody rodziny z poprzedniego roku kalendarzowego, ale w przeliczeniu na obecną ilość osób w rodzinie skarżącej. Wskazał również, że zgodnie z obowiązująca regulacją brak jest możliwości zaliczenia utraty świadczenia alimentacyjnego do dochodu utraconego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi L. B. podniosła argumenty tożsame z argumentami odwołania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje
Skarga jest uzasadniona. Zarzut niewłaściwego wyliczenia dochodów skarżącej jest w pełni uzasadniony.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tj. Dz.U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ze zm.). Stosownie do treści art. 5 ust. 1 zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504,00 zł. Zgodnie zaś z treścią art. 3 pkt 2 ustawy, ilekroć w ustawie mowa jest o dochodzie rodziny - oznacza to przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy. Oznacza to, iż przy obliczaniu dochodu za określony rok kalendarzowy uwzględnia się realne dochody uzyskane w tym czasie oraz faktyczną liczbę osób, które w danym roku ten dochód konsumują. Tyko w ten sposób uzyskamy odpowiedź na pytanie, jaka przeciętną kwotą miesięczną skarżąca dysponowała na każdego z członków rodziny, uczestniczących w tym właśnie czasie (to jest w roku, z którego dochody liczy się dla ustalenia uprawnień do świadczeń rodzinnych) we wspólnym gospodarstwie domowym.
Tymczasem przy wyliczaniu dochodu organy wzięły pod uwagę roczne dochody osiągnięte przez rodzinę skarżącej w 2007 roku (opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych oraz z tytułu zaliczki alimentacyjnej otrzymywanej na 3 synów), następnie podzieliły tę kwotę przez liczbę miesięcy w roku oraz liczbę osób w rodzinie skarżącej wskazaną we wniosku (2). Właśnie to ostatnie działanie stanowi o błędnym wyliczeniu. W roku 2007 rodzina skarżącej składała się bowiem z czterech osób – L., R., M. i D. B. i wszyscy oni korzystali z dochodu, jakim dysponowała skarżąca, zatem dochód na jedną osobę w rodzinie w miesiącu to jedna czwarta dochodu całej rodziny. Gdyby przyjąć wyliczenie organu, podane zresztą w sposób bardzo lakoniczny, oznaczałoby to, że m.in. zaliczki alimentacyjne na rzecz starszych synów były konsumowane jedynie przez skarżącą i jej najmłodszego syna.
Podzielenie kwoty miesięcznego dochodu jedynie przez liczbę odpowiadającą liczbie członków rodziny wskazaną we wniosku doprowadziło do absurdalnej sytuacji, w której dochód rodziny jest dwukrotnie wyższy niż faktycznie uzyskiwany. Jak słusznie podnosi strona, dochód jej rodziny winien być obliczony z uwzględnieniem stanu rodzinnego w roku 2007, ponieważ tylko takie obliczenie dawało obraz realnych dochodów otrzymanych w roku bazowym, a zatem winno uwzględniać gospodarujące ze stroną w 2007 roku trzy osoby. Powyższe nie wymaga nawet dokonywana celowościowej interpretacji cytowanych przepisów, bowiem wynika to z ich literalnego brzmienia. Niewątpliwie w rodzinie skarżącej pozostają w roku 2008 dwie osoby, jednakże dla prawidłowego obliczenia ich dochodów w 2007 roku konieczne było uwzględnienie stanu faktycznego, w tym także liczebności rodziny w tym okresie.
Uznać zatem należy, że organy dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego – a konkretnie art. 5 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych – a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien ponownie dokonać obliczenia dochodu rodziny skarżącej z uwzględnieniem oceny prawnego wyrażonej w niniejszym wyroku.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
TG